ఢిల్లీ: బీహార్ శాసనసభ ఎన్నికలలో అఖండ విజయం సాధించిన తర్వాత నితీష్ కుమార్ పదవసారి బీహార్ ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు.
10 సార్లు ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసి భారతదేశంలో మొదటి స్థానంలో ఉన్నప్పటికీ, ఎక్కువ కాలం ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసిన వారి జాబితాలో మొదటి ఐదు స్థానాలలో నితీష్ కుమార్‌కు చోటు దక్కలేదు. అయితే, భారతదేశంలో ఎక్కువ కాలం ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసిన వారు ఎవరు? వారి గురించి తెలుసుకుందాం.
బీహార్ శాసనసభ ఎన్నికలలో ఘన విజయం సాధించి, నితీష్ కుమార్ పదవసారి బీహార్ ముఖ్యమంత్రి పదవిని స్వీకరించారు. భారతదేశంలో ఏ నాయకుడు ఇంతకు ముందు ఇన్నిసార్లు ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేయకపోవడం చాలా మందికి ఆశ్చర్యం కలిగిస్తుంది.
అయితే, ఎక్కువ కాలం ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసిన వారి జాబితాలో ఆయన మొదటి ఐదు స్థానాలలో లేరు. అయితే భారతదేశంలో ఎక్కువ కాలం పనిచేసిన ముఖ్యమంత్రులు ఎవరు? వారి రాజకీయ ప్రయాణం ఎలా ఉందో చూద్దాం.
అత్యధిక కాలం పనిచేసిన ముఖ్యమంత్రులు (టాప్ 7)
| వ. సం. | ముఖ్యమంత్రి పేరు | రాష్ట్రం | పనిచేసిన కాలం |
| 1 | పవన్ కుమార్ చామ్లింగ్ | సిక్కిం | 24 సంవత్సరాలు, 165 రోజులు |
| 2 | నవీన్ పట్నాయక్ | ఒడిశా | 24 సంవత్సరాలు, 99 రోజులు |
| 3 | జ్యోతి బసు | పశ్చిమ బెంగాల్ | 23 సంవత్సరాలు, 137 రోజులు |
| 4 | గేగాంగ్ అపాంగ్ | అరుణాచల్ ప్రదేశ్ | 22 సంవత్సరాలు, 250 రోజులు |
| 5 | లాల్ థన్హావ్లా | మిజోరం | 22 సంవత్సరాలు, 60 రోజులు |
| 6 | వీరభద్ర సింగ్ | హిమాచల్ ప్రదేశ్ | 21 సంవత్సరాలు, 13 రోజులు |
| 7 | నితీష్ కుమార్ | బీహార్ | 20+ సంవత్సరాలు |
ముఖ్యమంత్రుల రాజకీయ ప్రయాణం
- పవన్ కుమార్ చామ్లింగ్ – సిక్కిం (24 సంవత్సరాలు, 165 రోజులు)
- భారతదేశంలో ఎక్కువ కాలం ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసిన ఘనతను పవన్ కుమార్ చామ్లింగ్ అందుకున్నారు.
- ఆయన 1994 నుండి 2019 వరకు సిక్కింకు నాయకత్వం వహించి, వరుసగా 5 సార్లు అధికారాన్ని నిలబెట్టుకున్నారు.
- ఆయన సిక్కిం డెమోక్రటిక్ ఫ్రంట్ (SDF) పార్టీని జాతీయ స్థాయిలో కూడా ఎదిగేలా చేశారు.
- నవీన్ పట్నాయక్ – ఒడిశా (24 సంవత్సరాలు, 99 రోజులు)
- ఒడిశా రాజకీయాలకు మరో పేరు నవీన్ పట్నాయక్.
- ఆయన 2000 నుండి 2024 వరకు నిరంతరంగా పాలించారు, కేవలం 2024 ఎన్నికలలో మాత్రమే బీజేపీ ప్రభావాన్ని తట్టుకోలేక వెనుకబడ్డారు.
- ఒడిశాలో స్వచ్ఛమైన పాలన మరియు శాంతియుత రాజకీయాల ద్వారా ప్రజల హృదయాల్లో ప్రత్యేక స్థానం సంపాదించుకున్నారు.
- జ్యోతి బసు – పశ్చిమ బెంగాల్ (23 సంవత్సరాలు, 137 రోజులు)
- భారత రాజకీయాలలో ప్రసిద్ధి చెందిన మార్క్సిస్ట్ నాయకుడు జ్యోతి బసు.
- ఆయన 1977 నుండి 2000 వరకు ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసి, దేశవ్యాప్తంగా వామపక్ష రాజకీయాలకు (Leftist Politics) చిహ్నంగా నిలిచారు.
- ప్రధానమంత్రి పదవిని పొందే అవకాశాన్ని కూడా స్వయంగా తిరస్కరించిన నాయకుడిగా ఆయనకు పేరుంది.
- గేగాంగ్ అపాంగ్ – అరుణాచల్ ప్రదేశ్ (22 సంవత్సరాలు, 250 రోజులు)
- గేగాంగ్ అపాంగ్ 1980–1999 మరియు 2003–2007 అనే రెండు సుదీర్ఘ పదవీ కాలాలతో అరుణాచల్ రాజకీయాలకు రూపకల్పన చేశారు.
- ఆయన ఈశాన్య భారతదేశంలో (Northeast India) అత్యంత శక్తివంతమైన నాయకులలో ఒకరు.
- లాల్ థన్హావ్లా – మిజోరం (22 సంవత్సరాలు, 60 రోజులు)
- మిజోరం రాజకీయాల్లో చెరగని ముద్ర వేసిన కాంగ్రెస్ నాయకుడు లాల్ థన్హావ్లా, మూడు వేర్వేరు కాలాలలో 22 సంవత్సరాలు పాలించారు.
- వీరభద్ర సింగ్ – హిమాచల్ ప్రదేశ్ (21 సంవత్సరాలు, 13 రోజులు)
- వీరభద్ర సింగ్ 1983 నుండి 2017 వరకు నాలుగుసార్లు అధికారాన్ని నిలబెట్టుకుని, హిమాచల్ ప్రదేశ్ అభివృద్ధిలో కీలక పాత్ర పోషించారు.
- నితీష్ కుమార్ – బీహార్ (20+ సంవత్సరాలు)
- అనేకసార్లు కూటమి మార్పులు, రాజకీయ వ్యూహాలు మరియు సుపరిపాలన (Good Governance) అనే ప్రాతిపదికన దాదాపు 20 సంవత్సరాలుగా బీహార్‌కు నాయకత్వం వహిస్తున్న నితీష్ కుమార్, పదవసారి ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేయడం ద్వారా భారతదేశంలో ఎక్కువ కాలం పనిచేసిన ముఖ్యమంత్రుల జాబితాలో 7వ స్థానాన్ని పొందారు.
ఈ జాబితా తర్వాత మాణిక్ సర్కార్ (త్రిపుర), ఎం. కరుణానిధి (తమిళనాడు), ప్రకాష్ సింగ్ బాదల్ (పంజాబ్) వంటి నాయకులు కూడా భారత రాజకీయ చరిత్రలో ఎక్కువ కాలం ముఖ్యమంత్రులుగా రాణించారు అనేది గమనార్హం.