కేంద్ర ప్రభుత్వం అమలు చేసిన కొత్త కార్మిక నిబంధనలలో భాగంగా, గ్రాట్యుటీ (Gratuity) పొందడానికి అవసరమైన అర్హత మరియు నిబంధనలలో చాలా ముఖ్యమైన మార్పు తీసుకురాబడింది.
ఇకపై తాత్కాలిక కాంట్రాక్ట్ ఉద్యోగులు (Fixed-Term Employees) మరియు కొన్ని రకాల కాంట్రాక్ట్ కార్మికులు ఒకే సంస్థలో నిరంతరంగా ఒక సంవత్సరం మాత్రమే పనిచేసినప్పటికీ గ్రాట్యుటీ పొందడానికి అర్హులు అవుతారు. ఇంతకుముందు, ఒక ఉద్యోగి శాశ్వత ఉద్యోగిగా ఒక సంస్థలో నియమించబడి, పూర్తి 5 సంవత్సరాలు పనిచేసినట్లయితే మాత్రమే గ్రాట్యుటీ లభించేది. కానీ తాత్కాలిక కాంట్రాక్ట్ ఉద్యోగులకు మరియు కొన్ని రకాల కాంట్రాక్ట్ కార్మికులకు ఇకపై 1 సంవత్సరం పనిచేసినా లభిస్తుంది.
అయితే, శాశ్వత ఉద్యోగులకు (Permanent Employees) ఇదివరకే ఉన్న ఐదేళ్ల నిరంతర సేవ అనే నిబంధనలో ఎటువంటి మార్పు లేకుండా కొనసాగుతుందని ప్రకటించారు. కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈరోజు తీసుకువచ్చిన మార్పు ద్వారా భారతీయ చట్టాలలో ఉన్న 29 పాత కార్మిక చట్టాలను నాలుగు కొత్త కార్మిక చట్టాలుగా మార్చింది. ఈ మార్పులలో భాగంగానే గ్రాట్యుటీ నిబంధనలో మార్పు తీసుకురాబడింది.
గ్రాట్యుటీ లెక్కింపులో మార్పు లేదు
గ్రాట్యుటీ మొత్తాన్ని లెక్కించే ఫార్ములాలో ఎటువంటి మార్పు లేదు.
ఒక ఉద్యోగి యొక్క సేవా కాలం ముగిసిన తర్వాత, ప్రతి పూర్తి చేసిన సంవత్సరానికి చివరిగా అందుకున్న జీతం ఆధారంగా 15 రోజుల వేతనం చొప్పున గ్రాట్యుటీ మొత్తం అందించబడుతుంది. ఈ మార్పు అర్హత నిబంధనను మాత్రమే విస్తరిస్తుంది. దీని ద్వారా ఇకపై ఎక్కువ మంది ఉద్యోగులు ఉద్యోగం మానేసినప్పుడు ఆర్థిక సహాయం, పదవీ విరమణ భద్రత మరియు గుర్తింపు పొందగలుగుతారు.
ఏ ఏ రంగాలపై పెద్ద ప్రభావం ఉంటుంది?
శార్దూల్ అమర్‌చంద్ మంగళదాస్ సంస్థ భాగస్వామి అయిన పూజా రామ్‌చందాని మాట్లాడుతూ, “ఈ సంస్కరణలు ఐటీ/ఐటీఈఎస్, తయారీ రంగం, చిన్న మరియు మధ్య తరహా పరిశ్రమలు, గిగ్ మరియు ప్లాట్‌ఫారమ్ కార్మికులు, వస్త్ర పరిశ్రమ, లాజిస్టిక్స్, ప్రమాదకర పరిశ్రమలుతో సహా అనేక రంగాలపై పెద్ద ప్రభావాన్ని చూపుతాయి. వేతనం, సామాజిక భద్రత, భద్రతా ప్రమాణాలు, మహిళల రాత్రి పూట పని వంటి అంశాలను సంస్థలు తప్పనిసరిగా అందించాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడుతుంది” అని తెలిపారు.
కాంట్రాక్ట్ ఉద్యోగులకు ఇక సమాన హక్కు
కొత్త నిబంధనల మార్పుల ప్రకారం, తాత్కాలిక కాంట్రాక్ట్ ఉద్యోగులు కూడా శాశ్వత ఉద్యోగులకు లభించే అన్ని ప్రయోజనాలను పొందుతారు. సెలవులు, వైద్య సహాయం, సామాజిక భద్రత, బోనస్ వంటివి కాంట్రాక్ట్ కాలానికి అనుగుణంగా అందించబడాలి.
అంతేకాకుండా, శాశ్వత ఉద్యోగులకు ఇచ్చే అదే స్థాయి వేతనాన్ని కాంట్రాక్ట్ ఉద్యోగులకు కూడా ఇవ్వాలని కొత్త నిబంధనలు తప్పనిసరి చేస్తున్నాయి. దీనివల్ల సంస్థలు ఇకపై ఉద్యోగులను శాశ్వతం చేయకుండా కాంట్రాక్ట్ పద్ధతిలో ఉంచుకోవడం కష్టమవుతుంది. ఈ మార్పులు కార్మిక సంక్షేమాన్ని మెరుగుపరుస్తాయని మరియు ఉద్యోగాలు మారేవారికి పెద్ద రక్షణ కల్పిస్తాయని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.