భారతదేశంలో లక్షలాది మంది ప్రజలకు జీవనాడిగా నిలిచే రైళ్లలో ప్రయాణించేటప్పుడు.. టాయిలెట్లకు, వాష్ బేసిన్లకు నీరు ఎక్కడి నుంచి వస్తుందనే సందేహం చాలామందికి వచ్చే ఉంటుంది.
భోజనం చేసిన తర్వాత చేతులు కడుక్కోవడానికి, అలాగే వాష్‌రూమ్‌లను ఉపయోగించడానికి మనం చాలా నీటిని వాడుతుంటాము. అయితే ఈ నీరంతా రైలు బోగీలలో అసలు ఎక్కడ నిల్వ చేస్తారనే దానికి సమాధానం ఇక్కడ తెలుసుకోండి.
రైలు ప్రతి బోగీ (కోచ్) కింద అతిపెద్ద స్టీల్ వాటర్ ట్యాంకులు అమర్చి ఉంటాయి. వీటిని ‘అండర్‌క్యారేజ్ వాటర్ ట్యాంక్స్’ (Undercarriage water tanks) అంటారు. పట్టాలకు అతి సమీపంలో, బోగీ కింద భాగంలో ఉండే ఈ ట్యాంకులలోనే ప్రయాణికులకు అవసరమైన నీటిని నిల్వ చేస్తారు.
సాధారణంగా ఒక రైలు బోగీ కింద ఉండే ఈ ట్యాంకులలో దాదాపు 400 నుండి 500 లీటర్ల వరకు నీటిని నిల్వ చేయవచ్చు. బోగీ బరువు సమానంగా (Balance) ఉండేలా చూసేందుకు, స్థలాన్ని సద్వినియోగం చేసుకునేందుకు ఈ ట్యాంకులను కోచ్ కింద భాగంలోనే అమర్చుతారు. అక్కడి నుంచే పైపుల ద్వారా నీరు పైకి సరఫరా అవుతుంది.
దీర్ఘదూర ప్రయాణాల సమయంలో ఈ ట్యాంకుల్లో నీరు అయిపోతే పరిస్థితి ఏంటి? అనే ప్రశ్న కూడా రావచ్చు. దీనికోసం రైల్వే శాఖ ప్రధాన రైల్వే స్టేషన్లలో ‘త్వరిత నీటి నింపే వ్యవస్థ’ (Quick Watering System)ను ఏర్పాటు చేసింది. దీని ద్వారా రైలు స్టేషన్‌లో ఆగిన కొద్ది నిమిషాల్లోనే బోగీల ట్యాంకులన్నీ తిరిగి నిండిపోతాయి.
మీరు రైలు ప్రయాణంలో కిటికీ గుండా గమనిస్తే, పట్టాల మధ్య పొడవైన పైపులు అమర్చి ఉండటం కనిపిస్తుంది. ఆ ఆటోమేటిక్ వ్యవస్థ ద్వారానే చాలా తక్కువ సమయంలో రైలు బోగీలన్నింటికీ వేగంగా నీటిని నింపుతారు. దీనివల్ల సుదూర ప్రయాణాల్లోనూ ప్రయాణికులకు ఎలాంటి అంతరాయం లేకుండా నీరు అందుతుంది.