ఇరాన్పై సాగిస్తున్న యుద్ధాన్ని ముగించేందుకు అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ సిద్ధమవుతున్నట్లు ‘వాల్ స్ట్రీట్ జర్నల్’ నివేదించింది. హోర్ముజ్ జలసంధిని వెంటనే తెరవకపోయినా పర్లేదని, యుద్ధం ఆపేస్తే చాలని ట్రంప్ తన సన్నిహితులతో అన్నట్లు సమాచారం. ఏప్రిల్ 6 లోపు ఇరాన్తో ఒక ఒప్పందానికి రావాలని వైట్ హౌస్ ప్రయత్నిస్తున్న తరుణంలో ఈ వార్త బయటకు రావడం గమనార్హం.
శాంతి కోసం ‘దశల వారీ’ వ్యూహం: సోమవారం జరిగిన ఒక రహస్య సమావేశంలో, గత నెల రోజులుగా సముద్ర దిగ్బంధం వల్ల ఏర్పడిన ఆర్థిక మాంద్యంపై ట్రంప్ అసహనం వ్యక్తం చేశారు. సైనిక బలంతో జలసంధిని తెరిపించడం కంటే, ప్రస్తుతానికి ‘క్రియాశీలక శాంతి’ (Operational Peace) ముఖ్యమని ఆయన సూచించారు. “ముందుగా మిస్సైళ్లు, డ్రోన్ దాడులు ఆగిపోవాలి. భూమిపై, ఆకాశంలో శత్రుత్వం ముగిస్తే.. జలసంధి విషయం తర్వాత చూసుకోవచ్చు. అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ సైనికులను లక్ష్యంగా చేసుకోవడం ఆపితే, ఇరాన్ తన దిగ్బంధాన్ని మరికొంత కాలం కొనసాగించినా నాకు అభ్యంతరం లేదు” అని ట్రంప్ తన టీమ్తో అన్నట్లు ఒక అధికారి వెల్లడించారు.
ఆర్థిక మరియు దౌత్యపరమైన చిక్కులు: ప్రపంచ చమురు రవాణాలో 30% వాటా కలిగిన హోర్ముజ్ జలసంధి ఫిబ్రవరి 28 నుండి మూతపడింది. దీనివల్ల బ్రెంట్ క్రూడ్ ఆయిల్ ధర బ్యారల్కు 180 డాలర్లకు చేరువలో ఉంది. ఇది ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను దెబ్బతీస్తోంది.
భారతదేశం – ఒక కీలక అంశం: న్యూఢిల్లీ నుండి పెరుగుతున్న ఒత్తిడి కారణంగానే ట్రంప్ ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు తెలుస్తోంది. ఆ ప్రాంతంలో చిక్కుకుపోయిన 19 భారతీయ ఇంధన నౌకలను తరలించేందుకు భారత అధికారులు తీవ్రంగా ప్రయత్నిస్తున్నారు. యుద్ధాన్ని ఆపి, జలసంధిని తెరవడాన్ని పక్కన పెడితే.. భారత్ వంటి తటస్థ దేశాలు ఇరాన్తో నేరుగా ‘సురక్షిత ప్రయాణ’ ఒప్పందాలు చేసుకునే అవకాశం ఉంటుంది.
ఇరాన్ స్పందన: టెహ్రాన్ దీనిపై అధికారికంగా స్పందించనప్పటికీ, జలసంధిని తెరవాలని పట్టుబట్టకుండానే ట్రంప్ యుద్ధం ఆపేస్తే, అది ఇరాన్ యొక్క ‘సజీవ నిరోధక’ (Active Resistance) వ్యూహానికి దౌత్యపరమైన విజయం అవుతుందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
