ఢిల్లీ: నా క్లినిక్‌కు వచ్చే ప్రతి పది మంది మహిళల్లో కనీసం ఒక్కరికైనా ఈ సమస్య ఉంటోంది. కానీ విచారకరమైన విషయం ఏంటంటే, అత్యధిక శాతం మహిళలకు ‘ఎండోమెట్రియోసిస్’ అనే పదం కూడా తెలియదు.
నొప్పిని భరించడమే మహిళల గొప్పతనంగా భావించే సమాజం గురించి వివరిస్తూ డాక్టర్ ఒక సంఘటనను గుర్తు చేసుకున్నారు. “32 ఏళ్ల ఒక రోగి నాకు గుర్తుంది. ఆమె ఉద్యోగం, కుటుంబాన్ని చక్కగా చూసుకుంటుంది. కానీ ఆమె జీవితం గడచిన కొన్నేళ్లుగా తన రుతుచక్రాన్ని బట్టే ప్లాన్ చేసుకుంటోంది. పీరియడ్స్ సమయంలో నొప్పి వస్తుందని ప్రయాణాలు మానేయడం, ఎప్పుడూ పెయిన్ కిల్లర్స్ వెంట ఉంచుకోవడం ఆమెకు అలవాటు. చివరకు ఆమెకు ‘ఎండోమెట్రియోసిస్’ ఉందని నేను చెప్పినప్పుడు, ఆమె అడిగిన ఒకే ఒక్క ప్రశ్న: ‘ఇంతకాలం ఈ విషయం నాకు ఎవరూ ఎందుకు చెప్పలేదు?’“
రుతుస్రావం (Periods) సమయంలో వచ్చే విపరీతమైన నొప్పి ‘సాధారణం’ అని, దానిని భరించలేకపోవడం మహిళ బలహీనత అని నమ్మించే సమాజంలో మనం జీవిస్తున్నాం.
అసలు ఏమిటి ఈ ఎండోమెట్రియోసిస్?
సాధారణంగా గర్భాశయం లోపల ఉండాల్సిన కణజాలం (Tissues), గర్భాశయానికి వెలుపల అంటే.. అండాశయాలు, ఫాలోపియన్ ట్యూబ్‌లు లేదా పెల్విక్ భాగాల్లో పెరగడాన్ని ‘ఎండోమెట్రియోసిస్’ అంటారు.
- గర్భాశయం లోపల ఉండే కణాల లాగే, ఇవి కూడా ప్రతి నెలా హార్మోన్ మార్పులకు స్పందించి రక్తస్రావాన్ని కలిగిస్తాయి.
- సాధారణ పీరియడ్స్ రక్తం శరీరం నుండి బయటకు పోతుంది. కానీ గర్భాశయం వెలుపల ఉన్న ఈ కణాల నుండి వచ్చే రక్తం బయటకు వెళ్లే మార్గం ఉండదు.
- దీనివల్ల ఆయా భాగాల్లో వాపు, తీవ్రమైన నొప్పి కలుగుతుంది. కాలక్రమేణా అవయవాలు ఒకదానికొకటి అంటుకుపోయే ప్రమాదం ఉంది.
దీని లక్షణాలు మరియు ఇబ్బందులు:
చాలా మంది మహిళలు తమ బాధను బయటకు చెప్పడానికి సంకోచిస్తారు. కానీ లోతుగా అడిగినప్పుడు వారి అసలు సమస్యలు బయటపడతాయి:
- పనికి వెళ్లలేనంత నొప్పి రావడం.
- పెయిన్ కిల్లర్స్ వేసుకున్నా తగ్గకపోవడం.
- లైంగిక సంబంధం సమయంలో నొప్పి కలగడం.
- విపరీతమైన కడుపు ఉబ్బరం మరియు అసౌకర్యం.
- ఇది కేవలం పీరియడ్స్ సమయంలోనే కాకుండా, దీర్ఘకాలిక నడుము నొప్పిగా కూడా మారవచ్చు.
నిర్లక్ష్యం ఎందుకు జరుగుతోంది?
చాలా సందర్భాల్లో సాధారణ అల్ట్రాసౌండ్ స్కాన్ లేదా రక్త పరీక్షల్లో ఇది బయటపడదు. “పెళ్లయితే తగ్గిపోతుంది” లేదా “పిల్లలు పుడితే సరిపోతుంది” అనే తప్పుడు సలహాల వల్ల వ్యాధి నిర్ధారణ ఏళ్ల తరబడి ఆలస్యమవుతోంది. సంతానలేమి సమస్య ఎదురైనప్పుడే చాలా మందికి దీని గురించి తెలుస్తోంది.
డాక్టర్ సందీప్ సలహా:
మహిళలకు నేను చెప్పేది ఒక్కటే.. మీ జీవితాన్ని అస్తవ్యస్తం చేసే నొప్పి ఎప్పుడూ సాధారణం కాదు.
- పీరియడ్స్ సమయంలో చదువుకు లేదా ఉద్యోగానికి సెలవు పెట్టాల్సి వస్తుంటే అది తీవ్రమైన విషయమే.
- ఏటా నొప్పి పెరుగుతుంటే ఖచ్చితంగా గమనించాలి.
- పెయిన్ కిల్లర్స్ పని చేయకపోతే నిర్లక్ష్యం చేయకండి.
దీనిని పూర్తిగా నయం చేయడం కష్టమైనప్పటికీ, హార్మోన్ చికిత్స లేదా తీవ్రమైన పరిస్థితుల్లో సర్జరీ ద్వారా నియంత్రించవచ్చు. ముందస్తు గుర్తింపు మీ ఆరోగ్యాన్ని, సంతాన సామర్థ్యాన్ని కాపాడుతుంది.