ప్రపంచంలోనే అతిపెద్దదైన 2027 జనాభా గణన (Census) మొదటి దశ నేటి నుండి ప్రారంభం కానుంది. విశేషమేమిటంటే, ఈ ప్రక్రియను తొలిసారిగా డిజిటల్ పద్ధతిలో నిర్వహిస్తున్నారు. ఇది భారతదేశానికి 16వ జనాభా గణన కాగా, స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత ఎనిమిదవది. ఈసారి ప్రజలు తమ వివరాలను తామే నమోదు చేసుకునే ‘స్వయం-గణన’ (Self-enumeration) సౌకర్యం కూడా అందుబాటులో ఉంది.
గణన షెడ్యూల్ మరియు దశలు:
2027 జనాభా గణనను రెండు దశల్లో నిర్వహించనున్నారు:
- మొదటి దశ (ఏప్రిల్ – సెప్టెంబర్ 2026): దీనిని ‘హౌస్ లిస్టింగ్ మరియు హౌసింగ్ సెన్సస్’ (HLO) అని పిలుస్తారు. ఇందులో ఇళ్ల పరిస్థితి, అందులోని సౌకర్యాలు మరియు ఆస్తుల వివరాలను సేకరిస్తారు. ఆంధ్రప్రదేశ్ వంటి రాష్ట్రాల్లో ఇది మే 1 నుండి మే 30 వరకు జరగనుంది (దీనికి ముందు ఏప్రిల్ 16 నుండి 30 వరకు స్వయం-గణన అవకాశం ఉంటుంది).
- రెండవ దశ (ఫిబ్రవరి 2027): దీనిని ‘పాపులేషన్ ఎన్యుమరేషన్’ (PE) అంటారు. ఇందులో వ్యక్తుల విద్య, వలసలు, సామాజిక-ఆర్థిక స్థితిగతుల వివరాలు సేకరిస్తారు. ముఖ్యంగా ఈ దశలో కులాధారిత గణన (Caste Census) కూడా చేపట్టాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది.
డిజిటల్ గణన విశేషాలు:
- బడ్జెట్: ఈ భారీ ప్రక్రియ కోసం కేంద్ర ప్రభుత్వం ₹11,718.24 కోట్లు కేటాయించింది.
- మొబైల్ యాప్: గణన అధికారులు స్మార్ట్‌ఫోన్ల ద్వారా మొబైల్ యాప్‌లో నేరుగా డేటాను సేకరించి సమర్పిస్తారు.
- భాషలు: మొబైల్ యాప్ మరియు సెల్ఫ్-ఎన్యుమరేషన్ పోర్టల్ తెలుగుతో సహా మొత్తం 16 భాషల్లో అందుబాటులో ఉంటుంది.