ప్రపంచం నమ్మకం మీద నడుస్తుంది అన్నది నిజమే, కానీ డబ్బు విషయం వచ్చేసరికి కేవలం నమ్మకం మాత్రమే సరిపోదు. స్నేహితులకైనా, తెలిసిన వారికైనా అప్పు (Loan) ఇచ్చేటప్పుడు మనం చేసే చిన్న నిర్లక్ష్యం భవిష్యత్తులో పెద్ద ఇబ్బందులకు దారి తీయవచ్చు. ఇలాంటి సమయాల్లో అప్పు ఇచ్చే వ్యక్తికి, తీసుకునే వ్యక్తికి మధ్య ఉండే ఒప్పందానికి చట్టబద్ధమైన రూపం ఇచ్చేదే ‘ప్రామిసరీ నోట్’ (Promissory Note). ఇంతకీ ప్రామిసరీ నోట్ అంటే ఏమిటి? దానిని ఎలా రాయాలి? అందులో ఏయే వివరాలు ఉండాలి? అన్న ఆసక్తికరమైన విషయాలు మీకోసం..
ప్రామిసరీ నోట్ అంటే ఏమిటి? ప్రామిసరీ నోట్ అనేది ఒక ఆర్థిక పత్రం. ఇందులో అప్పు తీసుకున్న వ్యక్తి (మేకర్), అప్పు ఇచ్చిన వ్యక్తికి (పేయీ) నిర్దిష్ట మొత్తాన్ని, అడిగినప్పుడు లేదా ఒక నిర్ణీత తేదీన తిరిగి చెల్లిస్తానని లిఖితపూర్వకంగా హామీ ఇస్తాడు. ఇది ‘నెగోషియబుల్ ఇన్స్ట్రుమెంట్స్ యాక్ట్, 1881’ పరిధిలోకి వస్తుంది.
ఎలా రాయాలి?
- వివరాలు: అప్పు ఇచ్చే వ్యక్తి మరియు తీసుకునే వ్యక్తి పేర్లు, చిరునామాలు స్పష్టంగా ఉండాలి.
- మొత్తం మరియు వడ్డీ: అప్పుగా తీసుకున్న అసలు మొత్తం మరియు అంగీకరించిన వడ్డీ రేటును స్పష్టంగా పేర్కొనాలి.
- తేదీ: డబ్బు తీసుకున్న తేదీ మరియు తిరిగి చెల్లించాల్సిన కాలపరిమితి ఉండాలి.
- రెవెన్యూ స్టాంప్: ప్రామిసరీ నోటుపై ఖచ్చితంగా రెవెన్యూ స్టాంప్ అతికించి, దానిపై అప్పు తీసుకున్న వ్యక్తి సంతకం చేయాలి.
- సాక్షులు: కనీసం ఇద్దరు సాక్షుల సంతకాలు ఉండటం చట్టపరంగా చాలా ఉత్తమం.
ఎంత మొత్తానికి రాయవచ్చు? చట్టం ప్రకారం ప్రామిసరీ నోట్ రాయడానికి గరిష్ట పరిమితి అంటూ ఏమీ లేదు. అయితే, రూ. 20,000 కంటే ఎక్కువ మొత్తాన్ని నగదు (Cash) రూపంలో కాకుండా, బ్యాంకు ద్వారా లావాదేవీ చేయడం చట్టరీత్యా సురక్షితం.
సాధారణంగా చేసే పొరపాట్లు:
- రెవెన్యూ స్టాంప్ వేయకపోవడం లేదా దానిపై సంతకం చేయకపోవడం.
- తిరిగి చెల్లించే తేదీ లేదా వడ్డీ రేటును అస్పష్టంగా రాయడం.
- సాక్షుల సంతకాలు లేకపోవడం.
ముగింపు: ప్రామిసరీ నోట్ అనేది కేవలం కాగితం ముక్క కాదు, అది అప్పు తీసుకున్న వ్యక్తి బాధ్యతకు, ఇచ్చిన వ్యక్తి హక్కుకు చిహ్నం. లావాదేవీల్లో పారదర్శకత కోసం దీనిని వాడతారు. పైన పేర్కొన్న చిన్న చిన్న తప్పులు జరగకుండా జాగ్రత్త వహిస్తే, మీ డబ్బు మరియు సంబంధాలు రెండింటినీ కాపాడుకోవచ్చు. సరైన చట్టపరమైన పత్రాలు భవిష్యత్తులో వచ్చే న్యాయపరమైన చిక్కుల నుండి మిమ్మల్ని రక్షిస్తాయని గుర్తుంచుకోండి.