న్యూఢిల్లీ: భారతీయ కరెన్సీ (రూపాయి నోట్ల) విషయంలో రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఒక కీలక నిర్ణయం తీసుకోవడానికి సిద్ధమవుతోంది. ప్రస్తుతం చెలామణిలో ఉన్న 50, 100, 200 మరియు 500 రూపాయల కాగితపు నోట్లను తొలగించి, వాటి స్థానంలో కొత్తగా ‘పాలిమర్’ (ప్లాస్టిక్) నోట్లను ప్రవేశపెట్టాలని RBI యోచిస్తున్నట్లు సమాచారం.
ఈ మార్పు ఎందుకు? భారతదేశంలో ప్రతిరోజూ కోట్ల రూపాయల నగదు లావాదేవీలు జరుగుతుంటాయి. కాగితపు నోట్లు వాడటం వల్ల అవి త్వరగా చిరిగిపోవడం లేదా మురికిగా మారడం వంటి సమస్యలు తలెత్తుతున్నాయి. ఇలా పాడైపోయిన నోట్లను పదే పదే ముద్రించడం వల్ల ప్రభుత్వానికి, రిజర్వ్ బ్యాంక్కు భారీ ఖర్చవుతోంది.
ఇటీవల ముంబై మరియు పాట్నాలో జరిగిన RBI సమావేశాల్లో, పాలిమర్ నోట్ల ప్రవేశం గురించి చర్చించినట్లు వార్తలు వస్తున్నాయి. సాధారణ కాగితపు నోట్ల కంటే ఈ ప్లాస్టిక్ నోట్లు దాదాపు రెండున్నర రెట్లు ఎక్కువ కాలం మన్నిక కలిగి ఉంటాయి. అంతేకాకుండా, నీరు, తేమ మరియు దుమ్ము వల్ల ఇవి అంత త్వరగా పాడవవు.
నకిలీ నోట్లకు చెక్: పాలిమర్ నోట్లను నకిలీగా తయారు చేయడం చాలా కష్టం. దేశంలో నకిలీ నోట్ల సమస్య ఎక్కువగా ఉన్నందున, భద్రతను మెరుగుపరిచేందుకు ప్లాస్టిక్ నోట్లు ఉత్తమమైన ఎంపిక అని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.
గత ప్రయత్నం: వాస్తవానికి, 2012లోనే 10 రూపాయల విలువైన 1 బిలియన్ ప్లాస్టిక్ నోట్లను ప్రయోగాత్మకంగా చెలామణిలోకి తెచ్చేందుకు RBI ప్రయత్నించింది. అయితే, దేశంలోని ఏటీఎం (ATM) మెషీన్లు మరియు బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలో ఎదురైన సాంకేతిక సమస్యల వల్ల ఆ ప్రయత్నం ఆగిపోయింది.
సవాళ్లు ఏమిటి? ప్లాస్టిక్ నోట్లను వెంటనే ప్రవేశపెట్టడం అంత సులభం కాదు. ముందుగా దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న ఏటీఎం యంత్రాలను ఈ కొత్త నోట్లకు అనుగుణంగా అప్గ్రేడ్ చేయాల్సి ఉంటుంది. దీనికోసం ఇప్పటికే ప్లాస్టిక్ నోట్లను ఉపయోగిస్తున్న దేశాలతో సంప్రదింపులు జరుపుతున్నారు. ఆస్ట్రేలియా, న్యూజిలాండ్, వియత్నాం వంటి సుమారు 60 దేశాలు ఇప్పటికే ఈ ప్లాస్టిక్ నోట్లను వాడుతున్నాయి.