ప్రపంచ బంగారు మార్కెట్‌లో ప్రస్తుతం చైనా ఒక అతిపెద్ద సంచలనానికి తెరలేపింది. బంగారం ధరలు రికార్డు స్థాయికి చేరుకున్నప్పటికీ, చైనా మాత్రం ఏమాత్రం తగ్గకుండా బంగారాన్ని కొనుగోలు చేస్తూనే ఉంది. ఇది కేవలం ఒక సాధారణ నిర్ణయం కాదు, అమెరికా డాలర్ ఆధిపత్యానికి గండి కొట్టేందుకు చైనా వేస్తున్న ఒక పెద్ద ఎత్తుగడ.
చైనా వ్యూహం ఏమిటి?
చైనా కేంద్ర బ్యాంకు ‘పీపుల్స్ బ్యాంక్ ఆఫ్ చైనా’ (PBOC) వరుసగా 14వ నెల కూడా బంగారాన్ని కొనుగోలు చేస్తూనే ఉంది.
- తాజా కొనుగోళ్లు: గత నెలలోనే చైనా తన రిజర్వులకు మరో 30,000 ట్రాయ్ ఔన్సుల బంగారాన్ని చేర్చింది.
- మొత్తం నిల్వలు: నవంబర్ 2024 నుండి ప్రారంభమైన ఈ కొనుగోళ్ల పర్వంలో చైనా ఇప్పటివరకు సుమారు 42 టన్నుల (13.5 లక్షల ఔన్సులు) బంగారాన్ని పోగు చేసింది.
డాలర్‌తో దూరం ఎందుకు?
సాధారణంగా బంగారం ధరలు పెరిగినప్పుడు కొనుగోళ్లు తగ్గుతాయి. కానీ చైనా దీనికి భిన్నంగా వ్యవహరిస్తోంది. దీనికి ప్రధాన కారణం “డీ-డాలరైజేషన్” (De-dollarization). అంటే అమెరికా డాలర్‌పై ఉన్న ఆధారపడటాన్ని తగ్గించుకోవడం. ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనిశ్చితి పెరిగినప్పుడు లేదా డాలర్ బలహీనపడినప్పుడు బంగారం ఒక శక్తివంతమైన ఆయుధంగా మారుతుందని చైనా భావిస్తోంది.
వరల్డ్ గోల్డ్ కౌన్సిల్ నివేదిక ప్రకారం, 2025 చివరి నాటికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న అనేక కేంద్ర బ్యాంకులు తమ ఫారిన్ రిజర్వులలో బంగారం వాటాను పెంచే పనిలో ఉన్నాయి.
భారత్‌పై ప్రభావం ఎలా ఉంటుంది?
చైనా వంటి దేశాలు భారీగా బంగారం కొనుగోలు చేయడం వల్ల అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో బంగారానికి బలమైన మద్దతు లభిస్తుంది. దీనివల్ల ధరలు తగ్గకుండా ఇంకా పెరిగే అవకాశం ఉంది.
- భారత మార్కెట్: ప్రపంచ మార్కెట్‌లో ధరలు పెరిగితే ఆ ప్రభావం నేరుగా భారత్‌పై పడుతుంది. రాబోయే కొద్ది నెలల్లో మన దేశంలో బంగారం ధర ₹2 లక్షలకు (10 గ్రాములకు) చేరుకున్నా ఆశ్చర్యపోనక్కర్లేదని నిపుణులు అంచనా వేస్తున్నారు.