నా భర్త అన్నాడు, ‘కొంచెం సర్దుకుపో…’ అని, ఆ రోజు నుండి తదుపరి 15 సంవత్సరాల పాటు నేను మౌనంగా ఉండిపోయాను. నేను అందరితోనే ఉన్నాను, కానీ ప్రతి రోజూ భయంతో బతికాను. పెళ్లయ్యాక అమ్మాయి ఇల్లు మారుతుందని నేను ఎప్పుడూ అనుకునేదాన్ని…
కానీ నా ఇల్లు మాత్రమే కాదు, నా జీవితమే మారిపోయింది. పెళ్లయ్యాక అతి పెద్ద పోరాటం బయటి ప్రపంచంతో కాదు, సొంత ఇంట్లోనే చేయాల్సి వస్తుందని నేను ఊహించనైనా లేదు. నేను ఉమ్మడి కుటుంబంలో ఉండేదాన్ని. మనుషులు, సంప్రదాయాలు, అల్లరి, బంధాల సందడి… ఆ సందడిలోనే నా ఒంటరితనం.
మొదట్లో అంతా బాగానే అనిపించింది. నేను అందరితో ఆప్యాయంగా ఉండేదాన్ని, అందరినీ చూసుకునేదాన్ని. అందరితో కలిసిపోవడానికి ప్రయత్నించేదాన్ని. కానీ కొన్ని రోజుల తర్వాత ఒక భయంకరమైన నిజం నా ముందుకు వచ్చింది, దానిని నేను మాటల్లో కూడా చెప్పలేను. ఇంట్లోని వాతావరణం నాకు అసౌకర్యంగా మారడం ప్రారంభమైంది. ఇంట్లోని సభ్యుల మాట్లాడే తీరు మారింది. వారు నా వైపు పదే పదే తదేకంగా చూసేవారు. ఇలాంటి అనేక విషయాలు నాలో భయాన్ని రేకెత్తించాయి.
పెద్ద కుటుంబం కావడంతో బంధువుల రాకపోకలు ఎక్కువగా ఉండేవి. సందడిగా ఉండేది. మొదట్లో నేను ఒక సంతోషకరమైన ఉమ్మడి కుటుంబంలో భాగమయ్యానని అనుకున్నాను. కానీ నెమ్మదిగా నేను ప్రస్తావించడానికి కూడా ఇష్టపడని విషయాలు వెలుగులోకి వచ్చాయి.
ఒకరోజు నా మరిది నా భుజంపై చేయి వేశాడు, అప్పుడు నాకు వింతగా అనిపించింది. కానీ పొరపాటున జరిగి ఉంటుందని భావించి నేను పట్టించుకోలేదు. కానీ ఆ తర్వాత అతను పదే పదే అలాగే చేయడం ప్రారంభించాడు. చాలాసార్లు నా దారికి అడ్డు వచ్చేవాడు, కారణం లేకుండా దగ్గరకు వచ్చేవాడు, తాకేవాడు. ప్రతిసారీ నేను మౌనంగానే ఉన్నాను. నా మనసుకు నేనే నచ్చజెప్పుకునేదాన్ని.
ఆ రోజు నాకు ఇల్లు ఉండటానికి మరియు సురక్షితంగా ఉండటానికి మధ్య ఉన్న తేడా తెలిసింది…
నేను ఈ విషయం గురించి ఎప్పుడూ ఎవరితోనూ మాట్లాడలేదు. ఎందుకంటే ఉమ్మడి కుటుంబంలో నిజాన్ని మాట్లాడితే ఇల్లు విచ్ఛిన్నం అవుతుందని భావిస్తారు. అంతేకాకుండా నా మాట ఎవరూ వినరనే భయం కూడా ఉంది. నేను ధైర్యం చేసి ఒకరోజు నా భర్తకు ఈ విషయం చెప్పాను. ఇక అంతా బాగుంటుందని అనుకున్నాను. కానీ అతని సమాధానం విని నేను షాక్కు గురయ్యాను. “దీన్ని ఇంత పెద్ద విషయం చేయకు… నీ కుటుంబమే కదా, కొంచెం సర్దుకుపో.” ఆ రోజు నాకు ఇల్లు ఉండటానికి మరియు సురక్షితంగా ఉండటానికి మధ్య ఉన్న తేడా తెలిసింది.
ఆ రోజు నాకు పెద్ద దెబ్బ తగిలింది. ఈ ఇంట్లో నా బంధువు అంటూ ఎవరూ లేరని నాకు అర్థమైంది. ఆ రోజు మొదటిసారి నాకు అనిపించింది.. నేను కేవలం ఒక కోడలిని మాత్రమే, మనిషిని కాదని. నేను నాది అనుకున్న ఇంట్లో నా ఆవేదనకు స్థానం లేకుండా పోయింది. ఆ తర్వాత, ప్రతి రోజు ఒక పోరాటమే అయింది- బయటి నుండి కాదు, లోపలి నుండి. నిరంతర భయం, నిరంతర ఆందోళన… అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా, “నేనే తప్పుగా ఆలోచిస్తున్నానా?” అని నన్ను నేనే ప్రశ్నించుకోవడం.
నెమ్మదిగా, నేను నన్ను మార్చుకున్నాను. నేను నవ్వడం తగ్గించేశాను, ఒంటరిగా ఉండటం ప్రారంభించాను మరియు మరింత అప్రమత్తంగా మారాను. జనాలు అనేవారు, “నువ్వు మునుపటిలా లేవు” అని. కానీ నేను ఎందుకు మారానో ఎవరూ అడగలేదు. 15 ఏళ్లు… అలా గడిచిపోయాయి. ప్రతిరోజూ నాకు నేనే నచ్చజెప్పుకోవడానికి ప్రయత్నించేదాన్ని. ప్రతి రాత్రి నన్ను నేను నియంత్రించుకోవడానికి ప్రయత్నించేదాన్ని. ఇప్పుడు నేను వెనుదిరిగి చూసుకుంటే, నాకు ఒకటే అర్థమవుతోంది: మౌనంగా ఉండటమే నా తప్పు.
ఏ వ్యక్తి కూడా బంధాల లేదా ‘కుటుంబం’ పేరుతో తన ఆత్మగౌరవాన్ని కోల్పోవాల్సిన అవసరం లేదు. ఆ రోజు గనుక నేను నా కోసం నిలబడే ధైర్యం చేసి ఉంటే, బహుశా నా జీవితం మరోలా ఉండేదేమో. ఈరోజు నాకు 12 ఏళ్ల కూతురు ఉంది. నా మరిదికి కూడా పెళ్లయింది, అతనికి ఇద్దరు కూతుళ్లు ఉన్నారు. అతను ఇప్పటికీ మా ఇంటికి వస్తుంటాడు. మా సంబంధాలు ఇతర కుటుంబాలలాగే చాలా సాధారణంగా ఉన్నాయి. అతను ఇప్పటికీ నాపై అసభ్యకరమైన జోకులు వేస్తుంటాడు, అది నాకు నచ్చదు, కానీ ఇంట్లో వాళ్లంతా దానికి నవ్వుతారు. నేను ఇప్పటికీ మౌనంగానే ఉంటాను.
అవును, నా కూతురు నన్ను చాలాసార్లు అంటుంది, “అమ్మా, ఎవరైనా నిన్ను ఏమైనా అని వెళ్ళిపోవచ్చు, నువ్వు ఎవరికీ ఎందుకు సమాధానం చెప్పవు?” అని. ఆమె తల్లి చాలా బలహీనమైనదని నేను ఆమెకు ఎలా అర్థం చెప్పగలను? ప్రతి ఒక్కరూ ఆమె తల్లిని విమర్శిస్తారని, చెడ్డ కోడలని, పనికిరాని కూతురని ఇంకా ఏమేమి అంటారో ఎవరికి తెలుసు? కానీ గత 15 ఏళ్లుగా నేను అనుభవిస్తున్న ఈ నరకం మరే ఇతర మహిళకు ఎదురుకాకూడదని నాకు ఇప్పుడు అనిపిస్తోంది. అందుకే ఈరోజు ఈ కథను చెబుతున్నాను. బహుశా ఈ విషయాన్ని నేను నా కూతురికి కూడా చెప్పలేకపోవచ్చు. కానీ నా మౌనం వల్ల ఆమె మరింత ధైర్యవంతురాలిగా మారింది. ఆమె అందరితో పోరాడుతుంది… నిలబడుతుంది. నా జీవితంలో ఇదే అతి పెద్ద సంతోషం.
ఈ కథ హర్యానాకు చెందిన మంజు (పేరు మార్చబడింది) ది. మంజు అనుభవం ద్వారా అనేక విషయాలు స్పష్టమవుతున్నాయి. మౌనంగా ఉండటం పరిష్కారం కాదు. మీ అసౌకర్యాన్ని నిర్లక్ష్యం చేయడం హానికరం. ప్రతి బంధంలోనూ గౌరవం అనేది ముఖ్యం.