అతివృష్టి, అనావృష్టి లేదా తీవ్రమైన ఎండలు మనుషులకే కాదు, మూగజీవాలకు కూడా ప్రాణాంతకంగా మారుతున్నాయి. మధ్యప్రదేశ్లోని బద్వానీ జిల్లా, అంజాడ్ సమీపంలోని దావానా గ్రామంలో చోటుచేసుకున్న ఒక ఘటన పర్యావరణ మార్పుల తీవ్రతను కళ్లకు కట్టిస్తోంది. తీవ్రమైన ఎండల వల్ల నీరు లేక అల్లాడిపోయిన ఒక నాగుపాము (కోబ్రా) మరణించింది.
ఏం జరిగింది? ఎండ తీవ్రతకు ఆ నాగుపాము శరీర ఉష్ణోగ్రతను నియంత్రించుకోలేక స్పృహ కోల్పోయింది. స్థానికులు దీన్ని గమనించి వెంటనే తల్వాడా దేబ్ నుంచి సర్పమిత్రుడు (పాములను రక్షించే వ్యక్తి) నీలేష్ ఉపాధ్యాయను పిలిపించారు. సంఘటనా స్థలానికి చేరుకున్న నీలేష్, పామును బ్రతికించేందుకు సర్వశక్తులు ఒడ్డారు.
సీపీఆర్ చేసినా దక్కని ప్రాణం: పాముకు ప్రాణం పోసేందుకు నీలేష్ సీపీఆర్ (CPR) కూడా చేశారు. ఆ తర్వాత దానికి నీళ్లు ఇచ్చి స్పృహలోకి తెచ్చేందుకు ప్రయత్నించారు. అయితే, ఎండ తీవ్రత వల్ల శరీరంలోని అవయవాలు దెబ్బతినడంతో ఆ నాగుపాము ప్రాణాలు కాపాడుకోలేకపోయింది.
నిపుణుల హెచ్చరిక: పాములు, బల్లుల వంటి సరీసృపాలు ‘శీతల రక్త’ (Cold-blooded) జంతువులని, వాటి శరీర ఉష్ణోగ్రత బయటి వాతావరణంపై ఆధారపడి ఉంటుందని నిపుణులు వివరిస్తున్నారు. అందుకే తీవ్రమైన ఎండలను అవి తట్టుకోలేవని, ఇది వాటికి ప్రాణాంతకమని చెబుతున్నారు.
ఈ సందర్భంగా సర్పమిత్రుడు నీలేష్ ఉపాధ్యాయ మాట్లాడుతూ.. ఎండకాలంలో పక్షులు, మూగజీవాల కోసం ఇంటి బయట నీటి పాత్రలను ఉంచాలని ప్రజలకు విజ్ఞప్తి చేశారు. ఏదైనా జంతువు గాయపడినా లేదా అస్వస్థతకు గురైనా వెంటనే అటవీ శాఖకు లేదా సంబంధిత బృందాలకు సమాచారం అందించాలని ఆయన కోరారు.