భూమి అడుగున నిజంగానే ‘నాగలోకం’ ఉండేదా?! పురాణాలు చెప్పే ఆ రహస్య ప్రపంచం కేవలం నమ్మకమేనా లేక ఏదైనా బలమైన కారణం ఉందా?

నాగ దేవతలను పూజించే అత్యంత ముఖ్యమైన పండుగలలో ‘నాగ పంచమి’ ఒకటి. 2026 సంవత్సరంలో నాగ పంచమి ఆగస్టు 17న జరుపుకుంటారు.

ఈ పవిత్ర దినాన నాగులను పూజించే సంప్రదాయం వెనుక ఎన్నో పురాణ గాథలు, విశ్వాసాలు ముడిపడి ఉన్నాయి. వాటిలో ప్రధానమైనది నాగులు నివసించే ప్రాంతంగా చెప్పబడే ‘నాగలోకం’ గురించిన ప్రస్తావన.

భారతీయ సనాతన సంప్రదాయాలలో నాగులను కేవలం పాములుగా మాత్రమే చూడరు. పురాణాల ప్రకారం వారు దైవిక శక్తులు కలిగిన నాగజాతిగా, ప్రత్యేక ప్రపంచంలో నివసించే వారిగా వర్ణించబడ్డారు. ఆ ప్రాంతాన్నే ‘పాతాళ లోకం’ లేదా ‘నాగలోకం’ అని పిలుస్తారు. అక్కడ వాసుకితో సహా ఎందరో ప్రముఖ నాగులు కొలువై ఉంటారని పురాణాలు చెబుతున్నాయి.

నాగలోకం గురించిన వర్ణనలలో అది భూమికి దిగువన ఉండే అత్యంత సంపన్నమైన లోకమని, నాగుల నివాస స్థలమని పేర్కొన్నారు. అనంత, వాసుకి, తక్షక, కర్కోటక తదితర అష్టనాగుల కథలు ఈ సంప్రదాయంతో ముడిపడి ఉన్నాయి. నాగ పంచమి పూజల్లోనూ ఈ నాగ దేవతల పేర్లను స్మరించుకుంటారు.

అయితే భూమి అడుగున నాగలోకం అనే నగరం లేదా ప్రత్యేక లోకం నిజంగానే ఉందనడానికి ఎలాంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు (సైంటిఫిక్ ప్రూఫ్స్) లేవు. ఇది హిందూ పురాణాలు, ఆధ్యాత్మిక విశ్వాసాలలో భాగమైన ఒక సంప్రదాయ భావనగానే పరిగణించబడుతోంది. కాబట్టి నాగలోకానికి సంబంధించిన కథలను ఆధ్యాత్మిక, పౌరాణిక దృక్పథంతో అర్థం చేసుకోవడమే సమంజసం. ఆనాటి పురాతన విశ్వాసాలను, నాగ దేవతలకు ఇచ్చే ప్రాధాన్యతను గుర్తుచేసుకునే పర్వదినంగా నాగ పంచమి నిలుస్తోంది.