బ్యాంక్ లాకర్‌లో ఉంచిన బంగారం దొంగతనానికి గురైతే? నగలు తిరిగి వస్తాయా, బ్యాంక్ నష్టపరిహారం చెల్లిస్తుందా?

బ్యాంక్ లాకర్లు పూర్తిగా ప్రమాదరహితం కావు. బ్యాంక్ నిర్లక్ష్యం వల్ల దొంగతనం జరిగితే పరిహారం లభించే అవకాశం ఉంది. లాకర్ భద్రత కోసం ఆర్‌బీఐ స్పష్టమైన నిబంధనలను జారీ చేసింది.

ఇంట్లో దొంగతనం జరుగుతుందనే భయంతో చాలామంది తమ విలువైన నగలను బ్యాంక్ లాకర్లలో ఉంచుతారు. మీరు కూడా అలాగే చేస్తున్నట్లయితే, ఈ వార్త మీ కోసమే. ఎందుకంటే మీరు సురక్షితం అనుకుంటున్న బ్యాంక్ లాకర్లు వాస్తవానికి అంత సురక్షితం కాకపోవచ్చు. ఇటీవలే లక్నోలోని ఒక బ్యాంక్ (IOB) శాఖలో 42 లాకర్ల నుండి కోట్ల రూపాయల నగలు చోరీకి గురయ్యాయి. జనవరి 2026 నాటికి చాలా మంది కస్టమర్లకు కేవలం 10-25 శాతం వస్తువులు మాత్రమే తిరిగి లభించాయి.

మరో ఘటనలో, లక్నోలోని ఒక బ్యాంక్ మాజీ మేనేజరే కస్టమర్ల లేని సమయంలో నాలుగు లాకర్లను పగలగొట్టి 48 లక్షల నగలు దొంగిలించినట్లు ఆరోపణలు వచ్చాయి. బంగారం ధరలు ఆకాశాన్ని తాకుతున్న వేళ, బ్యాంక్ లాకర్‌లో బంగారం ఉంచడం నిజంగా సురక్షితమేనా? దొంగతనం జరిగితే బ్యాంక్ బాధ్యత వహిస్తుందా? ఆర్‌బీఐ నివేదిక ప్రకారం, బ్యాంకుల్లో జరిగే దొంగతనాల్లో 20 నుండి 40 శాతం నేరుగా లాకర్లకు సంబంధించినవే. మరి దీనికి బ్యాంక్ పరిహారం ఇస్తుందా? తెలుసుకుందాం.

దొంగతనం లేదా అగ్నిప్రమాదం జరిగితే బ్యాంక్ డబ్బు చెల్లిస్తుందా? అవును, కానీ ఇక్కడ ఒక షరతు ఉంది. నష్టం కేవలం బ్యాంక్ నిర్లక్ష్యం వల్ల లేదా బ్యాంక్ సిబ్బంది మోసం వల్ల జరిగితేనే బ్యాంక్ బాధ్యత వహిస్తుంది.

వార్షిక అద్దెకు 100 రెట్లు పరిహారం దొంగతనం, దోపిడీ, అగ్నిప్రమాదం, భవనం కూలిపోవడం లేదా బ్యాంక్ ఉద్యోగి మోసం వల్ల లాకర్‌లోని వస్తువులకు నష్టం వాటిల్లితే.. సదరు బ్యాంక్ మీకు లాకర్ వార్షిక అద్దెకు 100 రెట్లు పరిహారంగా చెల్లించాల్సి ఉంటుంది.

• ఉదాహరణకు: మీ లాకర్ వార్షిక అద్దె ₹3,000 అయితే, బ్యాంక్ మీకు గరిష్టంగా ₹3,00,000 (3,000 x 100) మాత్రమే చెల్లిస్తుంది. మీ నగలు ₹10 లక్షల విలువైనవైనా సరే, బ్యాంక్ నుండి వచ్చేది కేవలం 3 లక్షలే.

సహజ వైపరీత్యాలు సంభవిస్తే? భూకంపం, వరదలు, పిడుగులు పడటం లేదా తుపాను వంటి ప్రకృతి వైపరీత్యాల వల్ల నష్టం జరిగితే బ్యాంక్ చట్టబద్ధంగా ఒక్క రూపాయి కూడా చెల్లించాల్సిన అవసరం లేదు. వీటిపై బ్యాంక్ నియంత్రణ ఉండదని ఆర్‌బీఐ భావిస్తుంది.

కస్టమర్లు ఏమి చేయాలి?

1. లాకర్ ఇన్సూరెన్స్ (విమా) తీసుకోండి: అనేక బీమా కంపెనీలు ఇప్పుడు బ్యాంక్ లాకర్ ప్రొటెక్షన్ ప్లాన్లను అందిస్తున్నాయి. ఇవి ప్రకృతి వైపరీత్యాలు మరియు దొంగతనాలు రెండింటినీ కవర్ చేస్తాయి.
2. నగల జాబితా మరియు ఫోటోలు ఉంచుకోండి: లాకర్‌లో ఏమున్నాయో ఎప్పుడూ రికార్డు ఉంచుకోండి. నగలు, వాటి బరువుకు సంబంధించిన బిల్లులు మరియు ఫోటోలను భద్రపరుచుకోండి.
3. లాకర్ విజిట్ నమోదు: మీరు లాకర్‌ను ఆపరేట్ చేసిన ప్రతిసారీ బ్యాంక్ రిజిస్టర్‌లో నమోదు చేయండి మరియు లాకర్ సరిగ్గా లాక్ అయ్యిందో లేదో తనిఖీ చేయండి.