ముంబై: మారుతున్న కాలంలో సంప్రదాయ పంటల ద్వారా ఆశించిన లాభాలు రావడం కష్టమవుతోంది. ఈ క్రమంలో రైతులు ప్రత్యామ్నాయ మరియు దీర్ఘకాలిక లాభాలనిచ్చే పంటల వైపు మొగ్గు చూపుతున్నారు. అటువంటి పంటల్లో ‘చందనం’ (Sandalwood) ఒకటి. సుగంధ భరితమైన కలపకు పేరుగాంచిన చందనం నేడు రైతులకు ‘పచ్చని బంగారం’గా మారుతోంది. ఒక చందనం చెట్టు నుండి సగటున 30 నుండి 40 కిలోల కలప లభిస్తుంది. దీనికి అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో భారీ డిమాండ్ ఉంది. విశేషమేమిటంటే, చందనం చెట్లు 5°C నుండి 50°C ఉష్ణోగ్రతను కూడా తట్టుకోగలవు.
వెయ్యి మొక్కల సాగుతో మొదలు:
గుజరాత్‌లోని భరూచ్ జిల్లా అల్వా గ్రామానికి చెందిన అల్పేష్ పటేల్ దీనికి ఒక నిదర్శనం. 2003లో ఆయన సాహసోపేతమైన నిర్ణయం తీసుకుని చందనం సాగు ప్రారంభించారు. ఆ సమయంలో రైతులు ఈ పంట వేయడానికి భయపడేవారు. పంట కాలం ఎక్కువ కావడం, లాభాల మీద నమ్మకం లేకపోవడంతో వెనకడుగు వేసేవారు. కానీ అల్పేష్ పటేల్ తన ఐదు ఎకరాల భూమిలో దాదాపు వెయ్యి చందనం మొక్కలను నాటి ₹10 లక్షల పెట్టుబడి పెట్టారు. ప్రారంభంలో కొన్ని ఇబ్బందులు ఎదురైనా, శాస్త్రీయ పద్ధతులను అనుసరిస్తూ సాగును కొనసాగించారు.
₹15 కోట్ల ఆదాయం:
15 ఏళ్ల నిరీక్షణ తర్వాత ఆయన ఓపికకు తగిన ప్రతిఫలం దక్కింది. చందనం అమ్మకం ద్వారా ఆయన దాదాపు 15 కోట్ల రూపాయల ఆదాయాన్ని గడించారు. ఈ విజయాన్ని గుర్తించిన గుజరాత్ ప్రభుత్వం ఆయనను సన్మానించింది. గుజరాత్ ప్రభుత్వం కేవలం చందనం సాగుకే కాకుండా, దాని అమ్మకం మరియు ఎగుమతులకు కూడా రైతులకు సహకరిస్తోంది.
పంజాబ్‌లోనూ విస్తరిస్తున్న సాగు:
అల్పేష్ పటేల్ విజయం చూసి ఇప్పుడు పంజాబ్‌లో కూడా చందనం సాగుపై ఆసక్తి పెరుగుతోంది. పంజాబ్ అటవీ శాఖ ప్రయోగాత్మకంగా చందనం సాగును చేపట్టింది. రూపార్, లుధియానా, హోషియార్‌పూర్ మరియు బటిండా ప్రాంతాల్లో మొక్కలు నాటారు. కర్ణాటకలోని **’ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ వుడ్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ’**లో శిక్షణ పొందిన అరుణ్ ఖుర్మీ వంటి రైతులు ఇప్పుడు ఇతర రైతులకు మొక్కలను సరఫరా చేస్తున్నారు.
సాగు పద్ధతులు మరియు లాభాలు:
- పెట్టుబడి: లక్ష రూపాయల పెట్టుబడి పెడితే 10 నుండి 15 రెట్ల లాభం వచ్చే అవకాశం ఉంది.
- నేల: ఎర్ర మట్టి, కంకర లేదా సున్నపురాయి ఉన్న భూములు చందనం సాగుకు అనుకూలం.
- సాంద్రత: ఒక ఎకరంలో దాదాపు 400 మొక్కల వరకు నాటవచ్చు. ఒక మొక్క ధర సుమారు ₹40 నుండి ₹50 వరకు ఉంటుంది.
- జాగ్రత్తలు: చందనం చెట్లకు దొంగల భయం ఎక్కువగా ఉంటుంది కాబట్టి, పొలానికి ఫెన్సింగ్ (కంచె) మరియు భీమా (Insurance) చేయించుకోవడం అవసరం.
సరైన ప్రణాళిక, ఓపిక మరియు మార్గదర్శకత్వం ఉంటే, చందనం సాగు రైతుల ఆర్థిక భవిష్యత్తును మార్చగలదని నిపుణులు చెబుతున్నారు.