ఇరాన్, అమెరికా మరియు ఇజ్రాయెల్ మధ్య పెరుగుతున్న ఉద్రిక్తతలు ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్‌ను అతలాకుతలం చేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా హోర్ముజ్ స్ట్రెయిట్ (Strait of Hormuz) వద్ద రవాణాకు ఆటంకాలు ఏర్పడితే, ముడి చమురు ధరలు బ్యారెల్‌కు $100 మార్కును దాటే అవకాశం ఉంది. ఒకవేళ గల్ఫ్ దేశాల నుండి సరఫరా పూర్తిగా నిలిచిపోతే, ఏ దేశం ఎన్ని రోజులు తట్టుకోగలదో ఇక్కడ చూడండి.
ప్రపంచానికి గల్ఫ్ దేశాలు ఎందుకు కీలకం?
సౌదీ అరేబియా, యూఏఈ, కువైట్, ఇరాక్ మరియు ఇరాన్ వంటి దేశాలు ప్రపంచ చమురు అవసరాలలో సింహభాగం తీరుస్తున్నాయి. ఆసియా మరియు ఐరోపా దేశాలకు వెళ్లే చమురు నౌకలు ఖచ్చితంగా హోర్ముజ్ జలసంధి గుండానే వెళ్లాలి. ఈ మార్గం మూతపడితే ఆసియా ఆర్థిక వ్యవస్థలు తీవ్రంగా దెబ్బతింటాయి.
చమురు నిల్వలు: ఏ దేశం వద్ద ఎన్ని రోజులకు సరిపడా ఉన్నాయి?
ఒకవేళ సరఫరా ఆగిపోతే, ఆయా దేశాల వద్ద ఉన్న స్ట్రాటజిక్ పెట్రోలియం రిజర్వ్స్ (SPR) ఆధారంగా అవి ఎన్ని రోజులు గడవగలవో ఈ పట్టిక వివరిస్తుంది:
| దేశం | చమురు నిల్వలు (సుమారుగా) | స్థితి |
| జపాన్ | 254 – 260 రోజులు | అత్యంత సురక్షితం |
| దక్షిణ కొరియా | 208 – 210 రోజులు | సురక్షితం |
| అమెరికా | 161 – 200 రోజులు | స్వయం సమృద్ధి + నిల్వలు |
| చైనా | 90 – 104 రోజులు | ఫర్వాలేదు |
| భారతదేశం | 50 – 66 రోజులు | మధ్యస్థం |
| పాకిస్థాన్ | 20 – 28 రోజులు | అత్యంత ప్రమాదకరం |
| ఇండోనేషియా | 20 రోజులు | ప్రమాదకరం |
| వియత్నాం | 15 రోజులు | అత్యంత ప్రమాదకరం |
భారతదేశ పరిస్థితి ఏమిటి?
భారతదేశం తన చమురు అవసరాలలో 80% కంటే ఎక్కువ దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతోంది. ఇందులో ఎక్కువ భాగం గల్ఫ్ దేశాల నుంచే వస్తుంది.
- ప్రస్తుతం భారత్ వద్ద సుమారు 50 నుండి 66 రోజులకు సరిపడా నిల్వలు (ప్రభుత్వ రిజర్వ్‌లు + రిఫైనరీ నిల్వలు కలిపి) ఉన్నాయి.
- రష్యా నుండి దిగుమతులను పెంచడం ద్వారా భారత్ తన వనరులను వైవిధ్యీకరించుకుంది (Diversified), ఇది గల్ఫ్ దేశాలపై ఆధారపడటాన్ని కొంత తగ్గించింది.
ముప్పు ఎవరికి ఎక్కువ?
సరఫరా ఆగిపోతే పాకిస్థాన్, వియత్నాం మరియు ఇండోనేషియా దేశాలు కేవలం మూడు వారాల్లోనే తీవ్ర ఇంధన క్షామంలోకి వెళ్తాయి. మరోవైపు జపాన్, దక్షిణ కొరియా వంటి దేశాలు తమ భారీ నిల్వల కారణంగా దాదాపు 7-8 నెలల పాటు తట్టుకోగలవు.