అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ గత ఏడాది ప్రపంచవ్యాప్తంగా పలు దేశాలపై ఏకపక్షంగా భారీ టారిఫ్ (సుంకాలు) విధించారు. అయితే, యూఎస్ సుప్రీంకోర్టులో చుక్కెదురు కావడంతో, ఇప్పుడు ఆ పేరుతో వసూలు చేసిన మొత్తాన్ని తిరిగి చెల్లించాల్సి వస్తోంది.
అమెరికాలో 166 బిలియన్ డాలర్ల (సుమారు రూ. 15 లక్షల కోట్లకు పైగా) టారిఫ్ రీఫండ్ ప్రక్రియ ప్రారంభమైంది. అయితే, దీనివల్ల భారతదేశానికి ఎంత ఆర్థిక ప్రయోజనం చేకూరుతుందనేది ఇంకా ఖచ్చితంగా తెలియదు. భారతీయ ఎగుమతిదారులు అమెరికా కొనుగోలుదారులతో జరిపే చర్చలపైనే ఇది ఆధారపడి ఉంటుందని భారతీయ వాణిజ్య సంస్థ GTRI తన నివేదికలో పేర్కొంది.
ఏప్రిల్ 20 నుండి దరఖాస్తుల స్వీకరణ: అమెరికన్ కస్టమ్స్ అండ్ బోర్డర్ సెక్యూరిటీ నిర్వహిస్తున్న CAPE (కన్సాలిడేటెడ్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ అండ్ ప్రాసెసింగ్ ఆఫ్ ఎంట్రీస్) అనే కొత్త డిజిటల్ ప్లాట్ఫామ్ ద్వారా ఏప్రిల్ 20 నుండి రీఫండ్ దరఖాస్తుల ప్రక్రియ మొదలైంది. ట్రంప్ హయాంలో విధించిన సుంకాలను రద్దు చేస్తూ ఫిబ్రవరి 20, 2026న అమెరికా సుప్రీంకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పు ఆధారంగా ఈ చర్యలు చేపట్టారు.
భారత్కు 10-12 బిలియన్ డాలర్ల రీఫండ్: GTRI నివేదిక ప్రకారం, మొత్తం రీఫండ్లో సుమారు 10 నుండి 12 బిలియన్ డాలర్లు భారతదేశం నుండి దిగుమతి చేసుకున్న వస్తువులకు సంబంధించినవి. అయితే, ఇక్కడ ఒక చిక్కు ఉంది. టారిఫ్ చెల్లించిన అమెరికాకు చెందిన దిగుమతిదారులు మాత్రమే రీఫండ్ క్లెయిమ్ చేయడానికి అర్హులు. దీనివల్ల భారతీయ ఎగుమతిదారులు నేరుగా ఈ సొమ్మును పొందే చట్టపరమైన అవకాశం లేదు.
రీఫండ్ మొత్తానికి వడ్డీ కూడా తోడవుతుంది. దరఖాస్తు చేసిన 60 నుండి 90 రోజులలోపు ఈ ప్రక్రియ పూర్తవుతుంది. భారతీయ కంపెనీలు ఈ సొమ్మును పొందాలంటే అమెరికా కంపెనీలతో కుదుర్చుకున్న వ్యాపార ఒప్పందాలపైనే ఆధారపడాల్సి ఉంటుంది.
ఏయే రంగాలకు ఎంత వాటా? భారత్ నుండి అమెరికాకు జరిగే ఎగుమతుల్లో సగానికి పైగా (సుమారు 53%) ఈ టారిఫ్ల వల్ల ప్రభావితమయ్యాయి.
- టెక్స్టైల్స్ & అప్పారెల్: ఈ రంగానికి సుమారు 4 బిలియన్ డాలర్ల రీఫండ్ వచ్చే అవకాశం ఉంది.
- ఇంజనీరింగ్ వస్తువులు: వీటికి కూడా దాదాపు 4 బిలియన్ డాలర్ల వాటా ఉంటుంది.
- రసాయనాలు (Chemicals): ఈ రంగానికి సుమారు 2 బిలియన్ డాలర్లు రావచ్చు.
- మిగిలిన మొత్తాన్ని ఇతర వర్గాలు పంచుకుంటాయి.
నేరుగా క్లెయిమ్ చేసే అవకాశం లేకపోవడం వల్ల భారతీయ కంపెనీలు తమ అమెరికా భాగస్వాములతో చర్చలు జరిపి, రీఫండ్లో కొంత వాటా పొందేలా ప్రయత్నాలు చేయాల్సి ఉంటుందని థింక్ ట్యాంక్ పేర్కొంది.