మధుమేహ నియంత్రణను తెలుసుకోవడానికి HbA1c అత్యంత ప్రామాణికమైన (Gold Standard) పరీక్ష. ఇది గత 90 నుండి 120 రోజుల సగటు రక్త చక్కెర స్థాయిని సూచిస్తుంది. అయితే, కొన్ని ప్రత్యేక పరిస్థితుల్లో ఈ ఫలితాలు వాస్తవ స్థాయి కంటే ఎక్కువ లేదా తక్కువగా వచ్చే అవకాశం ఉందని వైద్యులు చెబుతున్నారు.
ఎందుకు తేడాలు వస్తాయి?
HbA1c అనేది ఎర్ర రక్త కణాల్లోని హీమోగ్లోబిన్‌తో చక్కెర కలిసే ప్రక్రియ (Glycosylation) మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. కాబట్టి, ఎర్ర రక్త కణాల ఆకృతిలో లేదా సంఖ్యలో మార్పులు వచ్చినప్పుడు ఫలితాలు ప్రభావితమవుతాయి:
- రక్తహీనత (Anemia): శరీరంలో ఇనుము లోపం వల్ల రక్తహీనత ఉన్నప్పుడు, HbA1c ఫలితం వాస్తవం కంటే ఎక్కువగా చూపిస్తుంది. హీమోగ్లోబిన్ ప్రతి గ్రాము తగ్గితే, HbA1c స్థాయి 0.1 % నుండి 0.4 % వరకు పెరిగే అవకాశం ఉంది.
- జన్యుపరమైన సమస్యలు: తలసీమియా, సికిల్ సెల్ అనీమియా వంటి సమస్యలు ఉన్నవారిలో ఎర్ర రక్త కణాలు త్వరగా నశిస్తాయి. దీనివల్ల HbA1c స్థాయి వాస్తవం కంటే తక్కువగా కనిపిస్తుంది.
- ఇతర కారణాలు: గర్భధారణ, మూత్రపిండాల వ్యాధులు, కాలేయ సమస్యలు, విటమిన్ సి అతిగా తీసుకోవడం లేదా విపరీతమైన ఊబకాయం ఉన్నప్పుడు కూడా ఫలితాల్లో తేడాలు రావచ్చు.
పరిష్కారం ఏమిటి?
వైద్యులు కేవలం HbA1c ఫలితంపైనే ఆధారపడకుండా, దానిని సరిచేసే (Correction factors) పద్ధతులను ఉపయోగిస్తారు. ఉదాహరణకు, తీవ్రమైన రక్తహీనత ఉన్నవారికి HbA1c కి బదులుగా ఫ్రక్టోసమైన్ (Fructosamine) పరీక్షను సూచిస్తారు.