వాషింగ్టన్: పర్షియన్ గల్ఫ్ ప్రవేశ ద్వారం వద్ద ఉన్న హార్ముజ్ జలసంధి (Hormuz Strait) ప్రపంచ ముడి చమురు మరియు గ్యాస్ వాణిజ్యానికి అత్యంత కీలకమైన కేంద్రం.
అయితే, పశ్చిమాసియాలో జరుగుతున్న యుద్ధం కారణంగా ఇరాన్ ఈ జలసంధిని మూసివేసింది. భారతదేశపు ఎల్‌పిజీ (LPG) దిగుమతుల్లో 60 శాతం ఈ మార్గం ద్వారానే వచ్చేవి. ఈ మార్గం మూతపడటంతో భారత్ ఇంధన అవసరాలకు తీవ్ర సంక్షోభం ఏర్పడింది.
ఈ క్లిష్ట సమయంలో, సుదూర మిత్రుడైన అర్జెంటీనా భారత్‌కు అండగా నిలిచింది. దక్షిణ అమెరికా దేశమైన అర్జెంటీనా, 2026 మొదటి మూడు నెలల్లోనే ఏకంగా 50,000 టన్నుల ఎల్‌పిజీని భారత్‌కు ఎగుమతి చేసింది. 2025 సంవత్సరం మొత్తంలో భారత్ అక్కడి నుండి కొనుగోలు చేసిన గ్యాస్ కేవలం 22,000 టన్నులే. అంటే కేవలం మూడు నెలల్లోనే గతేడాది కంటే రెట్టింపు దిగుమతి చేసుకోవడం గమనార్హం.
యుద్ధం మరియు నేపథ్యం
పశ్చిమాసియా ఉద్రిక్తతలు ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్‌ను వణికిస్తున్నాయి. ప్రపంచ ముడి చమురు ఎగుమతుల్లో ఐదో వంతు ఈ హార్ముజ్ జలసంధి ద్వారానే జరుగుతాయి. మన దేశ ఎల్‌పిజీ అవసరాలు ఎక్కువగా దిగుమతులపైనే ఆధారపడి ఉన్నాయి. ఈ మార్గం మూతపడటంతో భారత్ ప్రత్యామ్నాయ మార్గాల కోసం అన్వేషించాల్సి వచ్చింది.
ఈ సమయంలో అర్జెంటీనా ముందుకు వచ్చింది. ‘ఎకనామిక్ టైమ్స్’ కథనం ప్రకారం, ఇరాన్ యుద్ధం ప్రారంభం కావడానికి ముందే 39,000 టన్నుల ఎల్‌పిజీ అర్జెంటీనాలోని ‘బహియా బ్లాంకా’ ఓడరేవు నుండి భారత్‌కు చేరింది. మార్చి 5న మరో 11,000 టన్నుల గ్యాస్ పంపారు.
కొత్త వాణిజ్య బంధం
2024కి ముందు అర్జెంటీనా భారత్‌కు ఎల్‌పిజీ సరఫరా చేసేది కాదు. ఇప్పుడు భారత మార్కెట్‌లో తన ఉనికిని చాటుతోంది. అర్జెంటీనా రాయబారి మరియానో అగస్టిన్ కౌసినో మాట్లాడుతూ.. “మా వద్ద అపారమైన గ్యాస్ నిల్వలు ఉన్నాయి. భారత్‌కు దీర్ఘకాలం పాటు గ్యాస్ సరఫరా చేయడానికి మేము సిద్ధంగా ఉన్నాము” అని తెలిపారు. భారత పెట్రోలియం శాఖ మంత్రి హర్దీప్ సింగ్ పురితో జరిగిన చర్చలు ఈ సహకారాన్ని మరింత వేగవంతం చేశాయి.
భారత వ్యూహం
గత కొన్ని ఏళ్లుగా భారత్ తన ఇంధన అవసరాల కోసం కేవలం అరబ్ దేశాలపైనే ఆధారపడకుండా, సరఫరాను వైవిధ్యభరితం (Diversification) చేస్తోంది. ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ చెప్పినట్లుగా, 40 కంటే ఎక్కువ దేశాల నుండి ఇంధనాన్ని సేకరించే వ్యూహంలో భాగంగానే అర్జెంటీనాతో ఈ ఒప్పందం కుదిరింది.
దూరం – అతిపెద్ద సవాలు
అర్జెంటీనా సాయం చేస్తున్నప్పటికీ, రెండు దేశాల మధ్య ఉన్న దూరం పెద్ద సమస్య. దక్షిణ అట్లాంటిక్ మహాసముద్రంలో ఉన్న అర్జెంటీనా నుండి భారత్‌కు వచ్చే సముద్ర మార్గం ప్రపంచంలోనే అతి పొడవైనది.
- దూరం: అర్జెంటీనాలోని బహియా బ్లాంకా నుండి గుజరాత్‌లోని దహేజ్ పోర్టుకు దాదాపు 19,000 నుండి 20,000 కిలోమీటర్ల దూరం ఉంటుంది.
- సవాలు: ఇంత దూరం వల్ల రవాణా ఖర్చులు పెరుగుతాయి మరియు గ్యాస్ డెలివరీలో ఆలస్యం జరిగే అవకాశం ఉంటుంది.
భవిష్యత్తు ఏమిటి?
హార్ముజ్ జలసంధి సంక్షోభం భారత్‌కు ఒక పాఠంగా నిలిచింది. ఒకే ప్రాంతంపై ఆధారపడకుండా వివిధ దేశాల నుండి ఇంధన వనరులను పొందడం ఎంత ముఖ్యమో ఈ సంక్షోభం నిరూపించింది. రాబోయే రోజుల్లో అర్జెంటీనా భారతదేశ ఇంధన భద్రతలో కీలక భాగస్వామిగా మారుతుందనడంలో సందేహం లేదు. సుదూర మిత్రుడు అర్జెంటీనా, భారత ఇంధన ప్రయాణంలో కొత్త అధ్యాయాన్ని లిఖిస్తున్నాడు!