ప్రపంచమంతా ఇంధనం కోసం వెతుకుతుంటే, తన సొంత మట్టిలోని ఇసుక రేణువుల్లో బంగారాన్ని (థోరియం) దాచుకున్న దేశం భారత్. 140 కోట్ల జనాభా అవసరాలకు బొగ్గు, పెట్రోల్ సరిపోవని గుర్తించిన భారత్, ఆకాశంలోని సూర్యుడి కంటే ప్రకాశవంతమైన కల కన్నది. అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు యురేనియం కోసం పరుగులు తీస్తుంటే, భారత్ తన సముద్ర తీరాల్లోని థోరియం నిల్వలను చూసి చిరునవ్వు చిందించింది. ప్రపంచ థోరియం నిల్వల్లో 25 శాతం కలిగి ఉన్న భారత్, రాబోయే 700 ఏళ్ల ఇంధన భద్రతను అక్కడే దాచి ఉంచింది.
థోరియం ఉన్నంత మాత్రాన సరిపోదు, దానిని మండించడానికి ఒక ‘నిప్పుకణిక’ కావాలి. అణు విజ్ఞాన దిగ్గజం హోమీ జహంగీర్ భాభా 1950లలో రూపొందించిన మూడు అంచెల ప్రణాళిక కేవలం కాగితం కాదు, అది ప్రపంచాన్ని ఆశ్చర్యపరిచే భారత బ్లూప్రింట్. మొదటి దశలో సహజ యురేనియం వాడి, దాని ద్వారా ‘ప్లుటోనియం’ అనే మంత్రం లాంటి ఇంధనాన్ని భారత్ వేరుచేసింది. ఇది విత్తనాన్ని నాటి వటవృక్షాన్ని పెంచడం వంటి అద్భుత విద్య.
పాశ్చాత్య దేశాలు భారత్‌ను చూసి నవ్వాయి. “ఈ ప్రమాదకరమైన సాంకేతికత మీకు అబ్బదు” అని తీర్పునిచ్చాయి. కానీ 2025 ఏప్రిల్ 7న కల్పక్కంలోని ‘ఫాస్ట్ బ్రీడర్ రియాక్టర్’ క్రిటికాలిటీ సాధించడంతో ప్రపంచం నిశ్శబ్దమైపోయింది. తాను వాడే ఇంధనం కంటే ఎక్కువ ఇంధనాన్ని తనే తయారు చేసుకునే ఈ రియాక్టర్ శాస్త్ర ప్రపంచంలో ఒక అద్భుతం. అమెరికా, జపాన్, ఫ్రాన్స్ వంటి దేశాలు కోట్లు ఖర్చు చేసి విఫలమై వెనక్కి తగ్గిన చోట భారత్ విజయకేతనం ఎగురవేసింది.
ఈ ప్రయాణం చాలా ప్రమాదకరమైనది. రియాక్టర్‌ను చల్లబరచడానికి వాడే ద్రవ సోడియం గాలికి తగిలితే మండుతుంది, నీటికి తగిలితే పేలుతుంది. రష్యా రియాక్టర్లలో కూడా లీకేజీలు జరిగినప్పుడు భారత శాస్త్రవేత్తలు వెరవలేదు. 22 ఏళ్ల కఠిన శ్రమ, 900 మిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడి నేడు భారత్‌ను ప్రపంచ అగ్రస్థానంలో నిలబెట్టాయి.
రెండో దశ విజయవంతం కావడంతో భారత్ వద్ద ఇప్పుడు ‘యురేనియం-233’ అనే ఇంధనం ఉంది. థోరియం నుండి ఈ ఇంధనాన్ని తయారు చేయడంతో భారత్ మూడో దశ ప్రారంభమవుతుంది. ఇది కేవలం ప్రాజెక్ట్ కాదు, ఇంధన రంగంలో భారత్ సాధించిన ‘పూర్ణ స్వరాజ్’. ఇకపై యురేనియం కోసం విదేశాల ముందు చేయి చాచాల్సిన అవసరం లేదు. మన మట్టిలోని థోరియంతోనే మన ఇళ్లు వెలుగుతాయి.
1966లో కన్నుమూసిన హోమీ భాభా కల 2026లో సాకారమైంది. థోరియం చక్రం ద్వారా ఉత్పత్తి అయ్యే విద్యుత్తుకు కాలుష్యం లేదు, కొరత లేదు. ఐఎస్ఆర్ఓ (ISRO) అంతరిక్షంలో సాధించినట్లే, అణుశక్తి రంగంలో కూడా భారత సత్తాను ప్రపంచం అంగీకరించింది. భారత అణు సింహం మేల్కొంది.. ఇక 700 ఏళ్లు భారత్ ప్రపంచాన్ని నడిపిస్తుంది.