అంకారా/టెల్ అవీవ్: మధ్యప్రాచ్యంలో యుద్ధ జ్వాలలు ఆకాశాన్ని తాకుతున్న వేళ, టర్కీ అధ్యక్షుడు రెసెప్ తయ్యిప్ ఎర్డోగాన్ చేసిన వ్యాఖ్యలు అంతర్జాతీయ వేదికపై పెను సంచలనం సృష్టిస్తున్నాయి. గతంలో లిబియా, నాగూర్నో-కరాబాఖ్ యుద్ధాల్లో తమ సైన్యం ఎలాగైతే ప్రవేశించిందో.. అదే రీతిలో ఇజ్రాయెల్లోకి కూడా అడుగుపెడతామంటూ ఆయన నేరుగా హెచ్చరికలు జారీ చేశారు.
నెతన్యాహుపై నిప్పులు చెరిగిన ఎర్డోగాన్
లెబనాన్లో కాల్పుల విరమణ విఫలం కావడానికి, గాజాలో సాగుతున్న రక్తపాతానికి ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని నెతన్యాహునే ప్రధాన కారకుడని ఎర్డోగాన్ మండిపడ్డారు. నెతన్యాహు ద్వేషంతో గుడ్డివాడైపోయాడని, అందుకే ఈ యుద్ధోన్మాదాన్ని కొనసాగిస్తున్నాడని ఆయన ఘాటుగా విమర్శించారు. టర్కీ.. నాటో (NATO) కూటమిలో రెండో అతిపెద్ద సైన్యాన్ని కలిగిన దేశం అయినప్పటికీ, ఇజ్రాయెల్పై నేరుగా దాడి చేయడం అనేది క్షేత్రస్థాయిలో పెను సవాళ్లతో కూడుకున్న పని.
టర్కీకి ఎదురయ్యే అతిపెద్ద ఆటంకాలు:
ఎర్డోగాన్ హెచ్చరికలు బలంగా ఉన్నా, యుద్ధం అనేది ఆయనకు అంత సులభం కాదని రక్షణ రంగ నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు:
- భౌగోళిక అడ్డంకులు: టర్కీ, ఇజ్రాయెల్ల మధ్య నేరుగా సరిహద్దు లేదు. వీటి మధ్య సుమారు 600 నుండి 800 కిలోమీటర్ల దూరం ఉంది. టర్కీ సైన్యం భూమార్గం ద్వారా ఇజ్రాయెల్ను చేరుకోవాలంటే సిరియా మీదుగా రావాలి. అయితే సిరియా అధ్యక్షుడు బషర్ అల్-అస్సాద్ టర్కీకి బద్ధశత్రువు. పైగా సిరియాలో రష్యాకు చెందిన శక్తివంతమైన ఎస్-400 క్షిపణి నిరోధక వ్యవస్థలు ఉన్నాయి. రష్యాను కాదని సిరియాలోకి రావడం టర్కీకి అసాధ్యం.
- వైమానిక పోరు – ఆత్మహత్యతో సమానం: టర్కీ వద్ద ఎఫ్-16 విమానాలు ఉన్నప్పటికీ, ఇజ్రాయెల్ వద్ద ప్రపంచంలోనే అత్యంత ఆధునికమైన ఎఫ్-35 స్టెల్త్ విమానాలు ఉన్నాయి. వీటికి తోడు ఇజ్రాయెల్ యొక్క ‘ఐరన్ డోమ్’, ‘డేవిడ్ స్లింగ్’ మరియు ‘ఏరో’ వంటి రక్షణ వ్యవస్థలను దాటుకుని లోపలికి వెళ్లడం అంటే ప్రాణాలను పణంగా పెట్టడమే.
- అమెరికా అండ: మధ్యధరా సముద్రంలో టర్కీ నావికాదళం బలంగా ఉన్నా, ఇజ్రాయెల్ రక్షణ కోసం అక్కడ అమెరికాకు చెందిన భారీ యుద్ధనౌకలు నిరంతరం పహారా కాస్తున్నాయి. అమెరికాతో నేరుగా ఘర్షణకు టర్కీ సిద్ధపడకపోవచ్చు.
రాజకీయ వ్యూహమా? లేక యుద్ధ తంత్రమా?
టర్కీ నాటో సభ్యదేశంగా ఉన్నందున, ఒకవేళ అది స్వయంగా వెళ్లి ఇజ్రాయెల్పై దాడి చేస్తే నాటో రక్షణ నిబంధనలు వర్తించవు. దీనికి తోడు అమెరికా, యూరప్ దేశాలు ఆర్థిక ఆంక్షలు విధిస్తే.. ఇప్పటికే పతనమవుతున్న టర్కీ కరెన్సీ ‘లిరా’ మరియు ఆ దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థ పూర్తిగా కుప్పకూలిపోతాయి.
నిజానికి ఎర్డోగాన్ తనను తాను ముస్లిం ప్రపంచానికి తిరుగులేని నాయకుడిగా చూపించుకోవాలని ఆరాటపడుతున్నారు. స్వదేశంలోని తన మద్దతుదారులను సంతృప్తి పరచడానికే ఇలాంటి ఉద్వేగపూరిత ప్రసంగాలు చేస్తున్నారని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ఇది సైనిక చర్య కంటే కూడా ఇజ్రాయెల్పై అంతర్జాతీయంగా దౌత్యపరమైన ఒత్తిడి పెంచడానికి ఆడుతున్న ‘రాజకీయ నాటకం’ లాగే కనిపిస్తోంది.
ముగింపు: లిబియాలో ‘బైరక్తార్ టీబీ-2’ డ్రోన్లతో టర్కీ విజయం సాధించి ఉండవచ్చు. కానీ, ఇజ్రాయెల్ అనేది ఆర్మేనియా లాంటి చిన్న దేశం కాదు. అది ఆధునిక ఆయుధాలు, ‘మొసాద్’ వంటి పటిష్టమైన గూఢచారి సంస్థలు మరియు అణ్వాయుధ సామర్థ్యం ఉన్న దేశం. కాబట్టి ఎర్డోగాన్ హెచ్చరికలు కేవలం రాజకీయ నినాదాలకే పరిమితమయ్యే అవకాశం ఉంది తప్ప, అవి యుద్ధంగా మారే అవకాశాలు చాలా తక్కువని విశ్లేషకులు తేల్చి చెబుతున్నారు.