న్యూఢిల్లీ – స్పెషల్ రిపోర్ట్:
మనం థియేటర్లలో చూసే స్పై సినిమాల్లో గూఢచారులు శత్రువుల గుండెల్లోకి చొరబడి దేశాన్ని కాపాడటం చూస్తుంటాం. కానీ, వెండితెరపై కనిపించే దానికంటే వేల రెట్లు భయానకమైన పరిస్థితులను ఎదుర్కొంటూ, అడుగడుగునా మృత్యువు వెన్నాడుతున్నా లెక్కచేయకుండా దేశం కోసం పోరాడే వీరులు మన మధ్యే ఉన్నారు. అలాంటి ఒక అసాధారణ మహిళా గూఢచారి సెహ్మత్ ఖాన్. 1971 భారత్-పాక్ యుద్ధంలో ఇండియా సాధించిన చారిత్రాత్మక విజయం వెనుక ఈమె చేసిన ప్రాణత్యాగం, సాహసం వర్ణనాతీతం.
ఎవరీ సెహ్మత్ ఖాన్?
సెహ్మత్ ఖాన్ ఒక కాశ్మీరీ ముస్లిం తండ్రికి, పంజాబీ హిందూ తల్లికి జన్మించారు. మతం కంటే దేశమే మిన్న అని చిన్నతనం నుండే ఆమె నరనరాల్లో జీర్ణించుకుపోయింది. ఢిల్లీలో కాలేజీ విద్యార్థినిగా ఉన్నప్పుడు ఆమె జీవితం మలుపు తిరిగింది. క్యాన్సర్ వ్యాధితో పోరాడుతున్న ఆమె తండ్రి, తాను ఒక భారతీయ గూఢచారి అనే నిజాన్ని ఆమెకు వెల్లడించారు. తన తండ్రి వారసత్వాన్ని కొనసాగించేందుకు, దేశం కోసం ఏదైనా చేసేందుకు ఆమె ఏమాత్రం వెనుకాడలేదు.
ప్రేమను వదులుకుని.. శత్రువుకు భార్యగా!
దేశం కోసం సెహ్మత్ చేసిన అతిపెద్ద త్యాగం ఆమె వ్యక్తిగత జీవితం. అప్పటికే ఆమె ఒకరిని ప్రేమిస్తున్నప్పటికీ, దేశం అప్పగించిన మిషన్ కోసం తన ప్రేమను, కలలను వదులుకున్నారు. పాకిస్థాన్ సైన్యంలోని ఒక సీనియర్ అధికారి కుమారుడైన ఇక్బాల్ సయ్యద్‌ను ఆమె వివాహం చేసుకున్నారు. ఇది కేవలం నటన కాదు, నిజమైన వివాహం. పాకిస్థాన్ సైనిక రహస్యాలను సేకరించేందుకు ఆమె ఒక కోడలిగా ఆ దేశంలో అడుగుపెట్టారు. అక్కడ చిన్న పొరపాటు జరిగినా ఆమెకు ఎదురయ్యే శిక్ష ఊహాతీతం.
మృత్యువు నీడలో సమాచార వేట
పాకిస్థాన్‌లో ఉంటున్న సమయంలో సెహ్మత్ ఒక పక్క ఇల్లాలుగా, మరోపక్క గూఢచారిగా అద్భుతమైన సమతుల్యతను పాటించారు. అప్పటి పాక్ పాలకుడు యాహ్యా ఖాన్ మనవళ్లకు ఆమె పాఠాలు చెప్పేవారు. దీనివల్ల ఆమెకు పాక్ సైనిక వర్గాల అత్యున్నత సమాచారం సులభంగా తెలిసేది. ప్రతి క్షణం ప్రాణ భయం ఉన్నప్పటికీ, ఆమె భారత్‌కు పంపిన ప్రతి సమాచారం అత్యంత కచ్చితమైనదిగా నిరూపితమైంది. ఆమె అందించిన సమాచారం వల్లే భారత్ 1971 యుద్ధంలో పైచేయి సాధించగలిగింది.
వెండితెరపై సెహ్మత్ సాహసం
సెహ్మత్ ఖాన్ వీరగాథను రచయిత హరీందర్ సిక్కా “కాలింగ్ సెహ్మత్” (Calling Sehmat) అనే నవలగా రాశారు. దీని ఆధారంగానే 2018లో ‘రాజీ’ (Raazi) అనే సినిమా విడుదలైంది. ఇందులో అలియా భట్ సెహ్మత్ పాత్రలో నటించి మెప్పించారు. హరీందర్ సిక్కా భారత నౌకాదళంలో పనిచేస్తున్నప్పుడు, కార్గిల్ యుద్ధంపై పరిశోధన చేస్తున్న క్రమంలో సెహ్మత్ కుమారుడిని కలిశారు. ఆయనే ఒక భారతీయ సైనిక అధికారి కావడం విశేషం. పుస్తకంలో సెహ్మత్ అసలు గుర్తింపును రహస్యంగా ఉంచినప్పటికీ, ఆమె చేసిన సాహసం మాత్రం ప్రతి భారతీయుడి గుండెల్లో నిలిచిపోతుంది.
ఒక సాధారణ మహిళ దేశం కోసం పాక్ కోడలిగా వెళ్లి, మృత్యువు ఒడిలో కూర్చుని దేశాన్ని కాపాడిన ఈ కథ వింటుంటేనే ఒళ్లు గగుర్పొడుస్తుంది. దేశం కోసం సర్వస్వం త్యాగం చేసిన ఇటువంటి అజ్ఞాత వీరులకు భారత్ ఎల్లప్పుడూ రుణపడి ఉంటుంది.