ఢిల్లీ: వెనిజులా అధ్యక్షుడు నికోలస్ మదురోను అమెరికా దళాలు వారి దేశంలోనే చొరబడి అరెస్ట్ చేయడం అంతర్జాతీయంగా సంచలనం సృష్టించింది. ప్రపంచంలోనే అత్యధికంగా ముడి చమురు (Crude Oil) నిల్వలు ఉన్న దేశాల్లో వెనిజులా ఒకటి. ఈ పరిణామం భారత ఆర్థిక వ్యవస్థపై, ముఖ్యంగా ఇంధన ధరలపై తీవ్ర ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.
వెనిజులా – అమెరికా వివాదం ఏంటి?
డొనాల్డ్ ట్రంప్ గత కొంతకాలంగా వెనిజులాపై తీవ్ర ఆరోపణలు చేస్తున్నారు:
- వెనిజులా నుండి అమెరికాకు మాదకద్రవ్యాల సరఫరా జరుగుతోందని, అక్రమ చొరబాట్లు పెరుగుతున్నాయని ట్రంప్ వాదిస్తున్నారు.
- మదురోను పట్టుకోవడానికి ట్రంప్ రూ. 438 కోట్ల రివార్డును ప్రకటించారు.
- ఈ క్రమంలోనే అమెరికా వైమానిక దళం కరాకస్‌లోని 7 ప్రాంతాలపై బాంబు దాడులు చేసి, మదురో దంపతులను బంధించింది.
భారత్‌కు ఎందుకు చిక్కులు?
భారతదేశం తన చమురు అవసరాల కోసం వెనిజులాపై గణనీయంగా ఆధారపడుతోంది.
- అపారమైన చమురు నిల్వలు: సౌదీ అరేబియా కంటే కూడా వెనిజులాలో ముడి చమురు ఉత్పత్తి ఎక్కువగా ఉంటుంది. వెనిజులా ఆర్థిక వ్యవస్థ పూర్తిగా చమురు వాణిజ్యంపైనే ఆధారపడి ఉంది.
- భారత్‌కు ఎగుమతులు: చైనా తర్వాత వెనిజులా నుండి అత్యధికంగా చమురు కొనుగోలు చేసే దేశాల్లో భారత్ మూడవ స్థానంలో ఉంది. 2024లో భారత్ తన దిగుమతులను గత ఏడాది కంటే 500% పెంచుకుంది. రోజుకు సగటున 63,000 నుండి 1,00,000 బారెళ్ల చమురును భారత్ వెనిజులా నుండి దిగుమతి చేసుకుంటోంది.
- రష్యాపై ఒత్తిడి: రష్యా నుండి చమురు కొనవద్దని ట్రంప్ ఒత్తిడి చేయడంతో, భారత్ వెనిజులా వైపు మొగ్గు చూపింది. ఇప్పుడు వెనిజులాలో కూడా అనిశ్చితి ఏర్పడటంతో భారత్‌కు ప్రత్యామ్నాయాలు కరువయ్యాయి.
ముందున్న ముప్పు ఏంటి?
- ధరల పెరుగుదల: ప్రస్తుతం అమెరికా వెనిజులాలోని చమురు బావులపై దాడులు చేయలేదు. కానీ, అక్కడి రాజకీయ అస్థిరత వల్ల ఉత్పత్తి నిలిచిపోతే ప్రపంచ మార్కెట్‌లో చమురు ధరలు భారీగా పెరుగుతాయి.
- ఆంక్షల భయం: వెనిజులాతో వ్యాపారం చేసే దేశాలపై అమెరికా అదనపు పన్నులు వేయడం లేదా ఆ దేశ చమురు నౌకలను స్వాధీనం చేసుకోవడం వంటి చర్యలకు పాల్పడితే భారత్ మరియు చైనా తీవ్రంగా నష్టపోతాయి.
- రూపాయి విలువ: ముడి చమురు ధరలు పెరిగితే భారత రూపాయి విలువ పడిపోయి, ద్రవ్యోల్బణం (Inflation) పెరిగే ప్రమాదం ఉంది.