రక్తంలో చక్కెర స్థాయిలు మరియు తెలుసుకోవలసిన విషయాలు!

మునుపు డయాబెటిస్ (మధుమేహం) ధనికులకు మాత్రమే వచ్చే వ్యాధి అని చెప్పేవారు. కానీ, ఇప్పుడైతే ఇంట్లో కనీసం ఒక్కరికైనా ఈ వ్యాధి ఉంటోంది. పేద, ధనిక అనే తేడా లేకుండా పెరుగుతున్న ఈ డయాబెటిస్, రాకముందే మనకు అనేక లక్షణాలను సూచిస్తుంది. శరీరం ఇచ్చే ఆ సంకేతాలను ముందుగా గుర్తించి, నివారించడానికి సిద్ధపడితే చాలు, డయాబెటిస్‌కు సులభంగా గుడ్-బై చెప్పేయవచ్చు.

అందులో ముఖ్యమైన లక్షణంగా ‘గ్లూకోజ్ స్పైక్’ (Glucose Spike) ఉండటాన్ని ఇక్కడ ప్రత్యేకంగా చెప్పాలి. అసలు అది ఏమిటి, దాన్ని ఎలా నివారించాలి, తీసుకోవాల్సిన చర్యలు ఏమిటి అనే విషయాలన్నీ ఇక్కడ తెలుసుకుందాం.

గ్లూకోజ్ అంటే ఏమిటి?

మనం రోజువారీ తినే చక్కెర సారం (Sugar content) ను వైద్య పరిభాషలో ‘కార్బోహైడ్రేట్’ అని అంటాము. ఈ కార్బోహైడ్రేట్ శరీరంలో జీర్ణమై, చక్కెరగా అంటే, గ్లూకోజ్‌గా రక్తంలో కలుస్తుంది. మన శరీరంలోని అన్ని కణాలకు ఇంధనం (Fuel) గా ఉండేది ఈ చక్కెర సారం మాత్రమే. ఈ సారం తక్షణమే శరీరానికి శక్తిని అందిస్తుంది. ఆ శక్తితోనే మనం పనిచేయగలం.

గ్లూకోజ్ ఆహారాలు

మనం తినే ఆహారంలో ఉన్న చక్కెర సారాలను మూడు రకాలుగా విభజించవచ్చు:

1. గ్లూకోజ్: ఇడ్లీ, దోశ, అన్నం, దుంపలు (கிழங்கு) వంటి ఆహారాలు.
2. ఫ్రక్టోజ్ (Fructose): అన్ని రకాల పండ్లు మరియు పండ్ల రసాల నుండి లభించే చక్కెర సారం.
3. సుక్రోజ్ (Sucrose): ప్రత్యక్ష చక్కెర, అంటే, తెల్ల చక్కెర (White Sugar), బెల్లం వంటి ఏ రకమైన చక్కెర అయినా.

ఇది కాకుండా కాంప్లెక్స్ కార్బోహైడ్రేట్స్ (Complex Carbohydrates) అని ఒకటి ఉంది. అందులో మనకు గ్లూకోజ్ సారమే కాకుండా ప్రొటీన్ సారం (ప్రోటీన్), పీచు పదార్థం (ఫైబర్) వంటివన్నీ మిశ్రమంగా ఉంటాయి. ఉదాహరణకు, చిలగడదుంప, పాలిష్ చేయని బియ్యం.

గ్లూకోజ్ ఎందుకు ముఖ్యం?

శరీరానికి తక్షణమే శక్తిని అందించడం వలన దీనిని ప్రాథమిక ఆహారంగా తీసుకోవడం మన సంస్కృతిలో ఒక భాగంగా పరిగణించబడుతుంది. ఉదాహరణకు, మనం కళ్ళు తిరిగి కింద పడిపోతే ముందుగా ఇచ్చేది మిఠాయి లేదా పండ్ల రసం. ఎందుకంటే ఆ మిఠాయిలోని తీపి సారం మన నాలుకలోనే కరిగి వెంటనే కడుపులోకి వెళ్లి, అక్కడి నుండి రక్తంలో కలిసి మనకు శక్తిని అందిస్తుంది. అందువల్ల పది నిమిషాల్లో మనం సాధారణ స్థితికి తిరిగి వస్తాము. అందుకే పిల్లలకు కూడా ఇడ్లీ, దుంపల రకాలను ఎక్కువగా ఇవ్వాలని వైద్యులు సిఫార్సు చేస్తారు.

నోటిలోనే జీర్ణమయ్యే ఏకైక ఆహారం గ్లూకోజ్ మాత్రమే. మనం నోట్లో ఆహారం పెట్టుకుని నములుతున్నప్పుడు నోటిలో లాలాజలం వస్తుంది. ఆ లాలాజలంలోని కొన్ని రసాయనాలు గ్లూకోజ్‌ను జీర్ణం చేస్తాయి. ఇది కాకుండా, ప్రతిసారి తల్లి పాలు స్రవించినప్పుడు మొదట వచ్చే పాలను ‘ఫోర్‌ మిల్క్’ (Fore Milk) అని అంటారు. అది పూర్తిగా గ్లూకోజ్ సారంతో నిండి ఉంటుంది. అంటే, బిడ్డకు తక్షణ శక్తి లభించడానికి అవసరమయ్యే విధంగా ప్రకృతి దీనిని ఏర్పాటు చేసింది.

గ్లూకోజ్ స్పైక్ అంటే ఏమిటి?

రక్తంలో చక్కెర స్థాయి అకస్మాత్తుగా పెరిగినప్పుడు దానిని ‘గ్లూకోజ్ స్పైక్’ అని అంటాము. అంటే, మనం తినే ఆహారంలో ఉన్న చక్కెర సారం జీర్ణమై రక్తంలో కలుస్తుంది. అలా కలిసే సమయంలో ఒకేసారి అధిక మోతాదులో కలవడాన్ని స్పైక్ అని అంటాము.

లక్షణాలు ఏమిటి?

తక్షణ లక్షణాలుగా: తిన్న తర్వాత రెండు గంటల్లో మళ్లీ ఆకలి వేయడం, చాలా తీపి పదార్థాలు తినాలనే కోరిక పెరిగి బలవంతంగా తినడం (Sugar Cravings), తాత్కాలిక మెదడు మందగమనం (Brain Fog), దాహం అనిపించడం, శరీరం అలసటగా ఉండటం.

ఎలా గుర్తించాలి?

• మనం తిన్న రెండు గంటల తర్వాత రక్తంలో చక్కెర స్థాయిని పరీక్షించినట్లయితే 70 నుండి 140 mg/dL వరకు ఉంటే అది సాధారణ స్థాయి. అదే 180 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ స్థాయిలు ఉంటే, అది గ్లూకోజ్ స్పైక్ గా పరిగణించవచ్చు. ఇలా రోజువారీగా అధికంగా ఉంటే మనకు సులభంగా డయాబెటిస్ వచ్చే అవకాశం ఉందని అర్థం.
• HbA1c రక్త పరీక్ష: దీనిలో గత మూడు నెలల రక్తంలో చక్కెర స్థాయి ఎంత ఉందో తెలుసుకోవచ్చు.
  • ఆరోగ్యకరమైన స్థాయి: 5.7 లేదా అంతకంటే తక్కువ ఉంటే.
  • డయాబెటిస్‌కు ముందు స్థితి (ప్రీ-డయాబెటిస్): 5.7 నుండి 6.4 వరకు ఉంటే.
  • డయాబెటిస్: 6.5 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉంటే.

దీని పర్యవసానాలు:

చిన్న వయసులో జ్ఞాపకశక్తి తగ్గడం, పీసీఓడీ (PCOD), సంతానలేమి, పురుషులలో వీర్య కణాలు బలహీనంగా ఉండటం, డయాబెటిస్, ప్రీ-డయాబెటిస్ స్థితి, ఇన్సులిన్ నిరోధకత (Insulin Resistance), సక్రమంగా లేని నెలసరి (Irregular Menstrual Cycle), ఊబకాయం, ఫ్యాటీ లివర్, త్వరగా వృద్ధాప్య ఛాయలు కనిపించడం, మందకొడిగా ఉండటం, హార్మోన్ల అసమతుల్యత, సులభంగా చిరాకు పడటం, పూర్తిగా నిద్రపోయినా రోజువారీగా అలసటతో కనిపించడం.

నివారణ మార్గాలు:

• గ్లూకోజ్ ఎక్కువగా ఉన్న ఆహారాలను తక్కువగా తినాలి.
• కాంప్లెక్స్ కార్బోహైడ్రేట్స్ అని పిలువబడే ఆహారాలను ఎంచుకుని తినాలి.
• ప్రొటీన్, పీచు పదార్థం వంటి పోషకాలను ఎక్కువగా తినాలి.
• తిన్న తర్వాత పడుకోవడం లేదా నిశ్చలంగా కూర్చుని ఉండటం కాకుండా శరీరానికి కదలిక ఇచ్చే పనులను కాసేపైనా చేయాలి.
• మనసును ఏకాగ్రతతో ఉంచుకోవడం అలవాటు చేసుకోవాలి.

మనం భయపడటం, కోపపడటం, ఆందోళన చెందడం వంటి అధిక భావోద్వేగాల తర్వాత కొద్దిసేపటికి మనకు ఆకలి పెరుగుతుందని అధ్యయనంలో కనుగొన్నారు. అందుకే తెలియకుండానే ఆ సమయంలో అనవసరంగా ఎక్కువ చక్కెర సారాలను తినడానికి మొగ్గు చూపుతాము.

మరి పరిష్కారం ఏమిటి?

• చక్కెర సారం ఇంత ముఖ్యమైనది అయినప్పటికీ, నేటి ఆధునిక ప్రపంచంలో తక్కువ మోతాదులో చక్కెర సారం సరిపోతుంది కాబట్టి, మనం తప్పనిసరిగా ఆ రకమైన ఆహారాలను తగ్గించాలి. ఉదాహరణకు, నాలుగు దోసెలు తినే బదులు రెండు దోసెలు మరియు దానితో పాటు ఒక గుడ్డు తినవచ్చు.
• ఉదయం అల్పాహారంలో తప్పకుండా ప్రొటీన్ ఎక్కువగా ఉన్న ఆహారాన్ని ఎంచుకోవాలి.
• ఆహారంలో మొదట పీచు పదార్థం ఎక్కువగా ఉన్న ఆహారాన్ని తినాలి. ఉదాహరణకు, మొదట కూరగాయలు తినాలి. ఆ తర్వాతే ఇతర ఆహారాలను తినాలి.
• తిన్న తర్వాత తప్పనిసరిగా నడవాలి. 20 నిమిషాల నుండి 30 నిమిషాల వరకు నడవడం వలన గ్లూకోజ్ స్పైక్‌ను నివారించవచ్చు.
• తీపి పదార్థాలు, పండ్లు వంటివి ఏవైనా సరే చివరిలో మాత్రమే తినాలి. అంటే, తిన్న తర్వాత మాత్రమే తినాలి.

మొత్తంగా, ఆహారపు అలవాట్లలో స్థిరమైన మార్పు చేయడం ద్వారా మాత్రమే డయాబెటిస్‌ను నివారించగలం అనే విషయాన్ని మనం గుర్తించాలి. అలాగే, జీవితాంతం మనకు ఇష్టమైన ఆహారాలను ఇష్టమైన సమయంలో తినాలని అనుకుంటే, మనం ఇప్పుడే ఆహారంపై నియంత్రణతో ఉండాలి అనే విషయాన్ని గుర్తించి ఆరోగ్యకరమైన మార్గంలో నడుద్దాం.