న్యూఢిల్లీ: ఇతర వెనుకబడిన తరగతుల (OBCs) రిజర్వేషన్లకు సంబంధించి సుప్రీంకోర్టు గురువారం ఒక ముఖ్యమైన తీర్పును వెలువరించింది. ఒక అభ్యర్థి ‘క్రీమీ లేయర్’లోకి వస్తారా లేదా ‘నాన్-క్రీమీ లేయర్’లోకి వస్తారా అనేది కేవలం వారి కుటుంబ వార్షిక ఆదాయం ఆధారంగానే నిర్ణయించలేమని అత్యున్నత న్యాయస్థానం స్పష్టం చేసింది.
కోర్టు ఏమన్నది?
ఉద్యోగ హోదా, సామాజిక స్థితిగతులు వంటి పారామితులను పరిగణనలోకి తీసుకోకుండా, కేవలం ఆదాయ పరిమితిని (Income Bracket) బట్టి క్రీమీ లేయర్ హోదాను ఖరారు చేయడం చట్టరీత్యా చెల్లదని సుప్రీంకోర్టు పేర్కొంది.
అసలు ‘క్రీమీ లేయర్’ అంటే ఏమిటి?
ఓబీసీ వర్గాల్లో ఆర్థికంగా, సామాజికంగా బాగా అభివృద్ధి చెందిన వ్యక్తులను ‘క్రీమీ లేయర్’గా పరిగణిస్తారు. వీరికి ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలు మరియు విద్యాసంస్థల్లో ఓబీసీ రిజర్వేషన్లు వర్తించవు.
నేపథ్యం: ప్రఖ్యాత ‘ఇంద్రా సాహ్ని వర్సెస్ యూనియన్ ఆఫ్ ఇండియా’ కేసు తీర్పు తర్వాత ఈ నిబంధన అమలులోకి వచ్చింది. ఓబీసీ రిజర్వేషన్లను సమర్థిస్తూనే, అందులోని సంపన్న వర్గాలను మినహాయించాలని అప్పట్లో కోర్టు ఆదేశించింది.
ప్రస్తుత నిబంధనలు ఏమిటి?
క్రీమీ లేయర్‌ను గుర్తించడానికి ప్రభుత్వం 1993లో కొన్ని నిబంధనలను రూపొందించింది:
ఆదాయ పరిమితి: ప్రస్తుతం ఏడాదికి ₹8 లక్షల కంటే ఎక్కువ ఆదాయం ఉన్న ఓబీసీ కుటుంబాలను క్రీమీ లేయర్‌గా పరిగణిస్తారు. వీరు రిజర్వేషన్లు పొందడానికి అనర్హులు.
హోదా: ఆదాయంతో సంబంధం లేకుండా ఉన్నత రాజ్యాంగ పదవుల్లో ఉన్నవారు, సీనియర్ ప్రభుత్వ అధికారులు, భారీ ఆస్తులు మరియు వ్యాపారాలు ఉన్నవారి పిల్లలు కూడా ఈ కేటగిరీ కిందకే వస్తారు.
సవరణ: చివరిసారిగా 2017లో ఆదాయ పరిమితిని ₹6 లక్షల నుండి ₹8 లక్షలకు పెంచారు.
ఈ కోటా ప్రయోజనాలు నిజమైన పేదలకు మరియు వెనుకబడిన ఓబీసీ వర్గాలకే అందాలనే ఉద్దేశంతో ఈ నిబంధనలు తెచ్చారు. అయితే, ఇప్పుడు సుప్రీంకోర్టు కేవలం ఆదాయం ఒక్కటే ప్రామాణికం కాకూడదని స్పష్టం చేయడం ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది.