న్యూఢిల్లీ: కేంద్ర రోడ్డు రవాణా మరియు రహదారుల మంత్రిత్వ శాఖ అధికారులు కేవలం కాగితాలకే పరిమితమవుతుండటంతో, దేశవ్యాప్తంగా వాహన నిబంధనలను ఉల్లంఘిస్తూ రోడ్డు ప్రమాదాలు పెరిగిపోతున్నాయి. ప్రయాణికుల భద్రతకు సంబంధించిన నిబంధనల అమలులో నిర్లక్ష్యంపై దాఖలైన ప్రజా ప్రయోజన వ్యాజ్యాన్ని (PIL) విచారించిన సుప్రీంకోర్టు, ప్రభుత్వ యంత్రాంగం యొక్క వైఫల్యాలను ఎండగట్టింది.
పబ్లిక్ సర్వీస్ వాహనాల్లో వెహికల్ లొకేషన్ ట్రాకింగ్ డివైస్ (VLTD) మరియు పానిక్ బటన్ ఏర్పాటు విషయంలో ఇకపై ఎలాంటి సాకులు వినబోమని సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసింది.
సుప్రీంకోర్టు జారీ చేసిన ప్రధాన ఆదేశాలు:
- ఫిట్నెస్ మరియు పర్మిట్ నిబంధనలు: మోటార్ వాహనాల చట్టంలోని సెక్షన్ 56 కింద ఫిట్నెస్ సర్టిఫికేట్ మరియు సెక్షన్ 66 కింద పర్మిట్ జారీ చేయాలంటే, సదరు వాహనంలో VLTD అమర్చబడి ఉండి, అది పనిచేస్తున్నట్లు ‘వాహన్’ (Vahan) పోర్టల్లో ధృవీకరణ కావడం తప్పనిసరి.
- పాత వాహనాలకు రెట్రోఫిటింగ్: 31 డిసెంబర్ 2018 కంటే ముందు నమోదైన పాత పబ్లిక్ సర్వీస్ వాహనాల్లో కూడా VLTD మరియు పానిక్ బటన్లను అమర్చాలని కోర్టు ఆదేశించింది.
- తయారీదారుల బాధ్యత: కేవలం రాష్ట్రాలపైనే భారం వేయకుండా, వాహన తయారీ సంస్థలు వాహనం తయారీ లేదా పంపిణీ సమయంలోనే ఈ పరికరాలను అమర్చేలా కేంద్ర ప్రభుత్వం కఠిన ఆదేశాలు జారీ చేయాలని కోర్టు పేర్కొంది.
వేగ నియంత్రణ పరికరాలు (Speed Governors):
దేశంలోని 2.18 కోట్ల రవాణా వాహనాల్లో కేవలం 10.70 లక్షల వాహనాల్లో మాత్రమే స్పీడ్ లిమిటింగ్ డివైస్ (SLD) ఉన్నట్లు గణాంకాలు వెల్లడించాయి. దీనిపై కోర్టు తీవ్ర ఆగ్రహం వ్యక్తం చేస్తూ, నిబంధనలను ఉల్లంఘించే వాహనాల ఫిట్నెస్ సర్టిఫికేట్లను నిరాకరించాలని మరియు రిజిస్ట్రేషన్ను రద్దు చేసేలా చర్యలు తీసుకోవాలని ఆదేశించింది.
జాతీయ రోడ్డు భద్రతా బోర్డు (National Road Safety Board):
గత ఆరేళ్లుగా ఈ బోర్డు కేవలం కాగితాలకే పరిమితం కావడంపై కోర్టు అసహనం వ్యక్తం చేసింది. దీనికి అధ్యక్షుడు లేదా సభ్యులు లేకపోవడాన్ని తీవ్ర లోపంగా పరిగణించిన సుప్రీంకోర్టు, బోర్డు ఏర్పాటుకు కేంద్ర ప్రభుత్వానికి చివరి అవకాశంగా మూడు నెలల సమయం ఇచ్చింది. ఈ కేసు తదుపరి విచారణ సెప్టెంబర్ 3, 2026కి వాయిదా పడింది.