మన భారతీయ ఇళ్లలో జీర్ణక్రియ సమస్యలు చాలా సాధారణం. గ్యాస్ లేదా కడుపులో మంట అనిపించగానే అప్పటికప్పుడు యాంటాసిడ్ (Antacid) మాత్రలు వేసుకోవడం మనలో చాలా మందికి అలవాటు. అయితే, ఈ అలవాటు ప్రాణాంతకమైన ఆరోగ్య సమస్యలకు దారితీస్తుందని హైదరాబాద్ అపోలో హాస్పిటల్స్ న్యూరాలజిస్ట్ డాక్టర్ సుధీర్ కుమార్ హెచ్చరిస్తున్నారు.
భారతదేశంలో ఈ మాత్రలు డాక్టర్ ప్రిస్క్రిప్షన్ లేకుండానే మెడికల్ షాపుల్లో సులభంగా దొరుకుతుండటంతో, ప్రజలు వీటిని విచ్చలవిడిగా వాడుతున్నారు. ముఖ్యంగా ప్రోటాన్ పంప్ ఇన్హిబిటర్స్ (PPIs) రకానికి చెందిన మాత్రలను దీర్ఘకాలం వాడటం వల్ల కలిగే నష్టాలను ఆయన వివరించారు.
ఎసిడిటీ మాత్రల అతి వినియోగం వల్ల కలిగే ప్రమాదాలు:
నిజానికి ఈ మాత్రలను అల్సర్లు లేదా తీవ్రమైన సమస్యలు ఉన్నప్పుడు కేవలం 4 నుండి 8 వారాలు మాత్రమే వాడాలి. కానీ లక్షలాది మంది వీటిని ఏళ్ల తరబడి వాడుతున్నారు. దీనివల్ల కలిగే నష్టాలు ఇవే:
కిడ్నీలు దెబ్బతినడం: పీపీఐ (PPI) మాత్రలను దీర్ఘకాలం వాడటం వల్ల దీర్ఘకాలిక మూత్రపిండ వ్యాధి (CKD) వచ్చే అవకాశం ఉందని పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి.
పోషకాల లోపం: ఆహారం అరగడానికి కడుపులో యాసిడ్ అవసరం. ఈ మాత్రలు ఆ యాసిడ్‌ను అణచివేయడం వల్ల శరీరానికి అందాల్సిన ముఖ్యమైన పోషకాలు అందవు.
మెగ్నీషియం & కాల్షియం: వీటి లోపం వల్ల ఎముకలు బలహీనపడి విరిగిపోయే ప్రమాదం ఉంది.
విటమిన్ B12: ఇది నరాల ఆరోగ్యానికి, మెదడు పనితీరుకు చాలా ముఖ్యం. దీని లోపం వల్ల మెదడు మొద్దుబారిపోతుంది.
ఐరన్: దీనివల్ల రక్తహీనత, తీవ్రమైన అలసట కలుగుతాయి.
మెదడు పనితీరుపై ప్రభావం (Dementia): నిరంతరం ఈ మాత్రలు వాడటం వల్ల విటమిన్ B12 లోపం ఏర్పడి, జ్ఞాపకశక్తి తగ్గడం లేదా మతిమరుపు (Dementia) వంటి సమస్యలు వచ్చే అవకాశం ఉంది.
రోగనిరోధక శక్తి తగ్గడం: కడుపులోని యాసిడ్ మనం తినే ఆహారంలోని హానికర బ్యాక్టీరియాను చంపుతుంది. యాసిడ్ తగ్గితే బ్యాక్టీరియా శరీరంలోకి చేరి తీవ్రమైన విరేచనాలు, న్యుమోనియా వంటి ఇన్ఫెక్షన్లకు దారి తీస్తుంది.
ఆరోగ్య ముప్పును ఎలా తగ్గించుకోవాలి?
మీరు 8 వారాల కంటే ఎక్కువ కాలం నుండి ఎసిడిటీ మాత్రలు వాడుతుంటే, వెంటనే మీ డాక్టరును సంప్రదించి ఆ మందులను క్రమంగా ఎలా మానేయాలో (Deprescribing) తెలుసుకోండి. ఎసిడిటీ తగ్గించుకోవడానికి ఈ క్రింది జీవనశైలి మార్పులు చేసుకోండి:
భోజనం చేసిన వెంటనే పడుకోకూడదు (కనీసం 3 గంటల విరామం ఉండాలి).
కెఫీన్ (కాఫీ, టీ), మితిమీరిన కారం వంటి ఎసిడిటీని కలిగించే పదార్థాలను గుర్తించి వాటికి దూరంగా ఉండాలి.
శరీర బరువును అదుపులో ఉంచుకోవాలి.
డాక్టర్ సుధీర్ కుమార్ చెప్పిన అంశాలను నిశితంగా పరిశీలిస్తే:
నిశ్శబ్ద సంక్షోభం: ఎసిడిటీ మాత్ర వేసుకోగానే ఉపశమనం లభిస్తుంది కాబట్టి, మనం లోపల జరుగుతున్న నష్టాన్ని గమనించలేం. అందుకే దీనిని ‘సైలెంట్ హెల్త్ క్రైసిస్’ అని పిలిచారు.
యాసిడ్ అవసరం: మన శరీరంలో యాసిడ్ అనేది కేవలం జీర్ణక్రియకే కాదు, రక్షణ కవచంలా కూడా పనిచేస్తుంది. దానిని అనవసరంగా అణచివేయడం ప్రకృతి విరుద్ధం.
ముగింపు:
“మీ శరీరంలో యాసిడ్ ఒక కారణం చేతనే ఉంది, దానిని అవసరం లేకుండా అణచివేయకండి” అని డాక్టర్ సుధీర్ కుమార్ సూచిస్తున్నారు.
గమనిక: ఈ సమాచారం అవగాహన కోసం మాత్రమే. మందుల విషయంలో ఎల్లప్పుడూ మీ డాక్టరు సలహా తీసుకోవాలి.