మాస్కో: రష్యా ఆర్థిక వ్యవస్థను ఎలాగైనా దెబ్బతీయాలని అమెరికా, ఐరోపా దేశాలు గట్టి పట్టుదలతో ఉన్నాయి. ఇందుకోసం రష్యాపై అనేక ఆర్థిక ఆంక్షలు విధించడమే కాకుండా, ఆ దేశానికి ఆదాయం వచ్చే మార్గాలన్నింటినీ మూసివేస్తున్నాయి. అయితే అమెరికాకు సవాలు విసురుతూ రష్యా అధ్యక్షుడు పుతిన్ కు చెందిన ‘షాడో ఫ్లీట్’ (రహస్య నౌకాదళం) సముద్రంలో కన్నామూచి ఆడుతోంది. అమెరికాను బురిడీ కొట్టిస్తూ రష్యా భారీగా ఆదాయాన్ని గడిస్తోంది.
ఏమిటీ ‘షాడో ఫ్లీట్’ (Shadow Fleet)?
పాశ్చాత్య దేశాల కళ్లు గప్పి రష్యా తన చమురును విదేశాలకు విక్రయించడానికి ఉపయోగిస్తున్న రహస్య నౌకలనే ‘షాడో ఫ్లీట్’ అని పిలుస్తారు.
- నిబంధనల ఉల్లంఘన: అంతర్జాతీయ నిబంధనలకు విరుద్ధంగా, పాతబడిన మరియు భద్రతా ప్రమాణాలు లేని నౌకలను రష్యా రహస్యంగా కొనుగోలు చేసి ఈ పనిలో ఉపయోగిస్తోంది.
- రిజిస్ట్రేషన్ లేదు: ఈ నౌకలు ఏ పాశ్చాత్య ఇన్సూరెన్స్ కంపెనీ వద్ద కూడా నమోదు కావు.
గణాంకాలు (2025-26 అంచనా):
- నౌకల సంఖ్య: ప్రస్తుతం రష్యా వద్ద ఇలాంటివి 600 నుండి 800 నౌకలు ఉన్నట్లు అంచనా.
- వ్యాపారం: ఈ రహస్య నౌకల ద్వారా నెలకు సుమారు $11 బిలియన్ల నుండి $15 బిలియన్ల చమురు వ్యాపారం జరుగుతోంది. అంటే సుమారు 11 లక్షల నుండి 13 లక్షల కోట్ల రూపాయల ఆదాయం రష్యాకు సమకూరుతోంది.
- ప్రమాదకరమైనవి: ఇవి 15 ఏళ్లకు పైగా పాతబడిన నౌకలు కావడం వల్ల ఎప్పుడైనా ప్రమాదానికి గురయ్యే అవకాశం ఉంది.
ఎలా తప్పించుకుంటున్నారు? (రహస్య పద్ధతులు)
అంతర్జాతీయ నౌకాదళాన్ని సైతం అయోమయానికి గురిచేసేలా రష్యా వ్యూహాలు పన్నుతోంది:
- GPS ఆఫ్ చేయడం: అంతర్జాతీయ నిఘా పరికరాలకు చిక్కకుండా ఉండటానికి, నడి సముద్రంలో ఈ నౌకలు తమ జీపీఎస్ (GPS)ను ఆపేస్తాయి.
- మిడ్-సీ ట్రాన్స్‌ఫర్: నడి సముద్రంలో ఒక రష్యా నౌక నుండి వేరొక దేశం పేరుతో ఉన్న నౌకలోకి చమురును మారుస్తారు. దీనివల్ల ఆ చమురు ఎక్కడి నుండి వచ్చిందో కనిపెట్టడం అసాధ్యం.
- పేర్లు మార్చడం: ఒకే నౌకకు కొన్ని వారాల వ్యవధిలోనే రెండు మూడు సార్లు పేర్లు మార్చి, నకిలీ పత్రాలతో ఓడరేవుల్లోకి ప్రవేశిస్తారు.
లాభం ఎవరికి?
తక్కువ ధరకు చమురు దొరుకుతుండటంతో చైనా మరియు కొన్ని గ్నేయ ఆసియా దేశాలు అంతర్జాతీయ ఆంక్షలను బేఖాతరు చేస్తూ రష్యా నుండి చమురును కొనుగోలు చేస్తున్నాయి.