మనం రోజూ ఇళ్లలో, వీధుల్లో పారేసే పనికిరాని ప్లాస్టిక్ బాటిళ్లు, వ్యర్థాలను చూసినప్పుడు మనకు అసహ్యం, ఆందోళన కలగడం సహజం.
కానీ, అదే ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలను ఒక అద్భుతమైన వ్యాపార అవకాశంగా మార్చుకుని, నేడు నెలకు రూ. 40 లక్షల వరకు టర్నోవర్ సాధించే స్థాయికి ఎదిగారు ఓ భారతీయ యువ వ్యాపారవేత్త.
ఒక కుటుంబ వేడుకలో తన బంధువు చేతికి ఉన్న అత్యంత ఖరీదైన ‘రోలెక్స్’ వాచ్ను చూసి ఆశ్చర్యపోయిన ఓ యువకుడు.. “మీరు ఏం వ్యాపారం చేస్తారు?” అని అడగ్గా, “నేను ప్లాస్టిక్ వ్యాపారం చేస్తాను” అని ఆయన చాలా సాధారణంగా సమాధానమిచ్చారు.
ఆ సాధారణ సమాధానం వెనుక ఉన్న అద్భుతమైన బిజినెస్ మోడల్ను తెలుసుకున్న తర్వాత ఆ యువకుడు దానిని సోషల్ మీడియాలో పంచుకోగా, అదిప్పుడు నెట్టింట విపరీతంగా వైరల్ అవుతోంది. ఈ వ్యాపారం వెనుక ఉన్న సూత్రం చాలా సులువైనదే అయినప్పటికీ, దీనికి పెట్టే శ్రమ మాత్రం ఎంతో విలువైనది.
స్థానిక స్క్రాప్ వ్యాపారులు (కబాడీవాలాలు), చెత్త సేకరించేవారి నుంచి పనికిరాని ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలను కిలో కేవలం రూ. 13 చొప్పున ఈ వ్యాపారవేత్త కొనుగోలు చేస్తారు. ఆ తర్వాత, తన ఫ్యాక్టరీకి తీసుకువచ్చిన ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలను రకాల వారీగా విభజించి, రసాయనాలు మరియు నీటి సహాయంతో శుభ్రంగా కడిగి, మెషీన్ల ద్వారా చిన్న చిన్న ముక్కలుగా కట్ చేస్తారు.
ఈ శుభ్రం చేసిన ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలను కరిగించి, ‘ప్లాస్టిక్ గ్రాన్యూల్స్’ (ప్లాస్టిక్ పూసలు/గింజలు)గా మారుస్తారు. ఇలా రీసైకిల్ చేసిన ప్లాస్టిక్ గ్రాన్యూల్స్ను మార్కెట్లో ప్రముఖ కంపెనీలు కిలో రూ. 80 నుంచి రూ. 90 వరకు పోటీ పడి మరీ కొనుగోలు చేస్తున్నాయి.
నెలకు సుమారు 50 టన్నుల ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలను రీసైక్లింగ్ చేసే ఈ ఫ్యాక్టరీ ద్వారా నెలకు రూ. 40 లక్షల వరకు స్థూల విక్రయాలు (సేల్స్) జరుగుతున్నాయి. అయితే ఇందులో మెషినరీ మెయింటెనెన్స్, విద్యుత్ ఛార్జీలు, కార్మికుల జీతాలు మరియు రవాణా ఖర్చులు వంటివి ఉన్నప్పటికీ.. వ్యర్థాల నుంచే సంపదను సృష్టించే ‘వేస్ట్-టు-వెల్త్’ కాన్సెప్ట్ను ఇందులో అద్భుతంగా ఉపయోగించారు.
ఆటోమొబైల్ విడిభాగాలు, ప్లాస్టిక్ పైపులు, ప్యాకేజింగ్ మెటీరియల్స్ మరియు గృహోపకరణాలను తయారుచేసే ఎన్నో ప్రముఖ సంస్థలు ఈ రీసైకిల్ చేసిన ప్లాస్టిక్ గ్రాన్యూల్స్నే ముడిసరుకుగా వాడుతున్నాయి.
పర్యావరణ కాలుష్యాన్ని అరికట్టడమే కాకుండా, స్క్రాప్ వ్యాపారులు, చెత్త ఏరుకునే పేదవారి జీవనోపాధిని మెరుగుపరుస్తున్న ఈ బిజినెస్ మోడల్.. నేటి తరం యువతకు సరికొత్త మార్గదర్శకంగా నిలుస్తోంది.