లక్నో/న్యూఢిల్లీ: భారత గగనతలం ఇక అజేయం! శత్రువుల డ్రోన్లు, మిసైళ్లు మన భూభాగం వైపు చూడాలంటేనే వణికిపోయేలా భారత్ తన సొంత ‘ఐరన్ డోమ్’ను సిద్ధం చేస్తోంది. 2025లో జరిగిన పహల్గామ్ దాడి, ఆ తర్వాతి ‘ఆపరేషన్ సింధూర్’ పరిణామాల నేపథ్యంలో.. దేశానికి పటిష్టమైన గగనతల రక్షణ కవచం అవసరమని భావించిన కేంద్రం, ఉత్తరప్రదేశ్‌లో భారీ ప్రాజెక్టుకు శ్రీకారం చుట్టింది.
యూపీలో రక్షణ రంగ విప్లవం: చిత్రకూట్‌లో తయారీ కేంద్రం
భారత రక్షణ దిగ్గజం భారత్ ఎలక్ట్రానిక్స్ లిమిటెడ్ (BEL), ఉత్తరప్రదేశ్ డిఫెన్స్ కారిడార్‌లోని చిత్రకూట్‌లో 75 హెక్టార్ల భూమిని సేకరించింది. ఇక్కడ సుమారు ₹600 కోట్ల భారీ పెట్టుబడితో అత్యాధునిక తయారీ యూనిట్‌ను ఏర్పాటు చేయనున్నారు.
- ముఖ్య ఉద్దేశం: వచ్చే తరానికి చెందిన మిసైళ్లు, రాడార్ వ్యవస్థలు మరియు భారతదేశపు సొంత ‘ఐరన్ డోమ్’ను ఇక్కడే తయారు చేస్తారు.
- ఉపాధి & అభివృద్ధి: ఈ ప్రాజెక్ట్ వల్ల స్థానిక MSME పరిశ్రమలకు కొత్త టెక్నాలజీ అందుబాటులోకి రావడమే కాకుండా, యూపీ ఒక డిఫెన్స్ హబ్‌గా మారనుంది.
ఏమిటీ ‘ప్రాజెక్ట్ కుశ’? (భారత ఐరన్ డోమ్)
DRDO అభివృద్ధి చేస్తున్న ఈ ప్రాజెక్ట్ కుశ.. రష్యాకు చెందిన ఎస్-400 (S-400) వ్యవస్థ కంటే శక్తివంతమైనదిగా భావిస్తున్నారు. ఇది శత్రువుల స్టెల్త్ ఫైటర్ జెట్లు, క్రూయిజ్ మిసైళ్లు మరియు డ్రోన్లను గాలిలోనే తుత్తునియలు చేస్తుంది.
ముక్కోణపు రక్షణ కవచం (Three-Layer Shield): ఈ వ్యవస్థలో మూడు రకాల ఇంటర్‌సెప్టర్ మిసైళ్లు ఉంటాయి, ఇవి వేర్వేరు దూరాల్లో శత్రువులను అడ్డుకుంటాయి:
- మొదటి అంచె (M1): 150 కి.మీ దూరంలోని లక్ష్యాలను ధ్వంసం చేస్తుంది.
- రెండో అంచె (M2): 250 కి.మీ దూరం వరకు రక్షణ కల్పిస్తుంది.
- మూడో అంచె (M3): 350 నుండి 400 కి.మీ దూరంలోనే శత్రువును వేటాడి చంపేస్తుంది.
యోగి సర్కార్ పట్టుదల.. 2028 నాటికి అందుబాటులోకి!
ఉత్తరప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి యోగి ఆదిత్యనాథ్ స్వయంగా బెల్ (BEL) సీఎండి మనోజ్ జైన్‌కు భూమి కేటాయింపు పత్రాలను అందజేశారు. రాష్ట్రంలో రక్షణ రంగ పెట్టుబడులకు తాము ఇస్తున్న ప్రాధాన్యతను ఆయన ఈ సందర్భంగా చాటిచెప్పారు. ఈ స్వదేశీ ఐరన్ డోమ్ వ్యవస్థ 2028-29 నాటికి పూర్తిస్థాయిలో అందుబాటులోకి వస్తుందని అంచనా. దీనివల్ల విదేశీ ఆయుధాల మీద భారత్ ఆధారపడటం గణనీయంగా తగ్గుతుంది.
ఎందుకు ఇది అవసరం?
గత ఏడాది పాకిస్థాన్ సరిహద్దుల నుంచి జరిగిన డ్రోన్ మరియు మిసైల్ దాడుల సమయంలో రష్యా నుంచి కొనుగోలు చేసిన S-400 కీలక పాత్ర పోషించింది. అయితే, యుద్ధ సమయాల్లో విదేశీ విడిభాగాల కోసం వేచి చూడకుండా, మన సొంత టెక్నాలజీతో కూడిన రక్షణ వ్యవస్థ ఉండాలని భారత్ ఈ నిర్ణయం తీసుకుంది.
ముగింపు: యూపీలోని చిత్రకూట్ వేదికగా తయారయ్యే ఈ ‘ఐరన్ డోమ్’, భారత సరిహద్దులను శత్రుదుర్భేద్యంగా మార్చబోతోంది. గగనతలం నుంచి వచ్చే ఏ ముప్పునైనా చిటికెలో మాయం చేసే ‘కుశ’ కోసం ప్రపంచ దేశాలన్నీ ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తున్నాయి.
జర్నలిస్ట్ విశ్లేషణ: మేక్ ఇన్ ఇండియాలో భాగంగా రక్షణ రంగంలో భారత్ తీసుకుంటున్న ఈ అడుగు, అగ్రరాజ్యాల సరసన మనల్ని నిలబెడుతుంది. ఇజ్రాయెల్ ఐరన్ డోమ్ కంటే అత్యంత భారీ రేంజ్ కలిగిన ‘కుశ’.. భారత్ కీర్తి కిరీటంలో మరో మణిహారం కానుంది.