PNG (పైప్‌డ్ నేచురల్ గ్యాస్) అనేది ప్రధానంగా మీథేన్ ($CH_4$) వాయువుతో కూడిన ఒక సహజ ఇంధనం. ఇది స్వచ్ఛమైనది, తక్కువ కాలుష్యాన్ని కలిగిస్తుంది మరియు సంప్రదాయ LPG కంటే సురక్షితమైనదిగా పరిగణించబడుతుంది. అందుకే దీని వినియోగం ఇప్పుడు కేవలం వంట గదికే పరిమితం కాకుండా, నీటిని వేడి చేయడానికి (గీజర్లు) మరియు ఇతర గృహ అవసరాలకు కూడా విస్తరించింది.
గ్యాస్ ఉత్పత్తి మరియు శుద్ధి ప్రక్రియ
ఈ గ్యాస్ ప్రయాణం భూమి అంతర్భాగంలో ఉన్న సహజ నిక్షేపాల నుండి మొదలవుతుంది. డ్రిల్లింగ్ ద్వారా దీనిని బయటకు తీస్తారు, అయితే ప్రారంభంలో ఇది పూర్తిగా స్వచ్ఛంగా ఉండదు. దీనిని ప్రోసెసింగ్ ప్లాంట్‌లకు పంపి, అక్కడ కార్బన్ డయాక్సైడ్ మరియు సల్ఫర్ వంటి హానికరమైన మూలకాలను వేరు చేస్తారు. శుద్ధి చేసిన తర్వాత మాత్రమే ఈ గ్యాస్ వినియోగానికి సిద్ధమవుతుంది.
రవాణా మరియు పంపిణీ
శుద్ధి చేసిన గ్యాస్‌ను హై-ప్రెషర్ పైప్‌లైన్ల ద్వారా వివిధ రాష్ట్రాలకు మరియు నగరాలకు చేరుస్తారు. ఈ పైప్‌లైన్లు భూమి అడుగున అమర్చబడి ఉంటాయి. ఎటువంటి లీకేజీలు జరగకుండా వీటిని నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తారు.
నగరానికి చేరుకున్న తర్వాత, దీనిని సిటీ గ్యాస్ డిస్ట్రిబ్యూషన్ (CGD) నెట్‌వర్క్‌కు మళ్ళిస్తారు. ఇక్కడ గ్యాస్ ఒత్తిడిని (Pressure) తగ్గించి, చిన్న పైపుల ద్వారా వివిధ ప్రాంతాలకు మరియు ఇళ్లకు సరఫరా చేస్తారు. ప్రతి ఇంట్లో ఒక గ్యాస్ మీటర్ అమర్చబడి ఉంటుంది, దీని ఆధారంగానే మీరు ఎంత గ్యాస్ వాడారో లెక్కించి బిల్లు జారీ చేస్తారు.
భద్రత మరియు వాసన వెనుక రహస్యం
ఇంటి లోపల ఒక సన్నని పైపు ద్వారా గ్యాస్ నేరుగా స్టవ్ వరకు చేరుతుంది. స్టవ్ దగ్గర ఒక వాల్వ్ ఉంటుంది, దీనిని కట్టేయడం ద్వారా సరఫరాను తక్షణమే నిలిపివేయవచ్చు.
గమనిక: సహజ వాయువుకు సొంతంగా ఎటువంటి వాసన ఉండదు. అందుకే భద్రత కోసం ఇందులో ‘మెర్కాప్టన్’ (Mercaptan) అనే ప్రత్యేక రసాయనాన్ని కలుపుతారు. దీనివల్ల గ్యాస్ లీక్ అయినప్పుడు వెంటనే గుర్తించేలా ఒక రకమైన ఘాటైన వాసన వస్తుంది.
భద్రత పరంగా ఈ వ్యవస్థలో ఆటోమేటిక్ వాల్వ్‌లు మరియు ప్రెషర్ కంట్రోల్ సిస్టమ్స్ ఉంటాయి. ఒకవేళ లీకేజీ జరిగినా, ఈ గ్యాస్ గాలి కంటే తేలికగా ఉండటం వల్ల త్వరగా ఆవిరైపోతుంది, దీనితో ప్రమాద తీవ్రత తగ్గుతుంది.
సిలిండర్ అయిపోతుందనే చింత, బుకింగ్ చేసుకునే ఇబ్బంది లేకపోవడంతో PNG నేడు ఒక సౌకర్యవంతమైన మరియు తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన ప్రత్యామ్నాయంగా మారుతోంది.