ఉగ్రదాడి కాలును తీసేసింది, కానీ ఆత్మవిశ్వాసాన్ని సడలించలేదు… ఇండియన్ ఆర్మీ సుబేదార్ వరల్డ్ నంబర్-1 అథ్లెట్‌గా ఎలా మారారో తెలుసా?

న్యూఢిల్లీ. రాష్ట్రపతి భవన్‌లోని హాలు కరతాళ ధ్వనులతో నిండిపోయింది. ఎదురుగా దేశానికి చెందిన పెద్ద పెద్ద జనరల్స్, అడ్మిరల్స్, ఎయిర్ మార్షల్స్ కూర్చుని ఉన్నారు. కానీ ఆ రోజు గట్టిగా చప్పట్లు మోగింది ఏ ఫోర్ స్టార్ అధికారి కోసం కాదు, భారత సైన్యానికి చెందిన ఒక సుబేదార్ కోసం.

సుబేదార్ హోకాటో సేమా రాష్ట్రపతి ద్రౌపదీ ముర్ము చేతుల మీదుగా అతి విశిష్ట సేవా మెడల్ అందుకోవడానికి వేదికపైకి వచ్చినప్పుడు, అక్కడ ఉన్న ప్రతి ఒక్కరూ కేవలం ఒక సైనికుడికి మాత్రమే కాకుండా, మృత్యువును జయించి, నొప్పులను ఓడించి, మనోధైర్యం బలంగా ఉంటే ఎన్ని కష్టాలు వచ్చినా విజయాన్ని ఆపలేరని ప్రపంచానికి చాటిచెప్పిన ఆత్మవిశ్వాసానికి సాల్యూట్ చేశారు. దాదాపు 24 సంవత్సరాల క్రితం జమ్మూ కాశ్మీర్‌లోని ఎల్‌ఓసీ వద్ద ఉగ్రవాద నిరోధక చర్యల సమయంలో ల్యాండ్‌మైన్ పేలుడులో హోకాటో ఒక కాలును కోల్పోయారు. ఆ రోజు ఇదే సైనికుడు ఒకరోజు పారాలింపిక్స్‌లో భారత్ తరఫున పతకం గెలుస్తాడని, ప్రపంచంలోనే నంబర్-1 ర్యాంకింగ్ సాధించి చరిత్ర సృష్టిస్తాడని బహుశా ఎవరూ ఊహించి ఉండరు.

ఈ రోజు హోకాటో సేమా పురుషుల F57 షాట్‌పుట్ విభాగంలో ప్రపంచ నంబర్-1 క్రీడాకారుడిగా ఉన్నారు. 2024 పారిస్ పారాలింపిక్స్‌లో ఆయన కాంస్య పతకం సాధించారు. భారత సైన్యంలో విశిష్ట సేవలకు గాను ‘అతి విశిష్ట సేవా మెడల్’ అందుకున్న మొదటి పారాలింపియన్‌గా ఆయన నిలిచారు. ఒక ఇంటర్వ్యూలో హోకాటో సుబేదార్ నుండి వరల్డ్ నంబర్-1 పారా షాట్‌పుట్ అథ్లెట్‌గా మారే వరకు తన ధైర్య సాహసాల కథను పంచుకున్నారు. ఆ వివరాలు తెలుసుకుందాం.

‘బోర్డర్’ సినిమా చూసి సైన్యంలో చేరాలనే కోరిక
నాగాలాండ్‌కు చెందిన హోకాటో సేమా చిన్నప్పటి నుండి ఆర్మీ యూనిఫాంపై చాలా ఇష్టం పెంచుకున్నారు. ‘బోర్డర్’ సినిమా ఆయన మనస్సులో దేశ సేవ చేయాలనే జ్యోతిని వెలిగించింది, దానితో తన జీవితాన్ని సైన్యానికే అంకితం చేయాలని నిశ్చయించుకున్నారు. తరువాత కార్గిల్ యుద్ధం జరగడంతో ఆ నిశ్చయం మరింత బలపడింది. 2000 సంవత్సరంలో ఆయన భారత సైన్యానికి చెందిన అసోం రెజిమెంట్‌లో చేరారు. మొదటి పోస్టింగ్ జమ్మూ కాశ్మీర్‌లో లభించింది, కానీ విధి ఆయన కోసం మరొకటి రాసి పెట్టింది.

జీవితాన్ని మార్చేసిన ఆ పేలుడు
14 అక్టోబర్ 2002. ఎల్‌ఓసీ వద్ద ఆపరేషన్ సమయంలో హఠాత్తుగా ల్యాండ్‌మైన్ పేలింది. ఆ పేలుడు ఎంత భయానకంగా ఉందంటే ఆయన ఒక కాలు శాశ్వతంగా పోయింది. తీవ్ర గాయాలైన ఆయనను శ్రీనగర్‌లోని మిలిటరీ ఆసుపత్రికి తరలించారు, అక్కడ అత్యవసర శస్త్రచికిత్స జరిగింది. ఆ తర్వాత పుణేలోని ఆర్టిఫిషియల్ లింబ్ సెంటర్‌లో చికిత్స ప్రారంభమైంది. వైద్యులు కృత్రిమ కాలును అమర్చాల్సి వచ్చింది, అయితే అసలు సవాలు ఇప్పుడే మొదలైంది.

అందరూ చిన్నప్పుడే నేర్చుకునేదాన్ని హోకాటో మళ్లీ నేర్చుకోవాల్సి వచ్చింది
ఒక ఇంటర్వ్యూలో హోకాటో మాట్లాడుతూ, ‘ప్రారంభంలో శరీరం నడవడమే మరిచిపోయినట్లు అనిపించేది. ప్రతి అడుగు నొప్పిగా ఉండేది, గాయాలు వాచేవి, చాలాసార్లు మనస్సు కూడా కుంగిపోయేది. కానీ ఆసుపత్రిలో గాయపడిన ఇతర సైనికుల పోరాటాన్ని చూసి ధైర్యం తెచ్చుకునేవాడిని.’ దాదాపు ఒకటిన్నర నెలల తర్వాత ఆయన మళ్లీ సొంత కాళ్లపై నిలబడటం నేర్చుకున్నారు.

ఆయుధం వదిలింది, కానీ యూనిఫాం కాదు
గాయం ఎంత తీవ్రంగా ఉందంటే ఆయన ఆయుధం పట్టుకుని ఆపరేషన్లలో పాల్గొనలేరు. సైన్యం అనుకుంటే ఆయన సేవలు అక్కడితో ముగిసిపోయేవి, కానీ భారత సైన్యం ఆయనకు కొత్త బాధ్యత ఇచ్చింది. ఆయన పరిపాలనా పనుల్లోకి తిరిగి వచ్చి పశ్చిమ బెంగాల్, షిల్లాంగ్‌లలో చాలా సంవత్సరాలు సేవలు అందించారు. యూనిఫాం గతంలోలాగే ఆయన శరీరంపై ఉంది, కానీ హృదయపు మూలల్లో క్రీడాకారుడిగా మారాలనే కల ఇంకా సజీవంగానే ఉంది.

14 సంవత్సరాల తర్వాత జీవితం ఇచ్చిన కొత్త అవకాశం
2016లో హోకాటో కొత్త కృత్రిమ కాలు కోసం పుణేలోని అదే ఆర్టిఫిషియల్ లింబ్ సెంటర్‌కు చేరుకున్నారు, అక్కడ ఒకప్పుడు ఆయన నడక నేర్చుకున్నారు. అక్కడ వేచి ఉన్న సమయంలో ఒక స్నేహితుడితో కలిసి టేబుల్ టెన్నిస్ ఆడటం ప్రారంభించారు. ఆయన ఫిట్‌నెస్‌ను చూసి ఆసుపత్రి అధికారులు పారా స్పోర్ట్స్‌లో ప్రయత్నించమని సలహా ఇచ్చారు. ఆర్మీకి చెందిన పారా అథ్లెట్ ప్రోగ్రామ్‌తో సంబంధం ఉన్న అధికారులను ఆయన కలవడం జరిగింది. వారు హోకాటోను షాట్‌పుట్ ప్రయత్నించమని సూచించారు. అక్కడి నుండే ఆయన జీవితం కొత్త మలుపు తిరిగింది.

మొదటి టోర్నమెంట్‌లోనే గోల్డ్ మెడల్
కొద్ది నెలల శిక్షణ తర్వాత హోకాటో 2017 జాతీయ పారా క్రీడలలో పాల్గొన్నారు. ఆయన ముందు ఏషియన్ గేమ్స్ మెడల్ విజేతలు ఉన్నారు, కానీ అనుభవ రాహిత్యం ఆయన ఆత్మవిశ్వాసం ముందు నిలవలేకపోయింది. మొదటి పోటీలోనే ఆయన గోల్డ్ సాధించారు. ఆ తర్వాత చైనాలో తొలి అంతర్జాతీయ టోర్నమెంట్ ఆడి అక్కడ కూడా కాంస్య పతకాన్ని కైవసం చేసుకున్నారు. ఆ తర్వాత పతకాల పరంపర మొదలైంది. చైనా, మొరాకో, జపాన్, ఫ్రాన్స్ మరియు ప్రపంచంలోని అనేక దేశాలలో భారత త్రివర్ణ పతాకాన్ని ఎగరవేశారు. 2022 పారా ఏషియన్ గేమ్స్‌లో కాంస్యం, 2024 పారిస్ పారాలింపిక్స్‌లో కాంస్యం మరియు ఇప్పుడు ప్రపంచ ర్యాంకింగ్స్‌లో నంబర్-1. ఈ రోజు ఆయన పేరిట 25 కంటే ఎక్కువ అంతర్జాతీయ పతకాలు ఉన్నాయి.

తన విజయం యొక్క క్రెడిట్ అంతా సైన్యానికే ఇస్తారు
భారత సైన్యం తనకు అండగా నిలవకపోతే తాను ఈ స్థాయికి చేరుకోలేకపోయేవాడినని హోకాటో సేమా నమ్ముతారు. ‘ఆర్మీ తనకు ప్రపంచ స్థాయి శిక్షణ, ఖరీదైన పరికరాలు మరియు ప్రతి అవసరమైన సదుపాయాన్ని అందించిందని ఆయన చెప్పారు. కుటుంబం కూడా ప్రతి అడుగులో అండగా నిలిచింది. అందుకే తాను పూర్తిగా తన లక్ష్యంపై దృష్టి పెట్టగలిగాడు. ఆయన భార్య, ముగ్గురు పిల్లలు ఎల్లప్పుడూ ఆయనకు అతిపెద్ద బలంగా నిలిచారు.’

ఇప్పుడు తదుపరి గోల్డ్ పై కన్ను
పారిస్ పారాలింపిక్స్‌లో కాంస్యం సాధించిన తర్వాత ఇప్పుడు ఆయన తదుపరి లక్ష్యం పారా ఏషియన్ గేమ్స్‌లో గోల్డ్ సాధించడమే. ప్రపంచ నంబర్-1 పారా షాట్‌పుట్ అథ్లెట్‌గా మారినప్పటికీ, ఒకప్పుడు దేశ సరిహద్దులను రక్షించిన అదే సైనికుడు ఈ రోజుకీ ఆయనలో జీవించే ఉన్నాడు. తేడా ఏమిటంటే, ఆ రోజు శత్రువులతో పోరాడారు, ఈ రోజు తన పరిమితులతో పోరాడుతున్నారు. హోకాటో సేమా కథ పతకాలు లేదా ర్యాంకింగ్ కంటే చాలా పెద్దది. కాలు కోల్పోయినా తన సంకల్పాన్ని ఎప్పుడూ వీడని ఒక నిబ్బరమైన మనిషి కథ ఇది. ఏ ప్రమాదమూ జీవితాన్ని ముగించలేదని ఆయన చూపించారు. చాలాసార్లు అదే ప్రమాదం మనిషిని తాను ఊహించని ఎత్తుకు తీసుకెళ్తుంది. బహుశా అందుకే రాష్ట్రపతి భవన్‌లో ఆయనను సత్కరించినప్పుడు చప్పట్లు ఏ పదవి కోసం కాకుండా, ఆయన అతిపెద్ద శక్తిగా మారిన ఆ అపూర్వమైన ధైర్యం కోసం మోగాయి.