భారతదేశంలో మరోసారి పాత నోట్లు చెల్లవు అనే ప్రచారం గత కొద్ది రోజులుగా ప్రజల్లో పెద్ద చర్చకు దారితీసింది. 2005కు ముందు ముద్రించిన 10, 20, 50 మరియు 100 రూపాయల నోట్లు జూలై 1, 2026 నుండి చెల్లవని ‘బ్యాంక్ ఆఫ్ మహారాష్ట్ర’ లోగోతో కూడిన ఒక నకిలీ సర్క్యులర్ సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతోంది.
వదంతుల నేపథ్యం: “ప్రజల వద్ద ఉన్న పాత నోట్లను వెంటనే బ్యాంకుల్లో ఇచ్చి మార్చుకోవాలి, లేకపోతే ఆ డబ్బు కేవలం కాగితంగా మారుతుంది” అని ఆ సర్క్యులర్లో ఉంది. ఇది చూసిన ప్రజలు ఆందోళనకు, అయోమయానికి గురయ్యారు. దీనిపై కేంద్ర ప్రభుత్వ అధికారిక ఫ్యాక్ట్-చెక్ సంస్థ ‘PIB’ మరియు ‘బ్యాంక్ ఆఫ్ మహారాష్ట్ర’ పూర్తి వివరణ ఇచ్చాయి.
నిజం ఏంటి? ప్రజల్లో ప్రచారంలో ఉన్న ఆ వార్త పూర్తిగా అబద్ధమని, దానికి ఎటువంటి అధికారిక ఆమోదం లేదని PIB స్పష్టం చేసింది. బ్యాంక్ ఆఫ్ మహారాష్ట్ర యాజమాన్యం కూడా తమ బ్యాంకు లోగోను దుర్వినియోగం చేస్తూ ఎవరో అజ్ఞాత వ్యక్తులు ఈ వదంతులను సృష్టించారని, జూలై 1 నుండి పాత నోట్లు చెల్లవని తాము ఎటువంటి ప్రకటన చేయలేదని తమ ఫేస్బుక్ పేజీలో స్పష్టం చేసింది.
అదేవిధంగా, భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ (RBI) కూడా 2005కు ముందు ముద్రించిన మహాత్మా గాంధీ సిరీస్ నోట్లన్నీ యథావిధిగా చట్టబద్ధంగా చెల్లుతాయని ఇదివరకే స్పష్టం చేసింది. నకిలీ నోట్లను అరికట్టేందుకు కొత్త నోట్లలో అదనపు భద్రతా ఫీచర్లు చేర్చారే తప్ప, పాత నోట్లను రద్దు చేసే ఉద్దేశం ప్రభుత్వానికి లేదు. కాబట్టి, ప్రజలు ఎటువంటి ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదు.
డబ్బు మరియు బ్యాంకింగ్ రంగానికి సంబంధించిన సమాచారాన్ని సోషల్ మీడియాలో వచ్చే వార్తలను వెంటనే నమ్మవద్దని, అధికారిక వెబ్సైట్ల ద్వారా మాత్రమే వార్తలను ధృవీకరించుకోవాలని ప్రభుత్వం సూచించింది. ఇటువంటి ధృవీకరించని వార్తలను ఇతరులకు పంపకుండా ఉండటమే వదంతులు వ్యాపించకుండా మనం చేసే మంచి పని.