ఢిల్లీ: చబహార్ ఓడరేవు ప్రాజెక్టుకు ఈసారి భారత్ నిధులు కేటాయించలేదు. ఇది ఇప్పుడు అందరి దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. భారత్ నిధులు కేటాయించకపోవడం తమకు నిరాశ కలిగించిందని ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అసంతృప్తి వ్యక్తం చేశారు. ఈ ఓడరేవు భారత్‌కు ఒక “బంగారు ముఖద్వారం” (Golden Gateway) వంటిదని ఆయన పేర్కొన్నారు.
మధ్యప్రాచ్య దేశాల్లో ఒకటైన ఇరాన్‌లోని చబహార్ ఓడరేవును భారత్ అభివృద్ధి చేస్తోంది. దీని కోసం ప్రతి ఏటా భారత్ నిరంతరం నిధులు కేటాయిస్తూ వస్తోంది. అయితే, కొన్ని కారణాల వల్ల ఈ ఏడాది బడ్జెట్‌లో చబహార్ ప్రాజెక్టుకు భారత్ నిధులు కేటాయించలేదు.
ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి వ్యాఖ్యలు: ఈ విషయంపై ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాగ్చీ కొన్ని కీలక వ్యాఖ్యలు చేశారు. ఈ ఏడాది చబహార్ ప్రాజెక్టుకు భారత్ నిధులు కేటాయించకపోవడం తమకు నిరాశ కలిగించిందని ఆయన తెలిపారు. భారత్, మధ్య ఆసియా మరియు యూరప్‌లను అనుసంధానించే ఈ ఓడరేవు ఒక “బంగారు ముఖద్వారం” అని ఆయన అభివర్ణించారు.
ఇండియా టుడేకి ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలో ఆయన మాట్లాడుతూ.. “ఇది నిరాశ కలిగించే విషయమే. కేవలం ఇరాన్‌కే కాదు, భారత్‌కు కూడా ఇది నిరాశనే మిగులుస్తుందని నేను భావిస్తున్నాను. ప్రధాని మోదీ గతంలో చెప్పినట్లుగా, హిందూ మహాసముద్ర ప్రాంతాన్ని మధ్య ఆసియా, కాకసస్ మరియు యూరప్‌తో అనుసంధానించే అత్యంత కీలకమైన బంగారు ముఖద్వారం ఈ చబహార్ ఓడరేవు.” అని పేర్కొన్నారు.
భారత్‌కు కలిగే నష్టం: ఇరాన్ ఆగ్నేయ ప్రాంతంలో ఉన్న చబహార్ ఓడరేవును భారత్ అభివృద్ధి చేస్తోంది. దీని ద్వారా పాకిస్తాన్‌తో సంబంధం లేకుండానే భారత్ నేరుగా ఆఫ్ఘనిస్తాన్ మరియు మధ్య ఆసియా దేశాలతో వాణిజ్యం చేయవచ్చు. ఇది దక్షిణ ఆసియా మరియు మధ్యప్రాచ్య దేశాలను కలిపే కీలక రవాణా మార్గంగా మారుతుంది. పాకిస్తాన్‌లోని గ్వాదర్ ఓడరేవులో చైనా ప్రాబల్యానికి గట్టి పోటీగా భారత్ ఈ చబహార్ ప్రాజెక్టును చేపట్టింది.
అమెరికా ఆంక్షల ప్రభావం: గత సెప్టెంబర్‌లో అమెరికా ఇరాన్‌పై కఠినమైన ఆర్థిక ఆంక్షలు విధించింది. అయితే, చబహార్ ప్రాజెక్టులో భారత్ కొనసాగేందుకు అమెరికా ఆరు నెలల పాటు మినహాయింపు ఇచ్చింది. ఆ గడువు ఏప్రిల్ 26తో ముగియనుంది. ఆ తర్వాత కూడా భారత్ పనులు కొనసాగిస్తే అమెరికా ఆంక్షలను ఎదుర్కోవాల్సి రావచ్చు. ఈ భయంతోనే భారత్ నిధుల కేటాయింపును నిలిపివేసినట్లు తెలుస్తోంది. గత ఆర్థిక సంవత్సరాల్లో ఈ ప్రాజెక్టు కోసం భారత్ ఏటా సుమారు 100 కోట్ల రూపాయలను కేటాయించేది.
ప్రస్తుతం ఈ అంశంపై అమెరికాతో చర్చిస్తున్నామని, మినహాయింపు పొందేందుకు ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయని విదేశాంగ శాఖ ప్రతినిధి రణధీర్ జైస్వాల్ తెలిపారు.