శాంతి చర్చలు ప్రతిష్ఠంభనకు గురైన తరుణంలో, ఇరాన్ ఒక సాహసోపేతమైన ప్రతిపాదనను అమెరికా ముందు ఉంచింది. అత్యంత వివాదాస్పదమైన ‘యురేనియం సుసంపన్నత’ (Nuclear Enrichment) అంశాన్ని పక్కనపెట్టి, మొదట హార్ముజ్ జలసంధిని తిరిగి తెరవడం మరియు కొనసాగుతున్న యుద్ధాన్ని ముగించడంపై ఇరాన్ దృష్టి సారించింది.
అమెరికా అధికారులు మరియు ఇతర వర్గాల సమాచారం ప్రకారం.. ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అరాగ్చీ, పాకిస్థాన్, ఈజిప్ట్, టర్కీ మరియు ఖతార్ మధ్యవర్తుల ద్వారా ఈ ప్రతిపాదనను వాషింగ్టన్కు పంపారు. పరస్పర విశ్వాసాన్ని పెంపొందించుకోవడానికి ఇరాన్ ఈ మూడు దశల ప్రణాళికను రూపొందించింది.
దశ 1: హార్ముజ్ జలసంధి సంక్షోభ పరిష్కారం మొదటి దశ పూర్తిగా హార్ముజ్ జలసంధి సంక్షోభాన్ని పరిష్కరించడంపై ఉంటుంది. ప్రస్తుతం ఇరాన్ చమురు ఎగుమతులను అడ్డుకుంటున్న అమెరికా నౌకాదళ దిగ్బంధనాన్ని తొలగించాలని ఇరాన్ కోరుతోంది. అయితే, ఆర్థిక ఒత్తిడి ద్వారా ఇరాన్ను లొంగదీసుకోవడానికి ట్రంప్ ఈ దిగ్బంధనాన్ని కొనసాగించాలని భావిస్తున్నారు.
దశ 2: కాల్పుల విరమణ మరియు శాశ్వత శాంతి జలసంధి సంక్షోభ పరిష్కారంతో పాటు, దీర్ఘకాలిక కాల్పుల విరమణ లేదా యుద్ధాన్ని శాశ్వతంగా ముగించాలని ఇరాన్ ప్రతిపాదించింది. దీనివల్ల ప్రాంతీయంగా స్థిరత్వం ఏర్పడుతుందని, తదుపరి చర్చలకు మార్గం సుగమం అవుతుందని ఇరాన్ భావిస్తోంది.
దశ 3: అణు చర్చలు – చివరలో మాత్రమే జలసంధి తెరిచి, దిగ్బంధనం తొలగించిన తర్వాతే అణు చర్చలు ప్రారంభించాలని ఇరాన్ నిబంధన పెట్టింది. కనీసం దశాబ్ద కాలం పాటు యురేనియం సుసంపన్నతను నిలిపివేయాలని మరియు నిల్వలను తొలగించాలని అమెరికా డిమాండ్ చేస్తోంది. ఈ అంశంపై ఇరాన్ నాయకత్వంలోనే భిన్నాభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
వైట్ హౌస్ స్పందన: ఈ ప్రతిపాదనను అందుకున్న వైట్ హౌస్ ఇంకా ఎటువంటి అధికారిక ప్రకటన చేయలేదు. “అమెరికా ప్రెస్ ద్వారా చర్చలు జరపదు.. అమెరికన్ల ప్రయోజనాలే మాకు ముఖ్యం” అని వైట్ హౌస్ ప్రతినిధి ఒలివియా వేల్స్ స్పష్టం చేశారు. ఈ ప్రతిష్ఠంభనపై చర్చించేందుకు అధ్యక్షుడు ట్రంప్ సోమవారం ‘సిట్యుయేషన్ రూమ్’లో అత్యున్నత స్థాయి సమావేశం నిర్వహించనున్నారు.