రష్యాలో అత్యంత ప్రజాదరణ పొందిన మెసేజింగ్ యాప్ ‘వాట్సాప్’ (WhatsApp) పై పూర్తిస్థాయి నిషేధం విధించే ప్రయత్నాలు వేగవంతమయ్యాయి. రష్యా ప్రభుత్వం తమ యాప్‌ను బ్లాక్ చేసే దిశగా అడుగులు వేస్తోందని, దీనివల్ల దేశంలోని కోట్ల మంది వినియోగదారుల వ్యక్తిగత సంభాషణలకు ఆటంకం కలుగుతుందని వాట్సాప్ ఆరోపించింది.
రష్యాలో సుమారు 10 కోట్ల మందికి పైగా వాట్సాప్ వాడుతున్నారు. అయితే, వాట్సాప్ మాతృసంస్థ ‘మెటా’ (Meta) రష్యా చట్టాలను గౌరవించి, ప్రభుత్వంతో చర్చలకు సిద్ధమైతేనే యాప్ సాధారణంగా పనిచేస్తుందని క్రెమ్లిన్ ప్రతినిధి డిమిత్రి పెస్కోవ్ స్పష్టం చేశారు. స్థానిక నిబంధనలు పాటించకపోతే వాట్సాప్ పునరాగమనం కష్టమేనని ఆయన హెచ్చరించారు.
రష్యా ఎందుకు నిషేధించాలని చూస్తోంది? టెర్రరిజం, మోసపూరిత కార్యకలాపాలకు ఈ ప్లాట్‌ఫారమ్ వేదికగా మారుతోందని రష్యా టెలికాం రెగ్యులేటర్ ఆరోపిస్తోంది. ఇప్పటికే వాట్సాప్ వేగాన్ని తగ్గించే (Throttling) చర్యలు చేపట్టింది. మరోవైపు, ప్రభుత్వ పర్యవేక్షణలో ఉండే యాప్‌లను వాడమని ప్రజలను బలవంతం చేయడం వారి గోప్యతను (Privacy) దెబ్బతీయడమేనని వాట్సాప్ వాదిస్తోంది.
నేపాల్ అనుభవం – రష్యాకు హెచ్చరిక? గతంలో నేపాల్ ప్రభుత్వం సోషల్ మీడియాపై నియంత్రణలు మరియు నిషేధం విధించినప్పుడు, అక్కడి యువత (Gen-Z) తీవ్రంగా మండిపడ్డారు. 18-30 ఏళ్ల యువతకు సోషల్ మీడియా అనేది కేవలం వినోదం మాత్రమే కాదు, అది వారి ఉపాధి, రాజకీయం మరియు భావప్రకటనకు ఒక సాధనం. ఆ నిరసనలు ఎంత హింసాత్మకంగా మారాయంటే, చివరికి అక్కడ కె.పి. శర్మ ఓలీ ప్రభుత్వం పడిపోయింది.
రష్యాలో పరిస్థితులు భిన్నంగా ఉన్నాయా? నేపాల్ మరియు రష్యా పరిస్థితులు వేరువేరుగా ఉన్నాయని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. రష్యా ప్రభుత్వం భద్రతా కారణాలను సాకుగా చూపిస్తోంది. ప్రజల్లో అసంతృప్తి ఉన్నప్పటికీ, అది ప్రస్తుతానికి తిరుగుబాటు స్థాయికి చేరుకోలేదు. కానీ, విద్య, వ్యాపారం మరియు వినోదం కోసం వాట్సాప్‌పై ఆధారపడిన యువతలో నివురు గప్పిన నిప్పులా అసహనం పెరుగుతోంది.