భారత ప్రభుత్వం ఈరోజు, మే 2న, మొబైల్ ఆధారిత విపత్తు సమాచార వ్యవస్థను దేశవ్యాప్తంగా పరీక్షిస్తోంది. టెలికమ్యూనికేషన్ల శాఖ (DoT) మరియు నేషనల్ డిజాస్టర్ మేనేజ్మెంట్ అథారిటీ (NDMA) సంయుక్తంగా నిర్వహిస్తున్న ఈ పరీక్షలో భాగంగా దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న కోట్లాది మొబైల్ ఫోన్లకు ఒకేసారి అత్యవసర హెచ్చరికలను పంపిస్తున్నారు.
కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షా మరియు కేంద్ర సమాచార శాఖ మంత్రి జ్యోతిరాదిత్య సింధియా ఈరోజు ఈ స్వదేశీ వ్యవస్థను అధికారికంగా ప్రారంభించనున్నారు. ఇది దేశ విపత్తు సన్నద్ధతలో ఒక ముఖ్యమైన అడుగు.
సచేత్ (SACHET) వ్యవస్థ విస్తరణ
‘సచేత్’ (నేషనల్ డిజాస్టర్ అలర్ట్ పోర్టల్) పేరుతో పిలిచే ఈ కార్యక్రమం, క్లిష్ట సమయాల్లో పౌరులకు తక్షణ హెచ్చరికలను అందించడానికి రూపొందించబడింది. గతంలో ఢిల్లీ-ఎన్సిఆర్ వంటి నగరాల్లో దీనిని పరీక్షించినప్పటికీ, ఈరోజు మొత్తం 36 రాష్ట్రాలు మరియు కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలలో భారీ స్థాయిలో దీనిని పరీక్షిస్తున్నారు. మీ ఫోన్లో కనిపించే “సెల్ బ్రాడ్కాస్ట్ అలర్ట్” కేవలం వ్యవస్థ పనితీరును తనిఖీ చేయడానికి మాత్రమేనని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది. ప్రజలెవరూ భయాందోళనకు గురికావద్దని, ఈ టెస్ట్ సిగ్నల్ అందుకున్న తర్వాత ఎలాంటి చర్యలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం లేదని కోరింది.
సాంకేతికత: ‘సెల్ బ్రాడ్కాస్ట్’ ఎలా పనిచేస్తుంది?
సాధారణ SMSలు నెట్వర్క్ రద్దీగా ఉన్నప్పుడు ఆలస్యంగా అందవచ్చు. కానీ, సెంటర్ ఫర్ డెవలప్మెంట్ ఆఫ్ టెలిమాటిక్స్ (C-DOT) రూపొందించిన ఈ సరికొత్త ‘సెల్ బ్రాడ్కాస్ట్’ (CB) సాంకేతికత ద్వారా ఈ క్రింది ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి:
- జియో-టార్గెటెడ్ ప్రిసిషన్: ప్రమాదం పొంచి ఉన్న నిర్దిష్ట భౌగోళిక ప్రాంతాలలోని పరికరాలకు మాత్రమే హెచ్చరికలు అందుతాయి.
- ఏకకాలంలో డెలివరీ: నిర్ణీత జోన్లోని వేలాది ఫోన్లకు ఒకే సెకనులో అలర్ట్ అందుతుంది.
- ఆడియో విజువల్ హెచ్చరికలు: ఫోన్ సైలెంట్ మోడ్లో ఉన్నా కూడా, వినియోగదారుల దృష్టిని ఆకర్షించడానికి పెద్ద సైరన్ శబ్దంతో కూడిన ఫ్లాష్ మెసేజ్ వస్తుంది.
విపత్తు సన్నద్ధతను బలోపేతం చేయడం
ఈ వ్యవస్థ అంతర్జాతీయ టెలికమ్యూనికేషన్ యూనియన్ (ITU) సిఫార్సు చేసిన “కామన్ అలర్టింగ్ ప్రోటోకాల్” (CAP) ఆధారంగా నిర్మించబడింది. భూకంపాలు, సునామీలు, తుపానులు మరియు గ్యాస్ లీకేజీల వంటి ప్రమాదాల సమయంలో ప్రాణ, ఆస్తి నష్టాన్ని తగ్గించడం దీని ప్రధాన ఉద్దేశ్యం. ఇప్పటివరకు ప్రభుత్వం 19కి పైగా భారతీయ భాషల్లో 134 బిలియన్ల SMS అలర్ట్లను పంపింది. ఇప్పుడు ప్రవేశపెట్టిన ‘సెల్ బ్రాడ్కాస్ట్’ ద్వారా స్పందించే సమయం (Response Time) మరింత తగ్గుతుంది.
పరీక్ష సమయంలో మీరు ఏమి గమనిస్తారు?
పౌరులకు తమ ఫోన్లలో ఈ మెసేజ్ కనిపిస్తుంది: “భారతదేశం తన పౌరుల కోసం తక్షణ విపత్తు హెచ్చరిక సేవలను అందించడానికి స్వదేశీ సాంకేతికతను ఉపయోగించి సెల్ బ్రాడ్కాస్ట్ను ప్రారంభించింది. అప్రమత్తమైన పౌరులు, సురక్షితమైన దేశం. ఇది కేవలం పరీక్షా సందేశం మాత్రమే”.
ఈ సందేశం ఇంగ్లీష్, హిందీ మరియు ప్రాంతీయ భాషల్లో (తెలుగుతో సహా) కనిపిస్తుంది. ఇది జాతీయ మౌలిక సదుపాయాల యొక్క ‘హెల్త్ చెక్’ మాత్రమేనని, నిజమైన అత్యవసర పరిస్థితి కాదని అధికారులు పునరుద్ఘాటించారు.