నాగ పంచమి నాడు 8 నాగ దేవతలకు ప్రత్యేక పూజలు ఎందుకు చేస్తారు?! అష్ట నాగుల విశిష్టత… ఒక్కో నాగునకు ఉన్న ప్రత్యేకతలేంటి?

నాగ దేవతలను ఆరాధించే అత్యంత పవిత్రమైన పండుగలలో ‘నాగ పంచమి’ ఒకటి. శ్రావణ మాసంలో వచ్చే శుక్ల పక్ష పంచమి తిథిన ఈ విశేష పూజలు నిర్వహిస్తారు.

2026వ సంవత్సరంలో నాగ పంచమి పర్వదినం ఆగస్టు 17న వచ్చింది. ఈ పవిత్ర దినాన నాగ దేవతలను పూజించడం వల్ల కుటుంబ క్షేమం, శాంతి, ఆయురారోగ్యాలు మరియు సర్వ రక్ష కలుగుతాయని భక్తుల ప్రగాఢ విశ్వాసం.

నాగ పంచమి పూజలో విశేషంగా పూజించే ఎనిమిది ముఖ్యమైన నాగులు: అనంతుడు, వాసుకి, తక్షకుడు, కార్కోటకుడు, పద్ముడు, మహాపద్ముడు, శంఖుడు మరియు గుళికుడు. వీరిని ‘అష్ట నాగులు’ అని పిలుస్తారు. ఈ నాగుల గురించిన వివరణలు వివిధ పురాణాలు, ఇతిహాసాలలో విభిన్న కోణాల్లో ఉన్నప్పటికీ, ఈ ఎనిమిది నామాలు నాగ పంచమి పూజల్లో అత్యంత ప్రాముఖ్యతను సంతరించుకున్నాయి.

ఇందులో అనంతుడు (ఆదిశేషుడు), క్షీరసాగరంలో శ్రీమహావిష్ణువు శేషతల్పంగా పూజలందుకుంటున్నాడు. వాసుకి, పరమశివుడి మెడలో ఆభరణంగా దర్శనమివ్వడమే కాకుండా, క్షీరసాగర మథనంలో కవ్వపు తాడుగా వ్యవహరించి అమృతం ఉద్భవించడంలో కీలక పాత్ర పోషించాడు. తక్షకుడు, మహాభారత చరిత్రలో ప్రసిద్ధి చెందిన నాగరాజు కాగా, కార్కోటకుడు, నళ-దమయంతి వంటి పౌరాణిక గాథలలో విశేష ప్రాధాన్యత కలిగిన శక్తివంతమైన నాగుడిగా గుర్తింపు పొందాడు.

అలాగే పద్ముడు, మహాపద్ముడు, శంఖుడు మరియు గుళికుడు కూడా ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయంలో అత్యంత మహిమాన్వితమైన నాగులుగా పూజలందుకుంటున్నారు. నాగ పంచమి ఆరాధనలో నాగులను కేవలం విషసర్పాలుగా మాత్రమే కాకుండా, దైవిక శక్తులుగా, సంతాన ప్రదాతలుగా, సకల రక్షకులుగా మరియు ప్రకృతి సంపదకు ప్రతీకలుగా భావించే గొప్ప సనాతన సంప్రదాయం ఉంది. కాబట్టి, నాగ పంచమి అనేది కేవలం ఒక పూజా దినం మాత్రమే కాదు; భారతీయ సంస్కృతిలో ప్రకృతినీ, జీవకోటినీ దైవంగా భావించి గౌరవించే ఉన్నతమైన ఆలోచనకు నిదర్శనం.