జార్ఖండ్‌లో ఓ ప్రభుత్వ ఉద్యోగి మొదటి భార్య బతికుండగానే, సర్వీస్ నిబంధనల ప్రకారం శాఖాపరమైన అనుమతి తీసుకోకుండా రెండో వివాహం చేసుకున్న వ్యవహారంలో హైకోర్టు కీలక తీర్పు వెలువరించింది.
సదరు ప్రభుత్వ ఉద్యోగి మరణించిన తర్వాత, తనకు కారుణ్య నియామకం కింద ప్రభుత్వ ఉద్యోగం కల్పించాలని రెండో భార్య కోర్టును ఆశ్రయించింది. ఈ పిటిషన్‌ను విచారించిన జార్ఖండ్ హైకోర్టు.. ప్రభుత్వ సర్వీసులో ఉన్నవారు వివాహానికి సంబంధించిన శాఖాపరమైన నిబంధనలను తప్పనిసరిగా పాటించాలని స్పష్టం చేసింది. మొదటి వివాహం చట్టబద్ధంగా కొనసాగుతున్న సమయంలో, నిబంధనలకు విరుద్ధంగా చేసుకున్న రెండో వివాహం ఆధారంగా కారుణ్య నియామకాన్ని డిమాండ్ చేయలేరని కోర్టు తేల్చి చెప్పింది.
ఈ కేసులో, సదరు ప్రభుత్వ ఉద్యోగి తన మొదటి భార్య సజీవంగా ఉండగానే రెండో వివాహం చేసుకున్నట్లు రుజువైంది. అంతేకాకుండా, రెండో పెళ్లికి ముందు సంబంధిత శాఖ నుంచి ఎలాంటి ముందస్తు అనుమతి కూడా తీసుకోలేదని కోర్టు దృష్టికి వచ్చింది. ప్రభుత్వ ఉద్యోగుల సర్వీస్ నిబంధనల్లో వివాహానికి సంబంధించి స్పష్టమైన ఆంక్షలు ఉన్నప్పటికీ, వాటిని ఉల్లంఘించి చేసుకున్న పెళ్లికి ప్రభుత్వ ఉద్యోగం వంటి సర్వీస్ ప్రయోజనాలు క్లెయిమ్ చేయవచ్చా? అనే ప్రధాన ప్రశ్న ఈ కేసులో తలెత్తింది. దీనిని పరిశీలించిన ధర్మాసనం.. కారుణ్య నియామకం అనేది ఏకపక్షంగా సంక్రమించే ప్రాథమిక హక్కు కాదని, అది అమలులో ఉన్న నిబంధనలకు లోబడి మాత్రమే వర్తిస్తుందని పేర్కొంది.
ఉద్యోగి సర్వీసులో ఉండగా హఠాత్తుగా మరణిస్తే, ఆ కుటుంబం ఎదుర్కొనే ఆర్థిక సంక్షోభాన్ని ఆదుకునేందుకు ఇచ్చే ప్రత్యేక ఊరట మాత్రమే కారుణ్య నియామకమని కోర్టు పునరుద్ఘాటించింది. కాబట్టి ఆ ఉద్యోగాన్ని క్లెయిమ్ చేసే వ్యక్తి సంబంధిత నిబంధనల ప్రకారం అర్హత కలిగి ఉండాలని నొక్కిచెప్పింది. మొదటి భార్య ఉండగా, డిపార్ట్‌మెంట్ అనుమతి లేకుండా రెండో వివాహం చేసుకున్న ఉద్యోగి రెండో భార్యకు కారుణ్య నియామకం ఇవ్వడం సర్వీస్ రూల్స్‌కు పూర్తి విరుద్ధమని తేల్చింది. ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు వ్యక్తిగత జీవితంలోనూ సర్వీస్ ప్రవర్తనా నియమావళిని కచ్చితంగా పాటించాలనే అంశాన్ని ఈ తీర్పు మరోసారి గుర్తుచేసింది.
ప్రభుత్వ ఉద్యోగుల రెండో వివాహం, దానితో ముడిపడి ఉన్న సర్వీస్ ప్రయోజనాలపై ఈ తీర్పు కీలకమైన చట్టపరమైన స్పష్టతను ఇచ్చింది. ప్రత్యేకించి మొదటి వివాహం చట్టబద్ధంగా అమలులో ఉన్నప్పుడు అనుమతి లేకుండా చేసుకున్న రెండో వివాహం ద్వారా ఏర్పడే కుటుంబ సంబంధాలకు ప్రభుత్వ ఉద్యోగం వంటి ప్రయోజనాలు వాటంతట అవే దక్కవన్నదే ఇందులో ప్రధానాంశం. ఇలాంటి కేసుల్లో సర్వీస్ నిబంధనలు, వివాహం యొక్క చట్టబద్ధత, కారుణ్య నియామక అర్హతలను ప్రత్యేకంగా పరిశీలించాల్సి ఉంటుందని జార్ఖండ్ హైకోర్టు ఇచ్చిన ఈ తీర్పు స్పష్టం చేస్తోంది.