సోషల్ మీడియా యాప్‌లు: ఈ రోజుల్లో దాదాపు అందరి చేతుల్లోనూ స్మార్ట్‌ఫోన్ ఉంది. దాని కారణంగా సోషల్ మీడియాకు చాలా మందికి యాక్సెస్ (ప్రాప్యత) ఉంది. రోజురోజుకు సోషల్ మీడియా వినియోగం ఎంత పెరుగుతుందో, ప్రమాదం కూడా అదే స్థాయిలో పెరుగుతోంది. సోషల్ మీడియా ద్వారా మోసాలు మరియు స్కామ్‌లు పెరుగుతున్నాయని చాలా మందికి తెలుసు. ఈ పాటికే చాలా మంది ఆ స్కామ్‌లకు బాధితులుగా మారారు.
ఇప్పుడు ఈ సమస్యలను అరికట్టడానికి, వినియోగదారుల భద్రత కోసం భారత ప్రభుత్వం కొత్త నిబంధనలను తీసుకురాబోతోంది.
వాట్సాప్, టెలిగ్రామ్, సిగ్నల్, స్నాప్‌చాట్, జియోచాట్, అరట్టై, జోష్ – వంటి ఈ ప్రముఖ మెసేజింగ్ యాప్‌లను లక్షలాది మంది ఉపయోగిస్తున్నారు. ఈ యాప్‌ల వినియోగం విషయంలో భారత ప్రభుత్వం కఠినమైన ఆంక్షలను విధించబోతోంది. టెలికమ్యూనికేషన్స్ విభాగం (DoT) తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, ఇకపై ఈ యాప్‌లను ఉపయోగించాలంటే వినియోగదారుకు ఒక యాక్టివ్ సిమ్ ఉండాలి. వినియోగదారు ఏ పరికరం (Device) నుండి ఈ యాప్‌లను ఉపయోగిస్తారో, అందులో యాక్టివ్ సిమ్ ఉండాలి. లేకపోతే వినియోగదారులు సేవలను పొందలేరు. ఇటీవల ఈ సమాచారం తెలిసింది.
కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈ కొత్త నిబంధనను టెలికమ్యూనికేషన్ సైబర్‌ సెక్యూరిటీ అమెండ్‌మెంట్ రూల్స్, 2025 (Telecommunication Cybersecurity Amendment Rules, 2025) పరిధిలో తీసుకువస్తోంది. యాప్-ఆధారిత కమ్యూనికేషన్ సేవలను టెలికాం-శైలి నిబంధనల పరిధిలోకి తీసుకురావడం ఇది మొదటిసారి. కొత్త నిబంధనల ప్రకారం, టెలికమ్యూనికేషన్ ఐడెంటిఫైయర్ యూజర్ ఎంటిటీస్ (TIUEs) అని అధికారికంగా పిలువబడే ఈ యాప్‌లను ఉపయోగించాలంటే, వినియోగదారు యొక్క సిమ్ కార్డు ఆ నిర్దిష్ట యాప్‌కు తప్పనిసరిగా 90 రోజుల పాటు జతచేయబడి ఉండాలి.
ఈ యాప్‌లను కేవలం మొబైల్‌లోనే కాకుండా, వెబ్ ద్వారా అంటే వెబ్ బ్రౌజర్‌ల ద్వారా కూడా ఉపయోగించవచ్చు. వెబ్ బ్రౌజర్‌లో ఈ యాప్‌లను ఉపయోగించే విషయంలో ప్రభుత్వం కొత్త భద్రతా పొరను (Security layer) సృష్టించింది. వెబ్ ద్వారా ఈ యాప్‌లలో లాగిన్ అయిన 6 గంటల తర్వాత, అది ఆటోమేటిక్‌గా లాగ్-అవుట్ అవుతుంది. ఆ తర్వాత వినియోగదారులు QR కోడ్ ద్వారా మళ్లీ లాగిన్ చేయాలని కోరబడతారు.
వివిధ రకాల సోషల్ మీడియా యాప్‌ల ద్వారా మోసాల సంఖ్య పెరుగుతున్నందున, వాటిని ఉపయోగించే విషయంలో వినియోగదారుకు యాక్టివ్ మరియు ధృవీకరించబడిన (Verified) సిమ్ ఉండాలని సూచించబడుతోంది. ఈ నియమం అమల్లోకి వస్తే, కనీసం ఎవరూ నేరపూరిత కార్యకలాపాలకు ఈ యాప్‌లను సులభంగా ఉపయోగించలేరు. దానితో ప్రమాదం కొంత వరకు అయినా తప్పించబడుతుందని భావిస్తున్నారు. వినియోగదారుల భద్రత కోసమే కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈ కొత్త నిబంధనను తీసుకురాబోతోంది.