ఇరాన్లో ఏది జరుగుతుందని ప్రపంచ దేశాలు భయపడ్డాయో, అదే జరిగినట్లు కనిపిస్తోంది. అమెరికా దాడి తర్వాత ఇరాన్ రాజకీయంగా రెండు ముక్కలైంది. ఇరాన్లో అధికార మార్పిడి (Regime Change) జరగాలన్న డొనాల్డ్ ట్రంప్ లక్ష్యం నెరవేరుతున్నట్లు కనిపిస్తోంది.
అవును, ఇరాన్లో ఇప్పుడు ఖమేనీ కుటుంబం చేతిలో అధికారం లేదు. ఇరాన్ సైనిక విభాగం ఇస్లామిక్ రివల్యూషనరీ గార్డ్ కార్ప్స్ (IRGC) దేశాన్ని తన గుప్పిట్లోకి తీసుకుంది. సుప్రీం లీడర్ మౌజతాబా ఖమేనీని సైన్యం పక్కన పెట్టేసింది. అధ్యక్షుడు మసూద్ పేజెస్కియాన్ కూడా ఏమీ చేయలేని నిస్సహాయ స్థితిలో ఉన్నారు. ప్రభుత్వ వ్యవహారాలన్నింటినీ ఐఆర్జీసీ తన ఆధీనంలోకి తీసుకుందని పలు అంతర్జాతీయ నివేదికలు పేర్కొంటున్నాయి. ఆసక్తికరమైన విషయమేమిటంటే, ఈ పరిణామాలన్నీ బుధవారం ఇస్లామాబాద్లో అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య జరగనున్న చర్చల వేళ వెలుగులోకి వచ్చాయి.
అయోమయంలో ఇరాన్ రాజకీయం: ఫిబ్రవరి 28న అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ దాడుల్లో పాత సుప్రీం లీడర్ అయతుల్లా అలీ ఖమేనీ మరణించిన తర్వాత, ఆయన కుమారుడు మౌజతాబా ఖమేనీ బాధ్యతలు చేపట్టారు. అయితే, గత కొన్ని వారాలుగా ఆయన ఎక్కడా కనిపించడం లేదు. ఆయన తీవ్రంగా గాయపడ్డారని లేదా విధులను నిర్వహించలేని స్థితిలో ఉన్నారని అమెరికా అధికారులు భావిస్తున్నారు. ఈ అనిశ్చితిని ఆసరాగా చేసుకుని ఐఆర్జీసీ అధికారాన్ని హస్తగతం చేసుకుంది.
అధ్యక్షుడిని తోసిరాజని.. టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా కథనం ప్రకారం, ఇరాన్ సైన్యం దేశ కీలక విభాగాలపై పట్టు సాధించి, అధ్యక్షుడు మసూద్ పేజెస్కియాన్ను కేవలం అలంకారప్రాయుడిగా మార్చేసింది. ఇరాన్ ఇంటర్నేషనల్ నివేదిక ప్రకారం, అధ్యక్షుడి నియామకాలను, నిర్ణయాలను ఐఆర్జీసీ అడ్డుకుంటోంది. మౌజతాబా ఖమేనీ చుట్టూ భద్రతా వలయాన్ని ఏర్పాటు చేసి, ఆయన్ని బాహ్య ప్రపంచం నుండి వేరు చేసింది.
నియామకాల్లో జోక్యం: గత గురువారం అధ్యక్షుడు పేజెస్కియాన్ కొత్త ఇంటెలిజెన్స్ మంత్రిని నియమించాలని ప్రయత్నించగా, ఐఆర్జీసీ చీఫ్ కమాండర్ అహ్మద్ వాహిదీ దానిని అడ్డుకున్నారు. యుద్ధ సమయం కాబట్టి అన్ని కీలక పదవుల నియామకం సైన్యం పర్యవేక్షణలోనే ఉండాలని ఆయన స్పష్టం చేశారు.
మౌజతాబా ఖమేనీ ఎక్కడ? ప్రస్తుతం మౌజతాబా ఖమేనీ ఆచూకీ ఎవరికీ తెలియదు. ఆయన టెహ్రాన్లోనే ఉన్నారని, గాయపడ్డారని వార్తలు వస్తున్నాయి. ఆయన అందుబాటులో లేకపోవడంతో, ఐఆర్జీసీ కమాండర్లతో కూడిన ఒక ‘మిలిటరీ కౌన్సిల్’ నిర్ణయాలు తీసుకుంటోంది. అధ్యక్షుడు పేజెస్కియాన్ ఆయనతో అత్యవసర సమావేశం కోసం ప్రయత్నించినప్పటికీ, ఎటువంటి స్పందన రాలేదు.
అంతర్గత కలహాలు: ఖమేనీ మరణం తర్వాత ఏర్పడిన శూన్యాన్ని భర్తీ చేసే క్రమంలో ఇరాన్ పాలకుల మధ్య అంతర్గత యుద్ధం మొదలైంది. మౌజతాబాకు వారసత్వంగా అధికారం ఇవ్వడాన్ని అలీ అస్ఘర్ హెజాజీ వంటి శక్తివంతమైన అధికారులు వ్యతిరేకిస్తున్నారు. మౌజతాబాకు నాయకత్వ లక్షణాలు లేవని, ఆయనకు అధికారం ఇస్తే దేశం పూర్తిగా సైన్యం చేతుల్లోకి వెళ్లిపోయి పౌర సంస్థలు నిర్వీర్యమవుతాయని వారు హెచ్చరిస్తున్నారు.
మొత్తానికి, బయటి దేశాల నుండి ఒత్తిడి, లోపల సైన్యం తిరుగుబాటుతో ఇరాన్ ప్రస్తుతం ఒక అగ్నిపర్వతంలా మారింది.