జనాభా గణనపై మీ సందేహాలకు సమాధానాలు; వ్యక్తిగత సమాచారం రహస్యంగా ఉంచబడుతుంది, తప్పుడు సమాచారం ఇస్తే…

ముంబై: జనాభా గణన సమయంలో పౌరులు అందించే వ్యక్తిగత సమాచారం అత్యంత గోప్యంగా ఉంచబడుతుందని మహారాష్ట్ర జనాభా గణన కార్యకలాపాల డైరెక్టర్ డాక్టర్ నిరుపమ డాంగే స్పష్టం చేశారు. ఈ సమాచారాన్ని ఏ కోర్టులోనూ సాక్ష్యంగా ఉపయోగించలేరని, అలాగే ఆదాయపు పన్ను, పోలీసు విభాగంతో సహా ఏ ఇతర విభాగాలకు కూడా షేర్ చేయరని ఆమె వివరించారు.

జనాభా గణన ప్రాముఖ్యత మరియు దశల గురించి ఆమె వెల్లడించిన ముఖ్యాంశాలు:

వ్యక్తిగత సమాచారానికి భద్రత ఉంటుందా? డాక్టర్ డాంగే: ఖచ్చితంగా! పూర్తి గోప్యత పాటించబడుతుంది. జనాభా గణన ఉద్దేశ్యం పన్ను వసూలు చేయడం లేదా తనిఖీ చేయడం కాదు, కేవలం ప్రభుత్వ ప్రణాళికల కోసం గణాంకాలను సేకరించడమే.

తప్పుడు సమాచారం ఇస్తే ఏమవుతుంది? డాక్టర్ డాంగే: జనాభా గణన చట్టం, 1948లోని సెక్షన్ 11 (1) (డి) ప్రకారం, గణన అధికారి అడిగే ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పడానికి నిరాకరించడం లేదా తప్పుడు సమాచారం ఇవ్వడం నేరం. దీని ప్రకారం వెయ్యి రూపాయల వరకు జరిమానా విధించవచ్చు. తీవ్రమైన కేసులలో మూడు ఏళ్ల వరకు జైలు శిక్ష పడే అవకాశం కూడా ఉంది.

జనాభా గణన ఎందుకు ముఖ్యం? డాక్టర్ డాంగే: సంక్షేమ పథకాల రూపకల్పన, వనరుల పంపిణీ, నియోజకవర్గాల పునర్విభజన, విపత్తు నిర్వహణ మరియు పట్టణీకరణ ప్రణాళికల కోసం ఇది చాలా అవసరం. సామాజిక-ఆర్థిక స్థితిగతులను తెలుసుకోవడం ద్వారా ప్రభుత్వం పథకాలను సమర్థవంతంగా అమలు చేయగలదు. విద్యా, ఆరోగ్య, ఉపాధి రంగాల్లో ఖచ్చితమైన ప్రణాళికలు వేయడానికి ఇది ఉపయోగపడుతుంది.

జనాభా గణన దశలు – షెడ్యూల్: ఈసారి జనాభా గణన రెండు దశల్లో జరుగుతుంది. భారతదేశ చరిత్రలో మొదటిసారిగా ‘సెల్ఫ్ ఎన్యుమరేషన్’ (స్వీయ గణన) ఆప్షన్ అందుబాటులోకి వచ్చింది.

• దశ 1: స్వీయ గణన (Self Enumeration): పౌరులు ఆన్‌లైన్ పోర్టల్ ద్వారా తమ సమాచారాన్ని స్వయంగా నింపవచ్చు. దీని కోసం మే 1 నుండి మే 15, 2026 వరకు పోర్టల్ అందుబాటులో ఉంటుంది.
• హౌస్ లిస్టింగ్ (ఇళ్ల గణన): గణన అధికారులు మే 16 నుండి జూన్ 14, 2026 వరకు నేరుగా ఇళ్లను సందర్శించి సమాచారాన్ని సేకరిస్తారు.
• దశ 2: జనాభా గణన: అసలైన జనాభా లెక్కింపు ప్రక్రియ ఫిబ్రవరి-మార్చి 2027 లో జరుగుతుంది.

ముందస్తు ఏర్పాట్లు: జనాభా గణన 2027 కోసం శిక్షణ కార్యక్రమాలు ముమ్మరంగా సాగుతున్నాయి. మహారాష్ట్రలో సుమారు 2.3 లక్షల మంది ఎన్యుమరేటర్లు మరియు సూపర్‌వైజర్లకు ఏప్రిల్ 23 నుండి మే 8, 2026 వరకు శిక్షణ ఇస్తున్నారు. మారుమూల ప్రాంతాల్లో నివసించే ప్రతి ఒక్కరినీ లెక్కించడమే లక్ష్యంగా యంత్రాంగం సిద్ధంగా ఉంది.