పారిస్: ప్రపంచంలోనే అత్యంత వేగంగా వేడెక్కుతున్న ఖండంగా ఐరోపా మారింది. అక్కడ ప్రస్తుతం వీస్తున్న తీవ్రమైన వడగాల్పులు (Heat Waves) భారీగా ప్రాణనష్టాన్ని కలిగిస్తున్నాయి.
గత జూన్ 21 నుండి జూన్ 28 వరకు కేవలం 8 రోజుల్లోనే సుమారు 1,300 మంది మరణించి ఉండవచ్చని ప్రాథమిక సమాచారం చెబుతోంది. గత కొన్ని ఏళ్లుగా ఐరోపాలో వేసవి ఉష్ణోగ్రతలు పెరుగుతూ వస్తుండగా, ఈ ఏడాది జూన్ నెలలోనే పరిస్థితి అదుపు తప్పింది.
సాధారణంగా జూన్ నెలలో పశ్చిమ ఐరోపా దేశాల్లో వాతావరణం ఆహ్లాదకరంగా ఉంటుంది. కానీ ఈ ఏడాది పరిస్థితి పూర్తిగా మారింది. ఫ్రాన్స్, జర్మనీ, ఇటలీ, స్పెయిన్ వంటి ప్రాంతాల్లో సాధారణం కంటే 5 నుండి 12 డిగ్రీల సెల్సియస్ అదనపు ఉష్ణోగ్రతలు నమోదయ్యాయి. వాతావరణ నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం, ఉత్తర ఆఫ్రికా నుండి వేడి గాలులు ఐరోపా వైపు నిరంతరం వీస్తున్నాయి. దీనికి ప్రధాన కారణం చాలా కాలంగా స్థిరంగా ఉన్న ‘హై ప్రెజర్ సిస్టమ్’ (అధిక పీడన మండలం) అని చెబుతున్నారు.
ప్రభావం ఎందుకు ఎక్కువ? ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎన్నో చోట్ల వడగాల్పులు వీచినా, ఐరోపాలో ప్రాణనష్టం ఎక్కువగా ఉండటానికి అనేక కారణాలు ఉన్నాయి. అక్కడ చాలా ఇళ్లు చలికాలానికి తట్టుకునేలా, వేడిని లోపలే ఉంచుకునేలా నిర్మించబడ్డాయి. దీనివల్ల వేసవిలో ఆ ఇళ్లే “వేడి గదులు”గా మారుతున్నాయి. అంతేకాకుండా, ఐరోపాలో వృద్ధుల జనాభా ఎక్కువ. తీవ్రమైన వేడిని తట్టుకోలేక వృద్ధులు, గుండె సంబంధిత సమస్యలున్న వారు, మధుమేహ వ్యాధిగ్రస్తులు ప్రాణాలను కోల్పోతున్నారు. రాత్రిపూట కూడా ఉష్ణోగ్రతలు తగ్గకపోవడంతో శరీరానికి విశ్రాంతి లభించక ‘హీట్ స్ట్రెస్’ (Heat Stress) వల్ల మరణాలు సంభవిస్తున్నాయి.
పాఠశాలల మూసివేత మరియు రవాణాపై ప్రభావం: తీవ్రమైన ఉష్ణోగ్రతల దృష్ట్యా ఫ్రాన్స్ వంటి దేశాల్లో పాఠశాలలకు సెలవులు ప్రకటించారు. బహిరంగ క్రీడలు, సభలను రద్దు చేశారు. అధిక వేడి వల్ల రైలు పట్టాలు విస్తరించే ప్రమాదం ఉండటంతో కొన్ని ప్రాంతాల్లో రైలు రవాణా కూడా దెబ్బతింది. ఆసుపత్రుల్లో చేరే రోగుల సంఖ్య భారీగా పెరిగింది.
వేడెక్కుతున్న ఐరోపా: గత 30 ఏళ్లలో ప్రపంచంలోనే అత్యంత వేగంగా ఉష్ణోగ్రతలు పెరుగుతున్న ఖండం ఐరోపా అని అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా సగటు ఉష్ణోగ్రత 10 ఏళ్లకు 0.27 డిగ్రీలు పెరిగితే, ఐరోపాలో అది 0.56 డిగ్రీల సెల్సియస్ వరకు పెరిగింది. పారిశ్రామిక విప్లవానికి ముందు నాటితో పోలిస్తే, ప్రపంచ సగటు ఉష్ణోగ్రత సుమారు 1.4 డిగ్రీలు పెరిగితే, ఐరోపాలో అది ఇప్పటికే 2.5 డిగ్రీల వరకు పెరిగింది. ఆర్కిటిక్ ప్రాంతం తర్వాత ఐరోపా అత్యంత వేగంగా వేడెక్కుతున్న ప్రాంతంగా మారింది.
వాతావరణ మార్పులే కారణం: వాతావరణ మార్పుల వల్లే ఈ పరిస్థితి ఏర్పడిందని శాస్త్రవేత్తలు హెచ్చరిస్తున్నారు. చలికాలంలో మంచు కురవడం తగ్గడంతో, సూర్యరశ్మిని పరావర్తనం చేసే మంచు పొరలు తగ్గిపోతున్నాయి. దీనివల్ల నేల ఎక్కువ వేడిని పీల్చుకుంటోంది. మరోవైపు, వాయు కాలుష్యం తగ్గడంతో వాతావరణంలో సూర్యరశ్మిని అడ్డుకునే రేణువులు తగ్గిపోయాయి, దీనివల్ల ఎక్కువ సౌర వికిరణం నేరుగా భూమిని చేరుతోంది.
పెరుగుతున్న ప్రమాదం: 2022 నుండి ఇప్పటివరకు ఐరోపాలో సంభవించిన వడగాల్పుల వల్ల 1.5 లక్షల మందికి పైగా మరణించి ఉండవచ్చని వివిధ అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి. వాతావరణ మార్పులను నియంత్రించేందుకు ప్రపంచ దేశాలు తక్షణ చర్యలు తీసుకోకపోతే, భవిష్యత్తులో ఇలాంటి విపరీతమైన వడగాల్పులు తరచుగా వచ్చే అవకాశం ఉందని శాస్త్రవేత్తలు హెచ్చరిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా మధ్య, దక్షిణ ఐరోపా ప్రాంతాల్లో ఉష్ణోగ్రతలు కొత్త శిఖరాలను తాకవచ్చని, ఇది మానవ ప్రాణాలకే కాకుండా వ్యవసాయం, తాగునీరు మరియు ఆర్థిక వ్యవస్థపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతుందని నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.