అంతర్జాతీయ రాజకీయ తెరపై ఇప్పుడు ఇదో సంచలనం! పశ్చిమ ఆసియాలో మంటలు రేపుతున్న “అమెరికా – ఇరాన్ యుద్ధానికి తెరపడనుంది” అనే వార్త ఎంతటి షాక్ ఇచ్చిందో.. దాని వెనుక పాకిస్థాన్ చక్రం తిప్పిందన్న విషయం అంతకంటే పెద్ద చర్చకు దారితీసింది.
చైనా మధ్యవర్తిత్వం వహించిన మాట వాస్తవమే అయినా, ఈ శాంతి చర్చలకు అసలైన వేదికను సిద్ధం చేసింది మాత్రం పాకిస్థానేనని అంతర్జాతీయ విశ్లేషకులు స్పష్టం చేస్తున్నారు. మరోవైపు, మధ్యప్రాచ్య దేశాలతో అత్యంత సన్నిహిత సంబంధాలు కలిగిన భారత్, ఈ కీలక సమయంలో ఎందుకు చొరవ తీసుకోలేకపోయింది? అనే చర్చ ఇప్పుడు ఢిల్లీ రాజకీయ వర్గాల్లో వేడి పుట్టిస్తోంది.
పాకిస్థాన్ చేసిన ‘సైలెంట్’ ఆపరేషన్!
గత కొన్ని వారాలుగా అమెరికాకు, ఇరాన్‌కు మధ్య పాకిస్థాన్ అత్యంత రహస్యంగా ‘దూత’గా వ్యవహరించినట్లు ఇప్పుడు వెలుగులోకి వచ్చింది.
- 15 పాయింట్ల ఫార్ములా: అమెరికా ప్రతిపాదించిన 15 అంశాల యుద్ధ విరమణ ప్రణాళికను ఇరాన్ ఒప్పించడంలో పాక్ ప్రధాని షెహబాజ్ షరీఫ్, ఆర్మీ చీఫ్ అసిమ్ మునీర్ కీలక పాత్ర పోషించారు.
- ఇస్లామాబాద్ సదస్సు: వచ్చే శుక్రవారం ఇస్లామాబాద్ వేదికగా ఇరు దేశాల ప్రతినిధులు ముఖాముఖి భేటీ కానున్నారు. ఇది పాకిస్థాన్ దౌత్య చరిత్రలోనే అతిపెద్ద విజయంగా భావిస్తున్నారు.
- మతపరమైన బంధం: ఇరాన్ – పాకిస్థాన్ మధ్య ఉన్న సాంస్కృతిక, మతపరమైన సంబంధాలను (షియా కనెక్షన్) వాడుకుని, ఇరాన్ కొత్త నాయకత్వంతో పాక్ సన్నిహితంగా చర్చలు జరిపింది.
భారత్ ఎక్కడ విఫలమైంది? – మిస్ అయిన గొప్ప అవకాశం!
ప్రాంతీయ అగ్రరాజ్యంగా ఉన్న భారత్, ఈ యుద్ధంలో కేవలం ‘తటస్థంగా’ ఉందే తప్ప, బలమైన మధ్యవర్తిగా (Mediator) మారలేకపోయిందనే విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి.
- మౌనమే ముప్పు తెచ్చిందా?: ఇరాన్ పైన అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ జరిపిన దాడులను భారత్ బహిరంగంగా ఖండించలేదు. ఇది ఇరాన్‌కు భారత్‌పై కొంత అసంతృప్తిని కలిగించి ఉండవచ్చని సమాచారం.
- ఇజ్రాయెల్‌తో దోస్తీ: ఇజ్రాయెల్‌తో భారత్ కలిగి ఉన్న విడదీయలేని బంధం, ఇరాన్‌తో చర్చలు జరిపేటప్పుడు ఒక ‘నடுస్థాయి’ వ్యక్తిగా ఉండటంలో అడ్డంకిగా మారి ఉండవచ్చు.
- ప్రతిపక్షాల విమర్శలు: “90 శాతం గ్యాస్ దిగుమతుల కోసం హార్ముజ్ జలసంధిపై ఆధారపడే భారత్ మౌనంగా ఉంటే.. పాకిస్థాన్ ప్రపంచ శాంతి గురించి మాట్లాడుతోంది” అని రాహుల్ గాంధీ సహా ప్రతిపక్ష నేతలు కేంద్రాన్ని ప్రశ్నిస్తున్నారు.
లాభమెవరికి? నష్టమెవరికి?
ఆర్థిక సంక్షోభంలో కూరుకుపోయిన పాకిస్థాన్‌కు ఈ విజయం ఒక ‘లైఫ్ జాకెట్’ లాంటిది. అంతర్జాతీయ స్థాయిలో తన ఇమేజ్‌ను మార్చుకోవడానికి పాక్ ఈ అవకాశాన్ని వాడుకుంటోంది.
అయితే భారత్‌కు ఇది ఒక హెచ్చరిక లాంటిది. పశ్చిమ ఆసియాలో (West Asia) మన ప్రాబల్యం కొనసాగాలంటే కేవలం ‘తటస్థంగా’ ఉంటే సరిపోదు, క్లిష్ట సమయాల్లో ‘నాయకత్వం’ వహించడం కూడా అవసరమని భౌగోళిక రాజకీయ నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.